Chè lam Thạch Xá, món quà  miửn đất Phật

Mùa xuân là  lúc khí trời ấm áp, lòng người phơi phới, nhẹ nhõm. Do vậy trong dịp nà y người Việt ta có thói quen đi lễ chùa cầu sức khửe và  bình an cho năm mới. Аến với chùa Tây Phương - danh thắng nổi tiếng trên đất Hà  thà nh, du khách không chỉ để tĩnh tâm nơi cử­a Phật mà  còn có cơ hội thưởng thức đặc sản của xứ Аoà i - chè lam Thạch Xá. Khoảng gần 30km vử phía Tây nội thà nh, xã Thạch Xá, huyện Thạch Thất (Hà  Nội) là  quê hương của chùa Tây Phương “ ngôi chùa nổi tiếng của đạo Phật.

Món chè lam đặc sản của miửn đất nà y được bắt nguồn từ chốn linh thiêng đó. Người dân nơi đây vẫn quan niệm rằng, nguồn gốc và  lý do ra đời của món đặc sản chè lam Thạch Xá là  từ tấm lòng người dân địa phương cũng như sự thà nh kính của phật tử­. Khi xưa, chè lam được người dân Thạch Xá dùng để thử cúng tổ tiên trong dịp lễ Tết. Ngà y nay, món đặc sản nà y lại trở thà nh thứ quà  giản dị cho du khách mỗi dịp viếng thăm chùa Tây Phương.

Chè lam Thạch Xá được người thợ chế biến rất cẩn thận từ những nguyên liệu đơn giản, quen thuộc của miửn quê. Nguyên liệu chính có bột nếp, đường kính và  mạch nha.

Ngoà i ra, để dậy hương cho bánh người ta dùng thêm những gia vị khác như nước gừng tươi, bột quế, đậu phộng (lạc rang). Quy trình chế biến chè lam là  sự tinh tế đặc biệt của người dân xứ Аoà i. Tuy không phải cầu kử³, nhưng đòi hửi người chế biến phải đúng quy trình. Trong việc canh lử­a cũng vậy cần có kinh nghiệm để biết đến độ nà o non lử­a hay khi lử­a đã quá giࠝ. Công đoạn đầu tiên là  rang thóc nếp. Rang đửu tay đến khi hạt thóc đã nổ thà nh những hạt bửng trắng, thơm là  được. Sau đó đem bửng ấy nghiửn thà nh bột, lọc để bột được mịn và  nguyên chất hơn.

Theo người là ng, khâu quan trọng nhất đun mật và  chế gia vị. Có thể dùng đường kính hoặc mật cây mía kết hợp với mạch nha để nấu thà nh mật. Аể có được nồi mật đủ độ (không non mà  cũng không già  lử­a quá) đòi hửi người chế biến phải có kinh nghiệm. Mật ấy phải đảm bảo được vị thơm, không bị đắng khét, khi kéo ra mảnh và  sáng ánh.

Sau đó cho bột nếp và  gia vị và o, nhà o kử¹ cho đến khi bánh dẻo đửu và  có độ dai. Thời xưa, mỗi dịp Tết đến hoặc và o mùa lễ hội, là ng Thạch Xá lại nhộn nhịp với tiếng chà y giã bột chè lam. Tuy ngà y nay không có nhiửu gia đình dùng chà y giã bột (được thay bằng máy xay) nhưng dường như đây trở thà nh nét đặc trưng, văn hóa riêng của vùng quê nà y. Bánh chè lam có vị và  hương thơm giản dị nhưng cũng khá đặc biệt.

Chính sự đơn giản ấy đã tạo nên hấp dẫn riêng, cũng như phù hợp là  món quà  quý nơi đất Phật linh thiêng. Аó là  vị dẻo thơm từ bột gạo nếp, kết hợp với vị ngọt ngà o của mật (đường) và  chút cay thơm của gừng, bùi ngậy của đậu phộng (lạc). Cứ mỗi độ Xuân vử, khi hà ng ngà n phật tử­ đến viếng thăm chùa Tây Phương cũng là  lúc là ng Thạch Xá tưng bừng, nhộn nhịp hơn với việc là m bánh chè lam. Chè lam được xem như món quà  quê giản dị để du khách đem vử là m quà .

Ngà y nay chè lam không chỉ được bà y bán ở vùng đất Phật mà  nó đã trở thà nh thứ đặc sản truyửn thống nổi tiếng của đất Hà  thà nh, để ai cũng mong được nếm thử­ một lần hương vị khó quên ấy...!