Văn hóa – Di sản

Khi bảo tàng kể câu chuyện về lịch sử, văn hóa:Bài 2: "Địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ

Nguyễn Hải 01/06/2023 18:37

Gần 50 năm đã trôi qua kể từ ngày đất nước thống nhất, chiến tranh đã lùi xa và những tàn tích hữu hình cũng mờ dần theo năm tháng, nhưng với những người đã từng là một phần của cuộc chiến, những ký ức mà chiến tranh để lại vẫn còn như nguyên vẹn. Trong đó, có những trăn trở, những ám ảnh mà họ sẽ mang theo đến hết cuộc đời.

z4517642774362_81cc9c628392e816813891658a0cedc5.jpg
Lá cờ đỏ sao vàng mà Bảo tàng Chiến sĩ Cách mạng bị địch bắt tù đày của các cựu tù binh Phú Quốc mới nhận được từ một cựu chiến Binh Mỹ gửi về qua đường bưu điện.

Chúng tôi trở lại Bảo tàng Chiến sĩ Cách mạng bị địch bắt tù đày của các cựu tù binh Phú Quốc trong kháng chiến chống Mỹ ở thôn Nam Quất, xã Nam Triều (huyện Phú Xuyên, TP Hà Nội) khi biết tin nơi đây vừa tiếp nhận một kỷ vật đặc biệt từ một cựu binh Mỹ từng tham chiến ở Việt Nam.

Tiếp chúng tôi, giọng run run, cựu chiến binh Lâm Văn Bảng, Giám đốc Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (cũng là cựu tù binh bị địch bắt tù đày tại nhà tù Phú Quốc) cho biết, Bảo tàng vừa tiếp nhận kỷ vật đặc biệt thiêng liêng từ một cựu chiến binh Mỹ được gửi qua đường bưu điện, đó là một lá cờ đỏ sao vàng thấm đẫm máu của bộ đội ta ở mặt trận Chu Lai (Quảng Nam). Cùng được gửi với lá quốc kỳ còn có một đôi dép cao su mà người lính Mỹ ngày ấy nhặt được đã mang theo về nước.

z4517624143481_d4c28da47702b93e2a9bd876a130a049.jpg
Chiếc hộp đựng lá quốc kỳ mà người cựu chiến binh Mỹ tự tay đóng gói gửi về Việt Nam cũng được các cựu tù binh Phú Quốc lưu giữ.

Tận mắt nhìn lá cờ đỏ sao vàng của hơn 50 năm về trước đang được đặt trang trọng trong tủ kính ở phòng trưng bày, nhìn những vết máu đã khô hằn trên đó, chúng tôi như thấy cả một thời đạn bom tàn phá quê hương, thấy những bước chân dồn dập của đoàn quân chiến thắng đánh đuổi kẻ thù, thấy những bóng người ngã xuống và thấy trên quốc kỳ một phần xương máu của cha ông.

Bảo tàng Chiến sĩ Cách mạng bị địch bắt tù đày do các cựu tù binh Chiến tranh Phú Quốc thành lập, đi vào hoạt động chính thức từ tháng 11/2006 với ban đầu chỉ hơn 2.000 hiện vật, kỷ vật, hình ảnh của các chiến sĩ. Cựu chiến binh Nguyễn Đình Quốc, xưa kia là chiến sĩ trên những con tàu không số đã làm nên một huyền thoại Đường Hồ Chí Minh trên biển, người hiện đang ngày ngày tham gia giới thiệu ở Bảo tàng cho biết: Sau 17 năm, với nỗ lực sưu tầm của các thành viên và sự hiến tặng từ cựu chiến binh, thân nhân gia đình liệt sĩ số hiện vật, kỷ vật, hình ảnh đã lên đến hơn 5.000, nhưng lá cờ tổ quốc này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Ngoài là kỷ vật chiến tranh lá cờ còn tượng trưng cho chính nghĩa, tinh thần dân tộc quyết chiến, quyết thắng, cho ý chí sắt đá kiên quyết một lòng thống nhất giang sơn khiến cho ngay cả kẻ thù trên chiến trường cũng phải khiếp sợ. Họ mang lá quốc kỳ của chúng ta đi, họ cất giữ suốt hơn nửa thế kỷ qua và giờ họ gửi về trao trả- cựu binh Nguyễn Đình Quốc nói.

z4517624395752_d9fb7435c62615b1a72480966b71172f.jpg
Đôi dép cao su của bộ đội ta trên chiến trường trong chiến tranh chống Mỹ được chính các cựu chiến binh Mỹ cất giữ và nay gửi về trao trả.

Thời gian đã hơn nửa cuộc đời, nhưng không chỉ người Việt Nam vẫn còn khắc khoải với những nỗi đau chiến tranh để lại mà ở phía bên kia chiến tuyến thủa nào, những cựu quân nhân Mỹ cũng chưa bao giờ cảm thấy bình yên bởi cuộc chiến phi nghĩa mà họ đã mang đến Việt Nam.

Gần 30 năm sau kể từ thời điểm đánh dấu quan hệ bình thường hóa giữa hai nước (7/1995) và 10 năm quan hệ đối tác toàn diện Việt - Mỹ (7/2013), đã có rất nhiều cựu chiến binh Mỹ trở lại Việt Nam. Họ trở lại với một phần của sự tò mò về những con người của một đất nước tưởng như nhỏ bé lại có thể làm nên những điều kỳ diệu trong cuộc đối đầu với họ. Họ trở lại bởi sự ân hận, thậm chí ám ảnh về những gì đã từng gây ra trên đất nước này và họ trở lại với những kỷ vật của người bộ đội Việt Nam mà họ đã lấy, đã mang theo về bên kia bán cầu từ hơn nửa thế kỷ qua. Những cựu chiến binh từng tham gia vào cuộc chiến ấy, cả ở hai phía, giờ nhiều người đã không còn nữa, người may mắn hơn cũng đang đi đến những năm tháng cuối của cuộc đời, họ đang cố gắng làm nốt những gì còn trăn trở, còn cảm thấy mình mang nợ để được chút đi gánh nặng trong lòng.

Chiến tranh đã lùi xa, đất nước đã thống nhất và dần cường thịnh nhưng những hy sinh mà các anh hùng liệt sĩ đã dâng hiến cho tổ quốc vẫn mãi không bị mờ đi. Máu của các anh đã nhuộm thắm thêm lá cờ tổ quốc; tên tuổi của các anh, xương thịt của các anh đã hòa với đất mẹ Việt Nam để trở thành bất tử.

 Phát huy tinh thần của "Bộ đội cụ Hồ", những người cựu bình Phú Quốc xưa đã để lại cho thế hệ trẻ hôm nay không chỉ là những kỷ vật lịch sử mà đó còn là tinh thần yêu nước, là truyền thống “Uống nước nhớ nguồn” bao đời nay của dân tộc; từ đó góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, nhất là cho thế hệ trẻ, đoàn viên, thanh niên - những chủ nhân tương lai của đất nước./.

Bài liên quan
  • Kỷ vật trong chiến tranh của bà Nguyễn Thị Bình
    Tại Triển lãm "Khát vọng hòa bình" do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam và Ban Di sản Ký ức tổ chức hướng đến kỷ niệm 50 năm Ngày ký kết Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam, nhiều kỷ vật của bà Nguyễn Thị Bình đại diện đoàn đàm phán Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam ở Paris được trưng bày.
(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Trưng bày “Chuyện thời bình”: Lát cắt chân thực về cuộc sống của người lính sau chiến tranh
    Từ ngày 10/5 đến ngày 24/5/2026 tại Trung tâm điều phối các hoạt động sáng tạo Hà Nội (Bảo tàng Hà Nội) diễn ra trưng bày “Chuyện thời bình”. Trưng bày do Bảo tàng Hà Nội, Trung tâm điều phối các hoạt động sáng tạo Hà Nội đồng hành với nhóm sinh viên Học viện Báo chí và tuyên truyền đồng tổ chức nhằm lan tỏa những câu chuyện đời thường của các cựu chiến binh, thương binh, bệnh binh trên cả nước.
  • Hiện thực hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW: Gợi mở giải pháp chính sách
    “Muốn đưa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam vào thực tiễn một cách hiệu quả, cần chú trọng đồng thời: thúc đẩy thể chế hóa, cụ thể hóa chính sách một cách kịp thời và chính xác; thực hiện đầu tư theo hướng có trọng tâm và trọng điểm; xây dựng năng lực con người và dữ liệu làm nền cho thực thi; tạo cơ chế để toàn xã hội cùng trở thành chủ thể đồng kiến tạo và đóng góp cho văn hóa” - PGS.TS Đỗ Thị Thanh Thủy (Viện Văn hóa - Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam) nêu ý kiến.
  • Cơ hội hiện thực hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị
    PGS.TS Đỗ Thị Thanh Thủy (Viện Văn hóa - Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam), nhận định, chúng ta đang có nhiều cơ hội hiện thực hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Trong đó, nổi bật là sự thống nhất về quyết tâm chính trị trong bối cảnh yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, dư địa phát triển của các công nghiệp văn hóa Việt Nam, tác động của chuyển đổi số và nhu cầu gia tăng sức mạnh mềm quốc gia.
  • Kỳ họp thứ hai HĐND TP Hà Nội: Bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển Thủ đô
    Phát biểu khai mạc họp thứ hai (kỳ họp chuyên đề), HĐND Thành phố Hà Nội khóa XVII, nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra sáng 11/5/2026, đồng chí Phùng Thị Hồng Hà - Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND Thành phố, Phó Trưởng đoàn ĐBQH Thành phố Hà Nội nhấn mạnh kỳ họp xem xét, quyết định nhiều nội dung đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển của Thủ đô trong giai đoạn mới.
  • Hai trường THPT của Hà Nội trở thành trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế
    Phó Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Thu Hà vừa ban hành Quyết định 2366/QĐ-UBND ngày 7/5/2026 về việc phê duyệt 02 Đề án xây dựng Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam và Trường THPT chuyên Chu Văn An trở thành trường chuyên tiệm cận chuẩn quốc tế.
Đừng bỏ lỡ
  • Âm nhạc cuối tuần: Khi nơi công cộng trở thành không gian văn hóa
    Chiều 10/5, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ tiếp tục mang nghệ thuật đến gần công chúng bằng một không gian biểu diễn mở, nơi âm nhạc hòa vào nhịp sống phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm. Từ những giai điệu jazz kinh điển đến các ca khúc về Hà Nội, chương trình không chỉ tạo thêm điểm hẹn văn hóa cho người dân và du khách, mà còn góp phần hình thành môi trường văn hóa công cộng giàu tính kết nối giữa lòng Thủ đô.
  • Festival “Nữ Đại sứ Du lịch làng nghề Hà Nội” 2026: Quảng bá giá trị văn hóa, du lịch, làng nghề Thủ đô
    Chào mừng kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026) và chào mừng Đại hội đại biểu MTTQ Việt Nam lần thứ XI, Trung tâm giáo dục nghề nghiệp và hỗ trợ phát triển phụ nữ Hà Nội (Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội) tổ chức Festival “Nữ Đại sứ Du lịch Làng nghề Hà Nội” năm 2026 tại Công viên Thiên Văn Học, phường Dương Nội, TP. Hà Nội.
  • Phát huy giá trị di sản văn hóa Lễ hội Gióng và Di tích quốc gia đặc biệt đền Phù Đổng
    Chiều 8/5, tại xã Phù Đổng, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội phối hợp với UBND xã Phù Đổng tổ chức Hội thảo khoa học về bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa Lễ hội Gióng và Di tích Quốc gia đặc biệt đền Phù Đổng.
  • Lắng nghe Hà Nội qua những thanh âm cuối tuần
    Có những buổi chiều ở Hà Nội, âm nhạc không vang lên trong nhà hát, mà cất lên giữa khoảng trời mở của phố đi bộ, hòa cùng nhịp bước người qua lại bên hồ Gươm. Chính trong không gian ấy, “Âm nhạc cuối tuần” dần trở thành một phần quen thuộc của đời sống đô thị - nơi công chúng tìm đến không chỉ để nghe nhạc, mà để cảm nhận một nhịp sống văn hóa rất riêng của Thủ đô.
  • Hà Nội: Thêm hai làng nghề gia nhập mạng lưới Thành phố thủ công sáng tạo thế giới
    Tối 8/5, tại Hoàng thành Thăng Long, UBND Thành phố Hà Nội tổ chức Lễ đón nhận làng nghề khảm trai sơn mài Chuyên Mỹ và làng nghề điêu khắc sơn mỹ nghệ Sơn Đồng trở thành thành viên của mạng lưới các Thành phố thủ công sáng tạo thế giới và khai mạc sự kiện trưng bày, trình diễn, tạo tác sản phẩm thủ công mỹ nghệ làng nghề.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Bóng làng nơi đáy ao (Kỳ 1)
    Ở làng Chiện này, cách đây năm mươi cái tết, người đàn ông nào vào tuổi ngũ tuần, thì được làng tặng con cá chép ao Sen. Ao Sen là ao chung của cả làng, có ý nghĩa quan trọng với cả cộng đồng. Ông Nền giờ đã ngoài sáu mươi, sau khi rời quân ngũ về đã làm liền hai khóa chủ tịch xã. Còn hơn nửa năm nữa, ông chỉ mong kết thúc nhiệm kì để được nghỉ ngơi.
  • Thí điểm thành lập Quỹ văn hóa, nghệ thuật từ trung ương đến địa phương
    Quốc hội Việt Nam vừa chính thức thông qua Nghị quyết số 28/2026/QH16 ngày 24/4/2026, tạo ra một bước ngoặt lịch sử cho sự phát triển của văn hóa và công nghiệp sáng tạo quốc gia.
  • Lần đầu tiên Tuồng, Chèo, Cải lương hội tụ trên cùng một sân khấu
    Dịp Quốc tế Thiếu nhi 1/6 năm nay, công chúng sẽ có cơ hội thưởng thức một tác phẩm độc đáo mang tên "Bí ẩn triều đại phép thuật". Sự kiện đánh dấu bước đột phá hiếm có khi ba loại hình kịch hát truyền thống gồm Tuồng, Chèo và Cải lương kết hợp trên cùng một sân khấu. Bằng tư duy kể chuyện hiện đại, chương trình hứa hẹn mang đến không gian kỳ ảo, giàu cảm xúc, đặc biệt hướng tới khán giả trẻ và các em thiếu nhi trong mùa hè 2026.
  • "Chuyện sĩ tử" - Nơi lưu giữ 950 câu chuyện thực về hành trình học tập của thế hệ hôm nay
    Nhân dịp kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026), một sự kiện lịch sử quan trọng của nền giáo dục Việt Nam, Ban Tổ chức đã chính thức phát động dự án "Chuyện Sĩ Tử". Dự án này được kỳ vọng sẽ xây dựng một "bảo tàng sống" độc đáo, nơi lưu giữ 950 câu chuyện chân thực về hành trình học tập, rèn luyện của các thế hệ học sinh, sinh viên ngày nay, nối tiếp truyền thống hiếu học của dân tộc.
  • Phát động cuộc thi chuyển thể truyện tranh “Kính vạn hoa”
    Với mong muốn mang đến hình thức thể hiện mới cho bộ truyện “Kính vạn hoa”, Nhà xuất bản Kim Đồng tổ chức Cuộc thi chuyển thể tác phẩm văn học “Kính vạn hoa” sang truyện tranh. Cuộc thi được phát động đúng dịp sinh nhật nhà văn Nguyễn Nhật Ánh (7/5).
Bài 2: "Địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO