Cuộc vây bắt tên cướp khét tiếng từng là  trinh sát đặc công

Từng là  trinh sát đặc công, giửi sử­ dụng các loại vũ khí, hà nh tung "xuất quỷ nhập thần" của tướng cướp Chung "Chón" (54 tuổi) nỗi ám ảnh kinh hoà ng của người dân và  các thương lái vùng biên ải Lạng Sơn những năm 1990.

Аại tá Triệu Văn Аiện (hiện là  Trưởng phòng Cảnh sát truy nã - Công an tỉnh Lạng Sơn) khi đó là  Phó trưởng Phòng Cảnh sát hình sự cho hay vụ cướp nà o Chung "Chón" cũng vác AK, lựu đạn và  nhiửu loại súng khác đi theo để sẵn sà ng tiêu diệt nạn nhân. Biệt danh "Chón" theo tiếng Nùng nghĩa là  "sóc", di chuyển nhanh như sóc. Tên tướng cướp nà y vốn là  trinh sát đặc công tinh nhuệ, giửi sử­ dụng các loại vũ khí.

Аầu tháng 1/1989, Chung "Chón" từng "xộ khám" vì tổ chức đồng bọn vác súng đi chặn xe và  cướp tà i sản của những người đi đường tại khu vực cầu Bản Liếp, xã Phú Xá, huyện Cao Lộc, Lạng Sơn. Аi tù chưa được bao lâu, tháng 5/1990, Chung "Chón" dùng lử­a đốt phá cánh cử­a buồng giam trốn thoát.

Như con sói thoát bẫy, đi tới đâu, hắn cũng thâu nạp thêm "tay chân", lấy cướp bóc là m kế sinh nhai, bắn nạn nhân là m trò giải trí và  "thử­ súng". Аiửu lạ là  mỗi lần đám đệ tử­ "xộ khám", hắn đửu lọt lưới một cách ngoạn mục, lẩn trốn đi nơi khác và  tiếp tục lập băng cướp mới.

Gây ra những vụ cướp táo tợn, tà n độc, băng cướp Chung "Chón" cũng không "chừa" những vụ cướp vặt. Từ cướp một con gà , nồi khoai lang đến hà ng trăm triệu đồng, vụ nà o chúng cũng vác súng ra bắn. Cuối tháng 2/1992, chúng từng xả hết 6 băng đạn chỉ để cướp một nồi khoai lang. Rất may nạn nhân kịp thời chạy thoát. Khoảng tháng 3/1992, hết tiửn ăn tiêu, Chung lại cùng đồng bọn xách súng và  lựu đạn đến khu vực xã Phú Xá để rình. Lần nà y, chúng cướp được 300.000 đồng và  một con vịt góp giỗ sau khi đã bắn nạn nhân bị thương và o đùi.

Một tuần sau, đồng bọn của Chung sa lưới nhưng hắn trốn thoát. Ngà y 27/12/1992, Chung cùng đồng bọn ra cầu Khánh Khê, huyện Văn Quan chặn xe cướp được 15 triệu đồng, bắn nạn nhân trọng thương.

Sự xuất hiện của băng cướp của Chung "Chón" khiến nhiửu người dân ở mấy huyện biên giới như Cao Lộc, Bình Gia, Văn Quan, Bắc Sơn của tỉnh Lạng Sơn, cứ tối tối vội và ng cử­a đóng then cà i, không dám ra đường. Cánh lái xe tải đường dà i từ miửn xuôi lên hay các thương lái chuyên đánh hà ng Trung Quốc đửu phải đổi quy luật là m ăn, chỉ dám qua những vùng nà y và o ban ngà y...

Trong khi các hoạt động điửu tra đang được tiến hà nh thì một vụ án mạng nghiêm trọng nữa lại xảy ra. Ngà y 24/4/1993, sau khi thà nh lập thêm một băng mới gồm Hoà ng Văn Long, Аồng Văn Eng, Lăng Văn Nhà n, giao vũ khí cho từng tên, cả bọn ra đoạn đường rẽ và o xã Thụy Hùng, cách Dốc Quýt 500m ngồi rình. Tối hôm đó, anh Hoà ng Văn Tiệp, cán bộ Thanh tra Công an tỉnh Lạng Sơn chở người nhà  đi qua bị bọn cướp lao ra bắn nên đã dùng súng bắn trả khiến Eng trúng đạn.

Sau hồi đấu súng không cân sức, anh Tiệp bị Nhà n dùng súng AK bắn chết tại chỗ. Nhóm cướp tháo hạy, bử lại tên đồng bọn bị thương nặng.

Xác định đây là  băng cướp nguy hiểm, chỉ có thể bắt hoặc tiêu diệt được Chung "Chón" mới là m tan rã được, kế hoạch vây bắt được vạch ra tỉ mỉ. Hà ng ngà y, các trinh sát tuần tra công khai dọc tuyến quốc lộ 1, các tuyến đường liên huyện, liên xã ở các huyện: Văn Quan, Bình Gia, Bắc Sơn, Cao Lộc - nơi Chung "chón" và  đám tay chân thường hoạt động để chúng không dám lộ diện, dần dần co cụm lại. Mặt khác, cơ quan điửu tra đồng thời phối hợp với lực lượng quân đội đóng trên địa bà n sẵn sà ng bắt giữ, hoặc tiêu diệt tại chỗ nếu hắn manh động chống trả.

Vử phía Chung, sau khi bắn chết anh Tiệp đã tiếp tục thu nạp đệ tử­, lập một băng cướp mới. Tuy nhiên, chúng hoạt động cầm chừng hơn bởi sự tuần tra gắt gao của công an. Biết nhóm cướp lẩn trốn trong rừng hồi thuộc huyện Cao Lộc nhưng các trinh sát không thể tìm ra chỗ ở, bởi rừng núi mênh mông, bạt ngà n, chúng lại thường xuyên thay đổi địa điểm.

Thời điểm nà y, nguồn tin trinh sát cho hay, Chung dù có vợ con đử huử nhưng cặp bồ với Vi Thị Vị, ở huyện Cao Lộc và  có với nhau một con trai. Dù không vử thăm nhà , nhưng hà ng tháng Chung lại đến thăm bồ và  con riêng. Vị có 3 em trai từng tham gia các băng cướp của Chung. Trong số nà y, một người lãnh án 7 năm, một bị tuyên phạt hơn 10 năm tù. Sau khi được vận động, thuyết phục, người em trai thứ ba tên là  Hạt chọn con đường lập công chuộc tội, hợp tác với công an.

Thượng uý Triệu Văn Аiện được Ban chuyên án giao nhiệm vụ phụ trách tổ truy bắt. Anh cùng trinh sát Аoà n Minh Hà  và  Đội trưởng Аặc nhiệm Phòng Cảnh sát hình sự Hoà ng Văn Nam (hiện là  Phó phòng Cảnh sát bảo vệ và  hỗ trợ tư pháp, Công an tỉnh Lạng Sơn) theo dõi sát sao nhà  Vị, đưa tiửn cho Hạt thường xuyên mua đồ tổ chức ăn uống mời Chung đến.

Gần đến Tết nử­a năm (ngà y 6/6 âm lịch) của đồng bà o dân tộc Nùng, Ban chuyên án quyết định lựa chọn là m thời điểm phá án. Аêm 1/8/1993, đúng kế hoạch sau khi ăn uống no say, Chung lên giường đi ngủ. Hạt lẩn ra ngoà i báo tin cho trinh sát. Ngay lập tức, các lực lượng tác chiến của Cục Cảnh sát hình sự và  Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Lạng Sơn đã đi bộ hơn 5km và o đến nhà  của Vị để tổ chức vây bắt.

Mọi hà nh động đửu đảm bảo bí mật tuyệt đối. Tuy nhiên, trong nhà  có người già  và  trẻ nhử, lại đử phòng Chung "Chón" cảnh giác đổi chỗ ngủ, nên các trinh sát phải áp sát tận nơi để xác định vị trí. Kiên trì bao vây đến 4 rườ¡i sáng thì mẹ Vị dậy trước để vệ sinh cá nhân. Ngay lập tức, anh Аiện tiến lại rút thẻ ngà nh và  dặn dò bà  lão và o gọi hai cháu dậy, thả trâu ra khửi chuồng để tránh đạn lạc.

Tiếng loa kêu gọi đầu hà ng vang lên nhưng tên tướng cướp vẫn cố thủ trong nhà . Trinh sát ném quả lựu đạn hơi cay thứ 3, hắn mới chịu ra ngoà i. Аử phòng hắn cất giấu lựu đạn, vũ khí trong người nên các trinh sát yêu cầu phải cởi hết quần áo, xoè tay, kiễng chân đi ra. Nhưng vừa ra khửi đám khói, hắn đã vụt chạy ra cử­a sau hòng tẩu thoát và o rừng. Thượng uý Аiện và  anh Nam nhanh như cắt đã dùng võ thuật quật ngã tên tướng cướp. Kiểm tra trong nhà , các trinh sát thu được một khẩu súng Colt, 60 viên đạn, một quả lựu đạn đã rút chốt mà  Chung mưu mô để ngay trước cử­a khi hắn phải ra khửi nhà .

Ngay sau đó, tay chân của hắn là  Long, An cũng sa lưới. Chung bị kết án tử­ hình, Long lãnh án 14 năm tù, An bị án 7 năm tù. Vị thì mới đây bị Công an tỉnh Hải Dương bắt vử tội Lưu hà nh tiửn giả, đang thụ án tù.

Kết thúc chuyên án, với những thà nh tích xuất sắc, thượng uý Аiện được phong quân hà m vượt cấp, được mời đi báo cáo điển hình tiên tiến tại nhiửu hội nghị của Bộ Công an.