Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ

Dự thảo Luật Giáo dục (sửa đổi) có 10 chương, 121 điều, trong đó sửa đổi, bổ sung 75 điều (tăng một chương, một mục và 7 điều so với Luật Giáo dục hiện hành; tăng một chương và sửa đổi, bổ sung 39 điều so với dự thảo Luật trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ năm).

Về tên gọi các cấp học giáo dục phổ thông (GDPT), Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết Luật Giáo dục năm 1998 được đã quy định hệ thống giáo dục quốc dân gồm: giáo dục mầm non có nhà trẻ và mẫu giáo; GDPT có hai bậc học là bậc tiểu học và bậc trung học, bậc trung học có hai cấp học là cấp trung học cơ sở (THCS) và cấp trung học phổ thông (THPT). 

Văn bằng của hệ thống giáo dục quốc dân gồm bằng tốt nghiệp tiểu học, bằng tốt nghiệp THCS, bằng tốt nghiệp THPT... 

Luật Giáo dục năm 2005 (được sửa đổi, bổ sung năm 2009) quy định hệ thống giáo dục quốc dân bao gồm: Giáo dục mầm non có nhà trẻ và mẫu giáo; GDPT có tiểu học, THCS, THPT... Văn bằng của hệ thống giáo dục quốc dân gồm bằng tốt nghiệp THCS, bằng tốt nghiệp THPT…

"Tên gọi các cấp học GDPT của các quy định nêu trên cũng phù hợp với tên gọi của các nước trong khu vực và quốc tế. Vì vậy, Ban soạn thảo đề nghị được giữ như quy định của Luật Giáo dục hiện hành về tên gọi các cấp học của GDPT để khi cấp văn bằng đảm bảo tính hội nhập, phù hợp và thống nhất với các nước trong khu vực và trên thế giới." - Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo nêu.

Miễn học phí đối với trẻ mầm non 5 tuổi, học sinh THCS trường công lập

Tiếp thu ý kiến của Quốc hội, trên cơ sở đánh giá tác động về cả ngân sách đầu tư và hiệu quả đầu tư, kết hợp tham khảo kinh nghiệm quốc tế về chính sách học phí đối với giáo dục mầm non và GDPT, Chính phủ thống nhất chủ trương thực hiện chính sách miễn học phí đối với trẻ mầm non 5 tuổi, học sinh THCS trường công lập và hỗ trợ đóng học phí cơ sở ngoài công lập đối với trẻ em, học sinh diện phổ cập, đặc biệt là đối với các thôn, xã đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa; xác định nhu cầu nguồn kinh phí thực hiện chính sách này theo lộ trình phù hợp. 

Ban soạn thảo đã sửa đổi khoản 1 Điều 97 theo nguyên tắc đối với chính sách không thu học phí trẻ em mầm non 5 tuổi trường công lập và hỗ trợ đóng học phí đối với trẻ em mầm non 5 tuổi trường dân lập, tư thục; học sinh tiểu học trường tư thục sẽ thực hiện ngay sau khi Luật Giáo dục có hiệu lực. Đối với học sinh THCS trường tư thục, dự thảo Luật quy định trước mắt ưu tiên thực hiện đối với người học ở vùng miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Chính phủ được giao nhiệm vụ quy định lộ trình thực hiện trên cơ sở cân đối ngân sách nhà nước.

Giáo dục phổ thông đại trà không thi tuyển đầu vào 

Các quy định về GDPT tại dự thảo Luật được quy định theo hướng học sinh được vào học phù hợp với quy định đầu vào các cấp học; đảm bảo GDPT đại trà không thi tuyển đầu vào, đảm bảo chính sách đối với đối tượng yếu thế, chính sách đào tạo bồi dưỡng nhân tài.

Về chương trình, sách giáo khoa GDPT, Ban soạn thảo đã rà soát và luật hóa một số quy định về chương trình, sách giáo khoa GDPT tại Nghị quyết số 88; quy định cụ thể việc lựa chọn sách giáo khoa theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo; nâng một số quy định trong việc triển khai thực hiện Nghị quyết số 88 thành các quy định của Luật. 

Đồng thời, dự thảo Luật đã luật hóa các quy định tại văn bản dưới luật về tiêu chuẩn, quy trình biên soạn, chỉnh sửa chương trình, sách giáo khoa GDPT; việc lựa chọn, sử dụng sách giáo khoa; sách giáo khoa điện tử, học liệu; Hội đồng quốc gia thẩm định chương trình giáo dục, sách giáo khoa; bổ sung quy định thực hiện giáo dục hướng nghiệp, phân luồng học sinh; bổ sung quy định giao Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định việc thực nghiệm một số nội dung, phương thức giáo dục mới trong cơ sở GDPT. 

Học sinh, sinh viên sư phạm được vay tín dụng sư phạm để đóng học phí

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ nêu, quy định không thu học phí của sinh viên ngành sư phạm theo Luật Giáo dục hiện hành đã không còn phù hợp với điều kiện thực tiễn; số sinh viên sư phạm trên cả nước ra trường chưa có việc làm hoặc làm không đúng ngành sư phạm còn nhiều, có tình trạng đi làm trái ngành, nghề gây lãng phí lớn nguồn nhân lực sư phạm. Nếu thu học phí của sinh viên sư phạm giống như các ngành học khác thì nhà trường sẽ có thêm nguồn thu để bù đắp chi phí đào tạo, tăng cường cơ sở vật chất và các điều kiện khác để bảo đảm chất lượng giáo dục. 

Do đó, khoản 3 Điều 83 quy định, học sinh, sinh viên sư phạm được vay tín dụng sư phạm để đóng học phí và chi trả sinh hoạt phí trong toàn khóa học; được hưởng các chính sách học bổng khuyến khích học tập, các chế độ miễn, giảm học phí và trợ cấp xã hội quy định. Sau khi tốt nghiệp, nếu công tác trong ngành giáo dục đủ thời gian theo quy định sẽ không phải trả khoản vay tín dụng sư phạm. 

Ban soạn thảo đã bổ sung quy định về việc hoàn trả đối với những trường hợp người học không có nhu cầu sử dụng tín dụng sư phạm nhưng ra trường vẫn làm trong ngành giáo dục vào khoản 3 Điều 83 dự thảo Luật. Mặt khác, Ban soạn thảo tiếp tục nghiên cứu để đề xuất các chính sách nhằm thu hút sinh viên giỏi vào ngành sư phạm.

Cấp giấy chứng nhận hoàn thành chương trình GDPT

Ban soạn thảo đã sửa đổi khoản 3 Điều 32 và khoản 3 Điều 43 của Dự thảo Luật theo hướng: Học sinh, học viên học hết chương trình THPT nếu đủ điều kiện theo quy định của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo thì được dự thi, nếu đạt yêu cầu thì được Giám đốc sở giáo dục và đào tạo tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương cấp bằng tốt nghiệp THPT; được hiệu trưởng nhà trường hoặc giám đốc trung tâm giáo dục thường xuyên cấp giấy chứng nhận hoàn thành chương trình GDPT nếu có nhu cầu.

Đối với việc tạo điều kiện cho người có bằng tốt nghiệp THCS đã được cấp giấy chứng nhận hoàn thành chương trình GDPT được dự tuyển và học lên trình độ cao đẳng, hiện nay đã được quy định tại khoản 3 Điều 120 của Dự thảo Luật.

Chiều nay, các đại biểu tiếp tục thảo luận tại tổ về dự thảo Luật Giáo dục (sửa đổi).