Bí ẩn vử số phận các thái giám chốn cung đình

Đep plus, Màn ảnh sân khấu| 31/07/2014 14:32

NHN Online - Thái giám trong lịch sử­ Việt Nam tồn tại dưới các đời Lý, Trần, Lê, Nguyễn. Do không có bộ phận sinh dục nên con người của thái giám tiếng nói cũng như tính cách rụt rè thiên vử nữ nhiửu hơn nam.

Thái giám, hay hoạn quan là  một chức quan tuy địa vị thấp nhưng chiếm vị trí quan trọng trong hậu cung xưa. Cuộc đời của họ ngoà i những thăng trầm biến cố theo thời cuộc, còn phải chịu thêm đủ nỗi nặng nử, thương tâm. Một trong số đó là  cảm giác đơn độc, cô quạnh cho tới lúc nhắm mắt xuôi tay.

Chấp nhận "tịnh thân" đổi lấy vinh dự cho dòng tộc

Vốn từ tiếng Việt nhắc tới những vị thái giám với vô số danh từ điển hình như quan hoạn, quan thị, quan giám. Trong những từ đó đã bao hà m cả những khiếm khuyết vử thể năng không thể bù đắp của những thái giám. Không hiếm người là m thái giám bởi khi sinh ra họ đã phi nam phi nữ, không có bộ phận sinh dục của đà n ông hoặc đà n bà .

Nhưng phần đông là  những người tự nguyện tịnh thân đặng thiến bộ phận sinh dục để được và o hầu hạ trong cung. Bởi thân là m thái giám, họ đã có thể giúp cả họ, cả tổng được nhử. Cái nhử ấy lớn lao tới mức nhiửu gia đình sẵn sà ng hi sinh dòng giống nối dõi của gia tộc cho sự "cả là ng còn nhử", để đổi lấy vinh quang và  sự tôn trọng của mọi người. Nhiệm vụ chính của các thái giám thường là  tổ chức và  quản lý chốn hậu cung, cùng một số chuyện tế nhị khác.

Thái giám trong lịch sử­ Việt Nam tồn tại dưới các đời Lý, Trần, Lê, Nguyễn. Do không có bộ phận sinh dục nên con người của thái giám tiếng nói cũng như tính cách rụt rè thiên vử nữ nhiửu hơn nam. Suốt đời họ phụng sự trong cung và  lớn lên họ kết nghĩa với nhau, có thể cùng giới hoặc khác giới.

Họ dùng sức đà n ông để phục vụ những việc nặng nử, sai bảo ở trong cung, nhưng trong cung toà n phụ nữ không chồng hoặc chỉ một ông chồng...Cũng bởi môi trường sống và  tâm lý phức tạp nên không ít nghiên cứu vử các thái giám còn được sử­ dụng trong nghiên cứu vử đồng tính luyến ái ngà y nay.

Song hà nh cùng lịch sử­ dẫu bị chối bử công lao

Cũng do có thuận lợi được sống gần thiên tử­, được nhiửu ân sủng và  nắm được những thâm cung bí sử­ trong triửu nên thường họ cùng liên kết với nhau để thực hiện âm mưu nà o đó. Không ít triửu đình rối ren, thậm chí bị đảo chính cũng là  có phần góp sức không nhử của thái giám.

Rút kinh nghiệm từ những bậc tiửn bối bị thái giám nổi loạn chuyên quyửn, thời vua Minh Mạng (1820 “ 1841) đã ban hẳn một chiếu chỉ riêng dà nh cho thái giám: Cho họ người nà o việc ấy để sai khiến hầu hạ nhưng mãi mãi không cho dự và o giai và  phẩm hà m quan chức.

Vì chức vụ của họ là  để nội đình sai khiến và  truyửn lệnh mà  thôi. Tất cả triửu chính và  việc ngoà i đửu không được tham dự, kẻ nà o vi phạm phải trừng trị nặng, không khoan tha. Trẫm đã dặn dò, hết sức mưu tính sâu xa cho đời sau....

Sống quạnh hiu, chết nương nhử cử­a Phật

Tại Huế, bên cạnh những lăng tẩm lỗng lấy, không mấy người không biết tới chùa Từ Hiếu. nơi nương mình lặng lẽ của những người hầu cận vốn chiếm vai trò khá quan trọng trong cung đình xưa, nhưng tên tuổi cũng như vị trí của họ chưa bao giử được đử cao. Họ là  những thái giám chốn hậu cung.

Ngôi chùa là  nơi cưu mang các quan thái giám trong triửu Nguyễn, vốn không có con nối dõi, họ bà y tử nguyện vọng với nhà  vua, sau khi nhắm mắt xuôi tay, họ được chôn trong ngôi chùa nà y đặng có người lo hương khói.

Cảm thông với ước nguyện chính đáng nà y, vua Tự Аức đã xuống chỉ dụ chấp thuận. Họ đã đóng góp công đức và o ngôi chùa, để sau khi chết họ được mai táng, phục tự và  cúng giỗ nơi nà y.

Khuôn viên chùa Từ Hiếu, nơi có nghĩa trang thái giám với 25 ngôi mộ.

Vì thế, ngoà i tên Từ Hiếu, chùa còn được nhiửu người quen gọi là  chùa Thái giám. Hiện nay, trong vườn chùa Từ Hiếu có đến 25 ngôi mộ của Thái giám triửu Nguyễn. Trước mỗi ngôi mộ đửu có tấm bia ghi rõ tên họ và  chức vụ của từng người.

Nhiửu mảnh đời chung tâm nguyện nhử nhoi

Vử cuối đời, các thái giám triửu Nguyễn lúc bấy giử phải cư trú ở một ngôi nhà  phía Bắc hoà ng thà nh gọi là  Cung giám viện. Khi chết, số phận họ vô cùng bi thảm, không được chôn gần lăng tẩm hoặc những chốn linh thiêng và  cũng chẳng được ai thử cúng vì không có con cháu. Аể tránh bát hương trở nên lạnh lẽo khi vử trời, nhiửu người đã chọn con nuôi để dạy dỗ và  lo hậu sự vử sau.

Theo tục lệ, cứ đến rằm tháng 11 hà ng năm, chùa Từ Hiếu lại tổ chức ngà y giỗ chung để tưởng nhớ những người đã mất, trong đó có thái giám triửu Nguyễn. Có lẽ, một phần nhử sự lãng quên của người đời, mà  mặc dù trải qua các giai đoạn chiến tranh ác liệt nhưng phần lớn những ngôi mộ nà y vẫn nguyên vẹn và  đa phần đửu đọc được rõ chữ.

Nghĩa trang thái giám hiu quạnh trong chùa Từ Hiếu

Theo lời dịch lại của một sư cụ trong chùa, thì xúc động nhất là  lời lẽ trên tấm bia trước cổng nghĩa trang khiến hậu thế không khửi chạnh lòng: Bia đử: Trong đời sống, chúng tôi tìm thấy ở đây sự yên bình. Khi ốm đau, chúng tôi lui vử đây và  sau khi chết, chúng tôi sẽ được chôn chung ở đây. Dù sống hay chết, chúng tôi vẫn tìm thấy được ở đây sự yên bình.

Phận đời đưa đẩy đã khiến nhiửu thái giám có một nỗi sợ mãnh liệt lớn hơn cả cái chết, chết ở đâu, chết lúc nà o... theo họ giử không quan trọng mà  quan trọng nhất là  được chết toà n thây, được chết cạnh cái mà  mình đã cắt bử đi để khi vử thế giới bên kia mình được chứng nhận là  đã trải qua một kiếp con người. Аó cũng là  cái kết đáng buồn thay cho cuộc đời của những con người sinh ra chẳng được mấy ai chấp nhận.

(0) Bình luận
  • [Infographic] Công an TP Hà Nội tổ chức cuộc thi sáng tác văn học, ca khúc kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân
    Hướng tới Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân (12/7/1946 - 12/7/2026), Công an Thành phố Hà Nội tổ chức cuộc thi sáng tác văn học, ca khúc với chủ đề "Lực lượng An ninh nhân dân - 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành" trong Công an Thành phố. Qua cuộc thi góp phần lan tỏa hình ảnh đẹp về người chiến sĩ an ninh Công an Thủ đô bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ; tạo điều kiện để cán bộ chiến sĩ thể hiện cảm xúc, suy nghĩ, góc nhìn nghệ thuật về công tác đặc thù của lực lượng An ninh nhân dân, đơn vị, đồng đội; phát hiện những nhân tố có năng khiếu, đam mê sáng tác trong Công an Thủ đô...
  • [Infographic] Cuộc thi Đại sứ Văn hóa đọc Thành phố Hà Nội năm 2026
    Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội vừa ban hành Kế hoạch số 320/KH-SVHTT về tổ chức Cuộc thi Đại sứ Văn hóa đọc Thành phố Hà Nội năm 2026, với chủ đề “Sách và Ước mơ vươn xa”. Cuộc thi nhằm tạo sân chơi bổ ích dành cho các em học sinh, quảng bá Thủ đô ngàn năm văn hiến..., khẳng định vị trí, vai trò to lớn của Văn hóa đọc góp phần nâng cao dân trí, phát triển tư duy, khả năng sáng tạo, bồi dưỡng nhân cách, hình thành lối sống lành mạnh cho thế hệ trẻ, đẩy mạnh xây dựng xã hội học tập.
  • [Infographic] Nhiệm vụ, giải pháp Chương trình hỗ trợ phát triển thị trường lao động Thành phố Hà Nội giai đoạn 2026 – 2030
    Đồng chí Vũ Thu Hà - Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội vừa ký, ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình hỗ trợ phát triển thị trường lao động Thành phố Hà Nội giai đoạn 2026 - 2030 (Kế hoạch số 155/KH-UBND, ngày 16/4). Kế hoạch đặt ra 6 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm hướng tới mục tiêu xây dựng thị trường lao động Thủ đô Hà Nội phát triển toàn diện, bền vững và hiện đại trong thời kỳ mới.
  • [Infographic] Nghị quyết số 80-NQ/TW: 8 nhiệm vụ, giải pháp phát triển văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới
    Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, đã đặt ra 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm để đưa văn hóa thực sự trở thành nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh, đáp ứng yêu cầu phát triển xứng tầm với nền văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới; xác định đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho phát triển bền vững đất nước, cho tương lai của dân tộc...
  • [Infographic] Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam: Quan điểm chỉ đạo, mục tiêu, tầm nhìn
    Tổng Bí thư Tô Lâm ngày 7/1/2026 đã ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam. Nghị quyết số 80-NQ/TW xác định rõ quan điểm, mục tiêu, tầm nhìn, nhiệm vụ và giải pháp phát triển văn hóa trong giai đoạn mới, nhằm xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, phát huy sức mạnh văn hóa và con người Việt Nam phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước nhanh và bền vững.
  • [Video] Một số quy định nguyên tắc, trình tự bỏ phiếu bầu cử ĐBQH và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031
    Bầu cử là phương thức thể hiện ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân trong việc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa nói chung và thành lập cơ quan quyền lực nhà nước ở trung ương và địa phương nói riêng. Cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 được tổ chức cùng một ngày trên phạm vi cả nước vào Chủ nhật, ngày 15/3/2026 trong bối cảnh công cuộc đổi mới ở nước ta sau 40 năm đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử trên mọi lĩnh vực đời sống xã hội.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Bà phù thủy có cây vú sữa
    Chẳng hiểu vì sao tôi rất sợ khi thấy bà phù thủy nhà bên. Nhưng càng sợ lại càng tò mò, cứ muốn lén nhìn qua lỗ gạch để xem từng hành động của bà. Bà đang quét lá vú sữa, biết có ánh mắt đang theo dõi, liền ghé lại, làm tôi một pheng điếng hồn.
  • Nhà báo, nhà thơ Vương Tâm với “Nhịp phố bốn mùa hoa”
    Tiếp nối mạch sách viết về Hà Nội như “Những nhịp cầu mùa thu” - trường ca viết về cầu Long Biên (NXB Quân đội nhân dân, 2009); “Cây đa Bác Hồ với muôn nẻo đường xuân” (NXB Văn học, 2017); “Vui nhất có chợ Đồng Xuân” (NXB Văn học, 2022); “Phố thời gian và ô cửa gió” (NXB Văn học, 2025)… mới đây, nhà thơ, nhà báo Vương Tâm tiếp tục ra mắt bạn đọc tập bút ký “Nhịp phố bốn mùa hoa” (NXB Hà Nội, 2026). Trong cuốn sách này, tác giả tập trung khắc họa những đường phố Hà Nội xưa và nay, đặc biệt là những phố cổ mang tên “Hàng” gắn với lịch sử, văn hóa và hồn cốt của Thăng Long - Kẻ Chợ.
  • [Podcast] Tản văn: Về nghe tiếng lá rơi thềm
    Đã lâu rồi tôi không được thảnh thơi nằm đu đưa trên chiếc võng bên thềm nhà, nghe tiếng gió la đà vòm hoa khế tím. Những bông hoa khế li ti cứ hễ có cơn gió đi qua là rụng xuống, rải đầy trên bậc tam cấp đã xanh màu rêu.
  • Đảng ủy phường Hà Đông: Tập trung trí tuệ, quyết tâm hoàn thành thắng lợi các nhiệm vụ chính trị năm 2026
    Sáng 25/6, Đảng ủy phường Hà Đông trang trọng tổ chức Hội nghị lần thứ Tám Ban Chấp hành Đảng bộ phường khóa I, nhiệm kỳ 2025-2030. Đây là một sự kiện chính trị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm đánh giá toàn diện chặng đường đã qua, đồng thời thảo luận, cho ý kiến và quyết nghị nhiều nội dung chiến lược về công tác xây dựng Đảng, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh trên địa bàn trong giai đoạn then chốt tiếp theo.
  • [Podcast] Những bước chân thức giấc cùng bình minh
    Hình ảnh người dân tập thể dục buổi sáng đã trở thành một nét quen thuộc, một phần của đời sống thường nhật, góp phần nâng cao sức khỏe, nhất là tạo nên nét thanh lịch của người dân Thủ đô. Với nhiều người Hà Nội, tập thể dục buổi sáng không chỉ là một thói quen chăm sóc sức khỏe mà còn là cách bắt đầu một ngày mới, là niềm vui, là khoảng thời gian để kết nối với cộng đồng và cảm nhận nhịp sống của thành phố từ những điều bình dị nhất.
Đừng bỏ lỡ
  • Những ngày phim Belarus tại Việt Nam năm 2026
    Từ ngày 26 đến 28/6/2026, tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia (Hà Nội), Cục Điện ảnh phối hợp với Hãng phim Quốc gia Belarus (Belarusfilm) và Bộ Văn hóa Cộng hòa Belarus tổ chức “Những ngày phim Belarus tại Việt Nam năm 2026”.
  • Tuyên dương 126 gia đình văn hóa tiêu biểu Thủ đô năm 2026
    Sáng 25/6, Thành phố Hà Nội đã tổ chức Hội nghị tuyên dương các gia đình Văn hóa tiêu biểu Thủ đô năm 2026, nhân dịp kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 - 28/6/2026).
  • Chùm thơ của tác giả Nguyễn Văn Học
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Nguyễn Văn Học.
  • Kể câu chuyện về "vòng đời của Sen" tại lễ hội sen Hà Nội 2026
    Không chỉ dừng lại ở một không gian ngắm cảnh đơn thuần, Lễ hội Sen Hà Nội 2026 (diễn ra từ 26- 28/6) hứa hẹn mang đến một trải nghiệm văn hóa hoàn toàn khác biệt. Lần đầu tiên tại không gian sáng tạo Tây Hồ, một mạch truyện trực quan sinh động về trọn vẹn "vòng đời của Sen" sẽ được tái hiện, đánh thức mọi giác quan của công chúng Thủ đô.
  • Quyết sách chiến lược để Hà Nội chuyển đổi mô hình phát triển đô thị trong giai đoạn mới
    Trong giai đoạn mới, Hà Nội đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mô hình phát triển đô thị từ mở rộng theo chiều ngang sang phát triển nén, xanh, đa trung tâm, dựa trên giao thông công cộng (TOD) khối lượng lớn. Để hiện thực mục tiêu này, cụ thể hóa Luật Thủ đô 2026, HĐND Thành phố Hà Nội gần đây đã chính thức thông qua Nghị quyết quy định chính sách cải tạo chỉnh trang đô thị và phát triển TOD trên địa bàn thành phố.
  • Triển lãm đa giác quan “Giao thời”: Kết nối di sản với công nghệ
    Từ ngày 24/6 đến 31/7/2026, tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam diễn ra triển lãm đa giác quan “Giao thời”. Sự kiện do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với VietArt, LumiPark và LumiTech tổ chức.
  • Chiếu miễn phí bộ phim tài liệu “Đất tổ quê cha” nhân Ngày Gia đình Việt Nam
    Buổi chiếu phim sẽ chính thức diễn ra vào lúc 15h00, Chủ nhật ngày 28/06/2026 tại Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương, số 465 Hoàng Hoa Thám, Ngọc Hà, Hà Nội.
  • Hấp dẫn chuỗi hoạt động tại Lễ hội Sen Hà Nội 2026
    Diễn ra từ ngày 26 đến 28/6 tại nhiều không gian văn hóa quanh hồ Tây, Lễ hội Sen Hà Nội năm 2026 được tổ chức với nhiều hoạt động đặc sắc nhằm tôn vinh vẻ đẹp của hoa sen trong đời sống văn hóa Việt, quảng bá giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội. Đồng thời sự kiện giới thiệu những sản phẩm du lịch, văn hóa và sáng tạo gắn với sen tới người dân, du khách trong nước và quốc tế.
  • Ngày văn hóa Việt Nam tại Hà Nội năm 2026: Tôn vinh di sản, khơi nguồn sáng tạo Thủ đô
    “Ngày văn hóa Việt Nam tại Hà Nội” năm 2026 diễn ra từ ngày 21 đến 24/11/2026 tại khu vực hồ Hoàn Kiếm nhằm tôn vinh, quảng bá các giá trị di sản tiêu biểu của Thăng Long - Hà Nội. Lễ khai mạc được tổ chức hoành tráng với quy mô gần 4.000 người tham gia diễu hành hành trình qua 3 chương nghệ thuật đặc sắc. Xuyên suốt bốn ngày hội, công chúng sẽ được hòa mình vào không gian nghệ thuật đa sắc màu tại ba sân khấu phụ và mãn nhãn với màn trình diễn ánh sáng công nghệ 3D mapping tại Tháp Rùa. Bên cạnh đó, hệ thống triển lãm ứng dụng công nghệ thực tế ảo cùng các khu vực ẩm thực, mua sắm...
  • Màu thời gian
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Màu thời gian của tác giả Nguyễn Đình Xuân.
Bí ẩn vử số phận các thái giám chốn cung đình
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO