Ảnh: LÊ VĂN ĐỨC

Trong địa phận phường Khán Xuân bên cạnh hồ Tây xưa, tận dụng địa hình có một hồ nước đẹp, người Pháp đã cho xây dựng ở đây một quần thể vườn Bách thảo.

Đây là công viên đầu tiên của Hà Nội, khánh thành năm 1890. Ý đồ của người Pháp là muốn phát triển nơi đây thành một viện bảo tàng thực vật thiên nhiên cho toàn cõi Đông Dương và là nơi cung cấp các giống cây quý cho Pháp. 

Thâm trầm, lặng lẽ tích cóp, Bách thảo chứa trong mình những loài cây quý hiếm. Ảnh: LÊ VĂN ĐỨC

Ban đầu, vườn có diện tích trên 33ha, bao quanh và sân sau của toàn bộ quần thể các dinh phủ và biệt thự của người Pháp. Để cảnh quan bớt đơn điệu do địa hình bằng phẳng, các nhà thiết kế vườn đã cho đắp một ngọn đồi thấp đặt tên là núi Nùng kèm theo nhiều bãi cỏ và tạo dựng các lối đi quanh co dưới tán những cây gỗ sum suê.

Hoa tháng 5 tại Bách thảo. Ảnh: TUẤN ANH

Nơi đây ngoài các loại cây sẵn có, các nhà khoa học còn sưu tập trồng các giống cây bản địa quý hiếm từ Bắc chí Nam, và dẫn giống nhập trồng thí nghiệm các loài cây cỏ lạ từ nhiều vùng trên thế giới. Để tăng thêm sự hấp dẫn và thăm quan thưởng ngoạn, rải rác dọc theo lối đi, người ta cho xây các chuồng nuôi chim thú. Do đó, vườn Bách thảo còn được gọi là vườn Bách thú.

Sau nhiều thăng trầm, biến đổi, ngày nay vườn Bách thảo Hà Nội lại được trở về đúng với tên của nó. Chim thú trước đây đã chuyển vào Thảo cầm viên Sài Gòn và Vườn thú Thủ Lệ. 

Vườn Bách thảo ngày nay vẫn giữ được “nền tảng” của cốt lõi ban đầu, là một trong những công viên có sự đa dạng nhất về mặt sinh học ở Hà Nội với hàng trăm loài cây sinh sống. 

Du khách tham quan sẽ thấy ấn tượng bởi một màu xanh ngắt của những loài cây có mặt lâu đời: Những cây cau, dừa, cọ to lớn; cây cổ thụ si, đa với gốc rễ sần sùi nổi lên mặt đất; những cây phong lan quý hiếm hay những loài hoa cây cảnh đa sắc màu... luôn xanh tươi tỏa bóng mát. Hầu như chúng đều được treo biển có tên họ kèm theo tiếng Latin.

Đặc biệt, Bách thảo còn khá nhiều sưa cổ thụ và có lẽ đây là nơi có nhiều sưa cổ thụ nhất Hà Nội. Những cây sưa xanh tốt quanh năm và cứ vào tháng ba lại nở hoa trắng muốt trên núi Nùng (còn gọi là núi Sưa).

Người giữ sạch hồ nước. Ảnh: LÊ VĂN ĐỨC

Những ngày hè là thời gian thích hợp nhất để người Hà Nội tìm đến đây, ngồi cạnh hồ nước và cảm nhận làn gió mát rượi, thanh lọc cuộc sống ồn ào, vội vã ngoài kia. Màu xanh của hồ kết hợp với màu xanh của cây cối tạo nên vẻ yên bình, mát mẻ.

Ảnh: LÊ VĂN ĐỨC

Nơi đây có rất nhiều bạn trẻ đến học vẽ tranh, nườm nượp người đi bộ vòng quanh công viên, những cụ già tập dưỡng sinh, những gia đình chơi đùa trên cỏ xanh… 

Các bé yêu thích động vật, hẳn sẽ vô cùng thích thú khi ngắm những loài thú dễ thương như: Sóc đỏ, sóc đuôi bông, cú mèo, khỉ, công, các loài chim di cư… trong ngôi nhà chung này.

Ảnh: LÊ VĂN ĐỨC

Ai nấy đều như được hòa cùng với bầu không khí thoải mái, trong lành.