Đừng vội cắt bử... núi đôi

Mang gien chưa chắc đã bị bệnh

Ung thư vú hiện đang trở thà nh loại bệnh thường gặp ở nữ giới và được dự báo có xu hướng tiếp tục tăng. Hà Nội và TPHCM là 2 địa phương có tỉ lệ người mắc bệnh ung thư vú cao nhất với tỉ lệ 30/100.000 người tại Hà Nội và 20/100.000 người tại TPHCM.

Theo bác sĩ Lê Hồng Quang, Phó trưởng Khoa Ngoại vú (Bệnh viện K Trung ương), có nhiửu nguyên nhân dẫn đến ung thư mà đột biến gien BRCA (gien gây ung thư vú) chỉ là một trong những căn nguyên của ung thư vú. Bệnh viện đã từng tiến hà nh xét nghiệm cho gần 300 phụ nữ bị ung thư vú nhưng chỉ phát hiện 2 bệnh nhân mang gien BRCA. Điửu đó cho thấy gien BRCA cũng rất hiếm gặp - bác sĩ Quang nói.

Một ca phẫu thuật ung thư vú

Bác sĩ Quang cho biết sau sự kiện minh tinh mà n bạc lừng danh Angelina Jolie quyết định cắt bử toà n bộ hai bên vú để ngăn ngừa ung thư, cũng có không ít chị em quan tâm đến vấn đử nà y. Trên thực tế nếu phát hiện mang gien BRCA1 và BRCA2 thì nguy cơ mắc ung thư vú, ung thư buồng trứng có thể lên tới hơn 80%. Đây cũng là gien có khả năng di truyửn từ mẹ sang con nên phụ nữ nà o có mẹ hoặc chị em gái đã mắc ung thư mà phát hiện gien nà y thì khả năng mắc ung thư rất cao. Tuy vậy, không phải cứ mang gien là chắc chắn bị ung thư, bác sĩ Quang nhấn mạnh.

Cũng theo bác sĩ Quang, tại Bệnh viện K chưa có bệnh nhân nà o cắt ngực để ngừa ung thư. Thậm chí, một bệnh nhân (nhiửu tuổi, đã có con) đang điửu trị ung thư vú, sau khi xét nghiệm đã tìm thấy gien BRCA. Tuy nhiên, khi được bác sĩ tư vấn nên cắt bử bên ngực còn lại và buồng trứng để tránh nguy cơ ung thư cả hai bộ phận nà y, bệnh nhân không đồng ý. Sau đó 1 năm, bên ngực còn lại của bệnh nhân lại xuất hiện u cục, phải nhập viện điửu trị. Đến lúc nà y, bệnh nhân mới đồng ý cắt nốt bên ngực và cả buồng trứng.

Cắt ngực chưa háº³n loại bử hoà n toà n ung thư

Theo PGS. TS Nguyễn Văn Thuấn, Phó Giám đốc Bệnh viện K, trên thế giới có nhiửu người phẫu thuật cắt bử ngực để dự phòng ung thư vú khi phát hiện gien mang bệnh. Tuy nhiên như vậy sẽ ảnh hưởng lớn đến tâm lý phụ nữ. Đáng lưu tâm là cắt tuyến vú không háº³n đã loại bử hoà n toà n ung thư do khối u vẫn có thể phát triển ở phần vú còn lại mà phẫu thuật chưa cắt hết.

Ngoà i ra, gien BRCA không những là gien có nguy cơ cao gây ra bệnh ung thư vú mà còn có thể gây ra ung thư buồng trứng, ung thư đại trà ng nên không thể cắt toà n bộ tạng để ngừa ung thư, TS Thuấn nhấn mạnh.

Theo GS. TS Nguyễn Bá Đức, Phó Chủ tịch Hội Phòng chống ung thư Việt Nam, ở nước ta, bệnh nhân ung thư vú ngà y cà ng trẻ. Tại Khoa Ngoại vú (Bệnh viện K) ước tính có khoảng 15%- 20% phụ nữ dưới 30 tuổi bị ung thư vú. Một trong những nguy cơ bị ung thư vú là do tiửn sử gia đình, do đó với những phụ nữ có người thân mang gien BRCA hoặc bản thân bị ung thư vú một bên nên tầm soát sớm để theo dõi, điửu trị đúng quy trình chứ không nhất thiết phải cắt bử tuyến vú bởi phương pháp cắt và tạo hình ngực rất tốn kém.

GS Đức cho rằng để phòng ngừa ung thư, bất kử³ phụ nữ nà o từ 20 tuổi trở lên cũng nên quan tâm đến việc khám vú định kử³ 6 tháng/lần và đi khám ngay khi thấy vùng vú có những biểu hiện bất thường. Các kử¹ thuật chẩn đoán y khoa hiện nay ở Việt Nam có siêu âm, chụp X-quang nhũ ảnh, cuối cùng là sinh thiết để tìm ra tế bà o ung thư.

Ung thư vú là bệnh có khả năng điửu trị và chữa khửi cao nhất trong các loại ung thư. Việc phát hiện bệnh sớm có ý nghĩa rất lớn trong điửu trị. Nếu phát hiện ở giai đoạn đầu, cơ hội chữa khửi bệnh lên đến 90% nhưng ở giai đoạn 4, khi khối u ác tính lớn và di căn thì thường việc điửu trị chỉ để kéo dà i cuộc sống, giảm bớt các triệu chứng đau đớn. Trường hợp được phát hiện sớm, khối u chưa quá to, các bác sĩ có thể phẫu thuật lấy khối u, phần mô ngực và da ngực vẫn được bảo tồn để bảo đảm tính thẩm mử¹ cho phụ nữ, GS Đức nói.