Bước khởi đầu Xây dựng nông thôn mới ở Hải Hà

Nhân dân cùng tham ra góp ý xây dựng tháº³ng thắn những cái được và chưa được, để tìm ra phương án phù hợp với từng địa phương là m sao cho hiệu quả. Với mục tiêu dân biết, dân là m, dân được hưởng thụ. Sự đồng thuận của cả hệ thống chính trị và nhân dân các dân tộc huyện Hải Hà , đã đóng vai trò tích cực trong quá trình triển khai thực hiện ...

Đưa Nghị quyết của Đảng và o cuộc sống

à”ng Trần Văn Lâm, Bí thư huyện Hải Hà tỉnh Quảng Ninh cho biếtđây là huyện miửn núi phía Đông Bắc Quảng Ninh, có tổng diện tích đất 51.593,17 ha, trong đó có 17km là đường biên giới giáp Trung Quốc, 40 km đường biển. Dân tộc Kinh chiếm 65%, dân tộc thiểu số chiếm 35%, nguồn lực lao động nông thôn toà n huyện chiếm 55%, vì vậy mức thu nhập bình quân đầu người vẫn còn thấp.

Từ khi có Nghị quyết 01/TU-QN vử Xây dựng nông thôn mới(XDNTM) Quảng Ninh giai đoạn 2010- 2020. Hải Hà cho triển khai ngay Nghị quyết 02/NQ-HU của Ban Thường vụ huyện ủy, vử việc XDNTM đến cán bộ, Đảng viên, đoà n viên, hội viên và nhân dân các xã. Cử đoà n công tác đi học tập, tham quan mô hình XDNTM tại Kiến Xương, Thái Bình.

Rà soát những khó khăn và thuận lợi để xây dựng một chương trình hà nh động cụ thể thiết thực. Đẩy mạnh công tác tuyên truyửn các chủ chương, chính sách của Đảng và Nhà nước trên các phương tiện thông tin đại chúng, trên Đà i TT-TH huyện, theo định kử³ 2 lần/ tuần. Tuyên truyửn lồng gép với các chương trình hoạt động khác tại các thôn, xã. Đôn đốc chỉ đạo đến 15 xã, cán bộ thôn xã chủ động đến từng hộ dân, trưc tiếp vận động cho bà con hưởng ứng thực hiện, áp dụng khoa học kử¹ thuật và o sản xuất. Nêu những gương điển hình trong phong trà o XDNTM để bà con học tập mà là m theo.

Huyện xác định XDNTM là nhiệm vụ trọng yếu của cả hệ thống chính trị và toà n xã hội. Đến nay huyện đã có 15/15 xã đạt tiêu chí quy hoạch, được niêm yết công khai cho dân xem để cùng tham gia thực hiện.

Có thể nói sự quyết tâm và o cuộc của Ban lãnh đạo huyện, được nhân dân đồng tình hưởng ứng, đổi mới tư duy, sáng tạo hơn trong lao động sản xuất. Nhân dân trong huyện đã nhận thức được đầy đủ mục đích và tầm quan trọng của chương trình. Phong trà o hiến đất của nhân dân trong huyện lên cao chưa từng có, với tổng số hơn 30.000m2 đất, mà không đòi hửi nhà nước phải bồi thường.

Đi đầu phong trà o hiến đất xã Quảng Long: hơn 24000 m2, xã Quảng Thịnh 3293m2, xã Quảng Sơn 1000m2...Hà ng trăm hộ dân tự nguyện chặt cây, phá vườn, tháo dỡ công trình phụ dà nh đất để huyện là m đường đi liên thôn. Điển hình ở thôn 5, xã Quảng Long có gia đình bà Đà o Mai Lương hiến hơn 300m2 đất vườn chè, gia đình ông Tường chi hà ng triệu đồng thuê máy xúc đà o ruộng đắp nửn, mở rộng đường từ 3,5-4m. Ngoà i ra các hộ dân còn đóng góp tiửn và ngà y công tham gia là m đường, cam kết sẵn sà ng hiến đất để xây dựng nhà văn hóa thôn, trạm y tế, trường học và các công trình phúc lợi khi triển khai. Có thể nói sự đồng thuận, sự hồ hởi phấn khởi của nhân dân sẵn sà ng thực hiện NQ mới của Đảng đử ra.

Xây dựng nông thôn mới

Sau 1 năm thực hiện XDNTM, hạ tầng xã hội - kinh tế nông thôn đã thay đổi, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân không ngừng được cải thiện nâng lên. Năm 2011 sản lượng lương thực đạt 25.000 tấn, khai thác và NTTS đạt 13.800 tấn. Huyện duy trì mức tăng trưởng GDP 13%/năm, giảm 365 hộ nghèo. Tổng thu ngân sách Nhà nước đạt 58.990 triệu đồng, huyện chi cho đầu tư phát triển hạ tầng KT-XH 11.000 triệu đồng. Trong lộ trình thực hiện XDNTM, huyện phấn đấu giảm tỷ nghệ nghèo xuống 10% và o năm 2014.

Lãnh đạo huyện Hải Hà cho biết, đến nay diện tích đất trồng chè của huyện là 982,9 ha. Năm 2011 sản lượng chè đã sơ chế đạt khoảng 1.200 tấn, xuất khẩu gần 1.000 tấn, cây chè được trồng tập trung ở xã Quảng Long. Năm 2012 huyện sẽ mở rộng thêm 100 ha trồng chè giống mới, tiếp tục đầu tư thêm máy vò, máy hái, máy phun thuốc trừ sâu, cứ 1 máy hái mỗi ngà y cho ra sản phẩm tương đương với 15 nhân công lao động. Đưa công nghệ và o sản xuất là m tăng năng xuất lao động, nâng cao chất lượng sản phẩm.

Dù chưa có thương hiệu, nhưng sản phẩm chè Hải Hà đã có uy tín trên thị trường trong nước và Trung Quốc. Huyện đang xúc tiến tìm thương hiệu cho cây chè, quy hoạch khu thương mại dịch vụ để giới thiệu, phát triển hà ng hóa nông sản đia phương. Cây mía tím cũng đang đươc tiêu thụ mạnh thị trường trong tỉnh và Trung Quốc. Nhử có thổ nhườ¡ng phù hợp cho trồng mía, cùng với sự cần cù chịu khó của người nông dân, tạo lên những cánh đồng mía xanh tốt trông thật đẹp mắt. Mía của Hải Hà ăn mửm và ngọt, vử lại mửng nên nhiửu người ưa chuộng. Cây mía đã trở thà nh hà ng hóa chủ lực thứ 2 của huyện. Năm 2011 mía được trồng quy mô trên diện rộng tại xã Quảng Chính, toà n huyện trồng được132 ha. Dự kiến năm 2012 Hải Hà sẽ mở rộng trồng thêm 50 -100 ha nữa.

Bước đầu xây dựng nông thôn mới ở Hải Hà

Trong sản xuất nông nghiệp thì trồng mía lợi nhuận cao gấp 3- 4 lần trồng lúa. Điển hình gia đình bác Đinh Như Nghị ở thôn I, xã Quảng Chính mạnh dạn trồng mía từ năm 2000, ngôi nhà khang trang được xây dựng từ doanh thu trồng mía. Năm ngoái trồng hơn 1 mẫu, trừ chi phí sản xuất bác Nghị cũng thu vử được 140 triệu đồng. Cứ mỗi năm gia đình bác Nghị lại mở rộng diện tích trồng thêm 1 sà o mía tím. Ruộng mía bên cạnh của gia đình anh Phạm Quang Kiửn cũng xanh tốt. Do biết tính toán và kết hợp từ chuồng ra vườn xuống ao, hơn 10 sà o mía tím cây lên đửu, thân mập tháº³ng tắp.

Chúng tôi như đi lạc và o rừng mía, nhìn anh Kiửn miệng nói tay là m, thoăn thoắt bóc lá mía, trong lòng thấy vui với thà nh quả lao động một nắng hai sương của nông dân. Tay ôm đống lá mía rồi dẫn chúng tôi ra xem ao cá thả được mấy tháng, anh Kiửn kháº³ng định: Thoát nghèo không khó nếu như chăm chỉ là m ăn, hiện nay gia đình có 8 sà o nuôi cá trắm, lá mía tận dụng để nuôi cá rất hiệu quả. Tôi dự định năm 2012 sẽ mở rộng sản xuất, chuyển một số diện tích đất xấu sang nuôi cá giống để cung cấp cho bà con trong huyện, giúp nhau cùng phát triển kinh tế... Dưới bà n tay cần cù của người lao động đất hóa thà nh và ng, 2 năm qua giá chè và cây mía lên cao, thu nhập khá, đời sống nhân dân ổn định, bộ mặt nông thôn Hải Hà đang thay da đổi thịt từng ngà y.

Nhử có Chương trình XDNTM mà những người dân ở xã đảo Cái Chiên cũng được hưởng đầu tư nhiửu vử hạ tầng, hệ thống đường liên thôn xã đã được bê tông hóa. Mặc dù dân số của xã chỉ có 122 hộ/ 548 nhân khẩu, nhưng xã lại không thuộc diện nghèo. Cơ cấu kinh tế chủ yếu vẫn bám sát ruộng đồng và đi biển, trồng cây lúa là chính. Hà ng năm sau khi ăn tết xong, nông dân lại chuẩn bị đi vớt sứa, loà i nhuyễn thể trôi nổi trên biển. Mỗi vụ sứa cũng kiếm được kha khá, có hộ thu vử và i chục triệu, bà con nói vui rủ nhau đi vớt tiửn trên biển. Những lúc nhà rỗi bà con tranh thủ ra biển đánh bắt thủy hải sản, tăng thêm thu nhập.

Nguồn thủy sản trên biển thật rồi dà o, bình quân mỗi người đi bắt con nhuyễn thể cũng kiếm được 100 ngà n đồng/ ngà y. Xã chưa có chợ, nguồn thức ăn chính được bắt dưới biển, trồng rau và chăn nuôi tự cung tự cấp là chủ yếu. Đất ruộng trên đảo không mà u mỡ, 108 ha ruộng bạc mà u chỉ trồng được 2 vụ, nhưng sản lượng lúa cũng đạt 6 tạ/ người/ năm.

Phó chủ tịch Hội nông dân xã Cái Chiên, Chu Văn Sanh xem truyửn hình thấy nuôi nhím có hiệu quả, anh tự tìm hiểu và mạnh dạn vay vốn, đầu tư 120 triệu đồng xây dựng chuồng trại, mua 4 con nhím giống vử nuôi. Sau 1 năm, đà n nhím sinh sôi thà nh 8 con, chăm sóc tốt nhím giống có con nặng hơn 10 kg. Anh Sanh còn nuôi hơn 100 con gia cầm, 2 con trâu phục vụ sức kéo cho sản xuất. Trên đảo hiện nay có 3 hộ nuôi tôm, tù hà i và ốc hương, năm 2011 có thêm 1 dự án nuôi thí điểm con tôm hùm. Nếu thà nh công sẽ mở ra hướng mới cho bà con nuôi loại thủy sản có giá trị kinh tế cao nà y.

Cần có chính sách hỗ trợ của Nhà nước

Hải Hà là huyện miửn núi nghèo của tỉnh Quảng Ninh, vì vậy trong quá trình thực hiện XDNTM thì vấp phải những khó khăn do thiếu quy hoạch, hệ thống giao thông liên thôn, liên xã và kênh mương nội đồng xuống cấp. Sản xuất còn manh mún, hà ng hóa nông dân là m ra chưa có thương hiệu. Trình độ văn hóa thấp, phong tục tập quán canh tác còn lạc hậu ở các xã vùng cao dân tộc. Nhử có sự hỗ trợ của Nhà nước, sau 1 năm triển khai đã có nhiửu chuyển biến tích cực vử hạ tầng kinh tế, xã hôi.

Tuy nhiên đây mới chỉ là bước khởi đầu, huyện còn phải nỗ lực phấn đầu lâu dà i. Để đạt được tiêu chí theo kế hoạch đử ra, huyện đã lập 91 dự án đầu tư hạ tầng phấn đấu thực hiện. Nếu theo chỉ tiêu Quốc gia vử nông thôn mới, đến nay huyện mới đạt 5/19 tiêu chí, còn lại mỗi tiêu chí chỉ đạt 2 -3 danh mục. Chương trình XDNTM là chương trình mới, quy mô tổng hợp và toà n diện được triển khai ở các cấp xã. Công tác tuyên truyửn đòi hửi phải hiệu quả, nếu không nhân dân sẽ lầm tưởng đây là chương trình Nhà nước đầu tư mà ỷ lại.

Để nâng cao chất lượng hà ng hóa, Hải Hà cần xây dựng chương trình liên kết của 4 nhà : nhà nông, nhà khoa học , nhà quản lý, nhà doanh nghiệp. Mấy ngà y ở huyện, chúng tôi được tiếp xúc với bà con nông dân, ai cũng có ước muốn thoát nghèo và có ý trí vươn lên là m già u. Xong cái khó vẫn là đồng vốn, theo như anh Phạm Quang Kiửn nói, để mở rộng sản xuất gia đình anh muốn vay tiếp 200-300 triệu đồng, đầu tư xây dựng trang trại theo quy mô công nghiệp, đầu tư mua giống và phân bón. Vốn vay Ngân hà ng với mức lãi xuất là 1,6%, như hiện nay quá cao so với sản xuất nông nghiệp. Nông dân rất cần có sự hỗ trợ vốn vay ưu đãi của nhà nước để tái sản xuất. Huyện nên chuyển số diện tích đất xấu, kém hiệu quả sang nuôi các nước ngọt.

Do nhà nước đầu tư chậm vốn, nhiửu tuyến đường liên thôn được nhân dân hiến đất mở rộng chưa được bê tông hóa. Mùa mưa lầy lội, nắng thì bui và cử mọc. Khi hửi vử vấn đử nà y, Bí thư huyện ủy Trần Văn Lâm rất trăn trở: Có lẽ huyện phải huy động nguồn vốn từ các Doanh nghiệp và mỗi hộ dân đóng góp để tiếp tục triển khai là m đường bê tông, giúp cho bà con đi lại an toà n thuận lợi, nếu chử vốn nhà nước cấp thì chưa biết đến khi nà o mới là m được....

Hải Hà phấn đầu mục tiêu đến năm 2015 đạt là Huyện nông thôn mới, trong đó có 11 xã đạt tiêu chuẩn. Lộ trình thực hiện trong thời gian ngắn mà công việc lớn, lực lượng cán bộ là m công tác triển khai trên địa bà n mửng.Việc xây dựng đội ngũ cán bộ có đủ năng lực, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa- hiện đại hóa nông thôn là cấp bách. Huyện rất cần có sự hỗ trợ kinh phí của Tỉnh để xây dựng hạ tầng kinh tế - xã hội, vốn vay ưu đãi cho nông dân tái sản xuất. Để thu hút nhà doanh nghiệp và o cảng biển Hải Hà , khu kinh tế cửa khẩu Bắc Phong Sinh. Tỉnh Quảng Ninh cần có cơ chế chính sách ưu đãi hơn nữa cho các doanh nghiệp vử đâu tư ở vùng xâu, vùng xa. Nếu 2 khu kinh tế nà y đi và o hoạt động, sẽ giải quyết hà ng cho ngà n lao động vùng nông thôn, nâng cao thu nhập cho dân.

Thoát nghèo không khó, câu nói rất thật của người nông dân cứ vang mãi trong tâm trí chúng tôi. Khát vọng vươn lên trong cuộc sống, xây dựng quê hương của bà con nông dân Hải Hà thật đáng chân trọng.