Chuyện nghề của vị bác sĩ 40 năm “chọn việc khó” để bệnh nhân ung thư được đi thêm quãng đường dài hơn

Đi ngược số đông để thay đổi số phận người bệnh

Lúc mới vào nghề, trong khi nhiều đồng nghiệp lựa chọn các chuyên ngành quen thuộc và đã có chỗ đứng trong thực hành lâm sàng, PGS.TS.BS Lê Ngọc Hà lại rẽ sang y học hạt nhân. Ngày đó, lĩnh vực này còn rất mới mẻ, ít người theo đuổi và đòi hỏi nền tảng chuyên môn sâu, giao thoa về cả y học, vật lý, công nghệ...

“Chọn lối đi khó nhưng nếu con đường đó giúp người bệnh ung thư có thêm thời gian và hy vọng thì đó là con đường tôi sẵn sàng đi đến cùng”, PGS.TS.BS Lê Ngọc Hà chia sẻ.

Gần bốn thập kỷ gắn bó với nghề, PGS.TS.BS Lê Ngọc Hà là một trong những chuyên gia tiên phong đưa y học hạt nhân vào thực hành lâm sàng tại Việt Nam. Ông gắn tên mình với việc triển khai các kỹ thuật hiện đại như PET/CT, SPECT/CT, điều trị i-ốt phóng xạ I-131. Các kỹ thuật này đã mở thêm cơ hội chẩn đoán và điều trị cho nhiều ca bệnh ung thư phức tạp, giúp người bệnh “đi thêm chặng đường dài”. Ngoài ung bướu, y học hạt nhân còn mở rộng vai trò trong chẩn đoán và điều trị các bệnh như tim mạch, tiêu hóa, thần kinh, nội tiết và bệnh lý cơ, xương khớp...

Một trong những ca bệnh tiêu biểu mà PGS.TS.BS Lê Ngọc Hà nhớ mãi như một dấu mốc nghề nghiệp là trường hợp của thân nhân một đồng nghiệp. Người bệnh nhập viện trong tình trạng di căn phổi lan tỏa, tổn thương đa ổ, không còn chỉ định phẫu thuật.

Trước đó nhiều năm, bệnh nhân từng được phẫu thuật cắt một thùy tuyến giáp. Tuy nhiên, do hồ sơ bệnh án khi ấy chưa đủ bằng chứng xác định ung thư, việc theo dõi và điều trị sau mổ không được thực hiện một cách hệ thống. Khi các tổn thương di căn xuất hiện, bệnh đã ở giai đoạn muộn.

“Chúng tôi đánh giá lại toàn diện bằng các phương pháp chụp xạ hình SPECT, PET/CT của y học hạt nhân, phát hiện phần tuyến giáp còn lại vẫn tồn tại ung thư tuyến giáp biệt hóa. Đó chính là nguồn gốc của các tổn thương di căn phổi”, PGS.TS.BS Lê Ngọc Hà cho biết.

Từ việc xác định đúng bản chất sinh học của khối u, ê-kíp của PGS. Hà đã xây dựng lại chiến lược điều trị. Bệnh nhân được phẫu thuật cắt bỏ toàn bộ phần tuyến giáp còn lại, sau đó tiếp tục điều trị bằng i-ốt phóng xạ I-131 nhằm tiêu diệt mô ung thư và các ổ di căn có khả năng bắt giữ i-ốt phóng xạ.

Kết quả vượt ngoài kỳ vọng: các tổn thương đáp ứng tốt với điều trị, bệnh đạt trạng thái ổn định lâu dài, chất lượng sống của bệnh nhân được cải thiện rõ rệt. Từ chỗ bị coi là “không còn hy vọng”, người bệnh đã có thể tiếp tục trở lại với công việc và cuộc sống hàng ngày.

Hành trình mới tại Vinmec Times City

Sau hơn 3 thập kỷ gắn bó với Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 - một trong những cái nôi của y học học hạt nhân chuyên sâu tại Việt Nam, PGS. Lê Ngọc Hà chính thức đảm nhận vị trí Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City.

Chia sẻ về quyết định này, ông cho biết: đó không phải là ngã rẽ, mà là bước tiếp nối tự nhiên của một hành trình đã được chuẩn bị lâu dài.

“Y học hạt nhân muốn phát triển bền vững cần hội tụ đủ ba yếu tố: công nghệ hiện đại, hệ thống đa chuyên khoa và một hệ sinh thái y tế cho phép cá thể hóa điều trị. Vinmec có thể mang lại cho tôi và người bệnh những điều kiện đó, phần còn lại cần sự cố gắng, tiếp tục học hỏi và kiên định của mỗi người”, ông nói.

Tại Vinmec Times City, Trung tâm Y học hạt nhân được đầu tư đồng bộ về trang thiết bị, đặc biệt là hệ thống PET/CT, SPECT/CT tiên tiến, cho phép chẩn đoán sớm, đánh giá chính xác giai đoạn bệnh và theo dõi sát đáp ứng điều trị. Quan trọng hơn, mô hình phối hợp đa chuyên khoa sẽ thúc đẩy triển khai các mô hình khám và điều trị liên ngành giúp các quyết định điều trị không chỉ dựa trên chỉ số đơn lẻ, mà còn được đặt trong bức tranh toàn diện về sinh học khối u và thể trạng người bệnh.

Trong bối cảnh ung thư ngày càng gia tăng, y học hạt nhân đang dần khẳng định vai trò then chốt trong chiến lược điều trị hiện đại: từ phát hiện sớm, cá thể hóa phác đồ đến đánh giá hiệu quả điều trị theo thời gian. Nhưng theo PGS. Hà, để lĩnh vực này phát triển đúng hướng, cần nhiều hơn những lựa chọn an toàn.

“Làm y học hạt nhân không dễ. Đầu tư lớn, yêu cầu chuyên môn chuyên sâu, hiệu quả không phải lúc nào cũng thấy ngay. Nhưng nếu không có những người sẵn sàng đi con đường khó, bệnh nhân sẽ là người chịu thiệt thòi”, ông cho hay.

Gần 40 năm theo đuổi y học hạt nhân, từ những ngày lĩnh vực này còn mới mẻ với cả bác sĩ lẫn người bệnh đến khi trở thành một phần không thể thiếu trong y học hiện đại, PGS.TS.BS Lê Ngọc Hà vẫn kiên định với lựa chọn của mình.

Với ông, y học không chỉ là câu chuyện của kỹ thuật hay công nghệ, mà là trách nhiệm đồng hành cùng người bệnh đủ lâu để họ không bị bỏ lại phía sau. Và đôi khi, chính việc dám chọn một lối đi khó từ đầu lại là cách mở ra những bước khai phá cho những lĩnh vực mới, tạo thêm thời gian, thêm hy vọng và cơ hội cho người bệnh.