Chính phủ trình Quốc hội báo cáo riêng vử bô xít

Báo cáo riêng của Chính phủ trình Quốc hội vử các dự án khai thác bô xít Tây Nguyên ngà y 23/5 nêu cụ thể quy hoạch phân vùng thăm dò, khai thác chế biến, sử dụng bô xít giai đoạn 2007 - 2015. Theo đó sẽ có 3 dự án alumin dự kiến triển khai trong giai đoạn 2008 - 2010. Ngoà i Tân Rai và Nhân Cơ sẽ có thêm 1 dự án alumin Kon Hà Nừng (Gia Lai). Một dự án hydroxit nhôm tại Bảo Lộc (Lâm Đồng) cũng sẽ được triển khai. Các dự án nà y đửu do Việt Nam tự đầu tư.

Từ 2010 - 2015 dự kiến triển khai đầu tư tiếp 3 dự án là Đắk Nông 2, Đăk Nông 3 và Đăk Nông 4. Cả 3 dự án nà y đửu đã có đối tác nước ngoà i mong muốn hợp tác đầu tư.

Cơ sở để lập quy hoạch quy mô, dà i hạn để khai thác loại khoáng sản nà y là vì Việt Nam là một trong những nước có nguồn bô xít lớn trên thế giới với tổng trữ lượng quặng bô xít đã xác định và tà i nguyên dự báo khoảng 5,5 tỷ tấn. Tây Nguyên có nguồn tà i nguyên bô xít chiếm 98,2% tổng trữ lượng và tà i nguyên nà y.

Tuổi đời 50 năm, đảm bảo lãi

Đối với 2 dự án Tân Rai và Nhân Cơ đang được triển khai, báo cáo của Chính phủ bác bử những nghi ngại vử tính hiệu quả kinh tế theo kế hoạch do Tập đoà n Than - khoáng sản (TKV) Việt Nam đưa ra.

Theo đó, TKV giải trình, hiệu quả kinh tế của hai dự án nà y đã được phân tích, tính toán và cập nhật theo tình hình mới, tính đủ các chi phí. Kết quả cho thấy với phương thức vận tải bằng ô tô trong giai đoạn đầu là có hiệu quả kinh tế. Khi chuyển sang vận tải đường sắt thì các dự án trên sẽ có hiệu quả kinh tế cao hơn và thời gian thu hồi vốn khoảng 13 năm.

Cũng vì mục đích thúc đẩy sự phát triển của cả vùng Tây Nguyên, Chính phủ đã duyệt phương án xây dựng nhà máy chế biến tại địa phương dù hiệu quả sẽ không bằng việc đặt nhà máy ở vùng duyên hải, vận chuyển nguyên liệu bằng đường ống.

Đánh giá toà n bộ dự án, chủ đầu tư xác nhận những năm đầu của dự án có một số năm lỗ (lỗ kế hoạch), tuy nhiên đánh giá cả đời dự án là có hiệu quả kinh tế. Báo cáo nhận định, giá nhôm trên thị trường hiện nay đang ở mức giá sà n rất thấp (1.426 USD/ tấn, giá giao ba tháng), giảm khoảng 70% so với giá nhôm thời kử³ 2006 - 2007. Giá alumin cũng tương ứng giảm theo là m ảnh hưởng đến hiệu quả của dự án.

Tuy nhiên, các dự án alumin Tây Nguyên đửu có tuổi đời dự án trên 50 năm. Vì vậy, hiệu quả kinh tế của dự án được tính toán dựa trên cơ sở dự báo, phân tích và lựa chọn giá bán alumin bình quân cho cả giai đoạn tồn tại của dự án 362 USD/ tấn là phù hợp với quy định.

Vử đầu ra của sản phẩm, TKV cho biết, một số nhà sản xuất alumin lớn trên thế giới như Chalco, Alcoa, BHPB, UC- Russanl vẫn đang thể hiện mong muốn hợp tác đầu tư sản xuất alumin tại Việt Nam. Vì vậy có đủ cơ sở để tin cậy và yên tâm vử hiệu quả kinh tế.

Bùn đử Tây Nguyên không thuộc loại rác thải độc hại

Với việc xây dựng nhà máy tuyến luyện, chế biến quặng tại Tây Nguyên, khu vực địa hình cao, đầu nguồn nước, có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường, Chính phủ kháº³ng định có thể kiểm soát vấn đử nà y.

Kết quả phân tích bùn đử của bô xít Tây Nguyên theo báo cáo, không có chất gây độc hại cho môi trường, không có chất phóng xạ và không thuộc loại rác thải nguy hiểm.

Hiện nay công nghệ hiện đại thải và chứa cách ly bùn đử đã đạt hiệu quả gần như an toà n tuyệt đối với môi trường và đang được ứng dụng rộng rãi trên thế giới.

Dự án nà y sẽ không tránh khửi gây ra những tác động môi trường nhất định tuy nhiên những tác động nà y hoà n toà n có thể kiểm soát và khống chế tới mức an toà n cần thiết - báo cáo nêu. Vấn đử quan trọng là cần tăng cường công tác quản lý, kiểm tra và giám sát các giải pháp bảo vệ môi trường ngay trong quá trình xây dựng cũng như trong suốt quá trình vận hà nh các dự án.

Bộ TN-MT cũng đã được giao trình duyệt báo cáo đánh giá môi trường chiến lược, đồng thời giám sát chặt chẽ việc thực hiện các giải pháp môi trường đối với hai dự án Tân Rai và Nhân Cơ.

Lao động Việt Nam sẽ vận hà nh dự án

Vử những nghi ngại đối với vấn đử ổn định xã hội của khu vực, Chính phủ kháº³ng định giai đoạn xây dựng dự án, phần xây dựng mử bô xít và khai thác quặng bô xít cũng như xây dựng nhà máy tuyển quặng bô xít, toà n bộ sẽ do lao động Việt Nam thực hiện.

Phần xây dựng nhà máy luyện alumin (gói thầu EPC) hiện nay chủ yếu do lao động của nhà thầu Chalieco, Trung Quốc thực hiện. Số lượng lao động Trung Quốc tại công trường nhà máy alumin hiện nay (tháng 5/2009) khoảng 600 người; lao động Việt Nam khoảng 350 người.

Khi giai đoạn dự án đi và o vận hà nh, toà n bộ lao động sẽ là người Việt Nam. Bản báo cáo cũng nêu trong trường hợp cần thiết, thời gian đầu vận hà nh của nhà máy alumin có thể thuê thêm chuyên gia nước ngoà i hướng dẫn (người Trung Quốc hoặc nước khác).

Thủ tướng Chính phủ đã giao nhiệm vụ cho các cơ quan chức năng giám sát chủ đầu tư thực hiện đúng quy định hiện hà nh vử lao động người nước ngoà i là m việc tại Việt Nam.