Đổ xô mua thuốc trị Covid-19 "xách tay": Coi chừng tiền mất, tật mang

Lo lắng trước tình hình dịch hiện nay, dù chưa mắc Covid-19 nhưng bà N.T.K. (60 tuổi, ở phường Dương Nội, quận Hà Đông) đã nhờ người quen mua thuốc dự phòng Covid-19 được quảng cáo là hàng “xách tay” từ Nga. Qua quảng cáo của người bán trên mạng internet, loại thuốc Arbidol dùng để dự phòng có giá từ 380.000 đến 480.000 đồng/hộp (10 viên) được dùng phổ biến ở Nga cho cả trẻ em và người lớn.

Tương tự, qua người quen thường bán hàng “xách tay” từ Nga về Việt Nam quảng cáo có thuốc phòng và chữa khỏi Covid-19, chị N.T.H. (quận Hoàng Mai) đã chi tiền triệu để mua 5 hộp thuốc dự phòng có giá 550.000 đồng/hộp và 2 hộp điều trị với giá 3,5 triệu đồng/hộp. Theo lời chị H., thuốc điều trị được dùng khi mắc Covid-19 còn thuốc phòng dùng nếu mình trở thành F1, F2.

Nhận thấy nhu cầu lớn của người dân, nhiều người bán hàng ''xách tay'' đã nhập thuốc Areplivir từ Nga về và rao bán rộng rãi cho người tiêu dùng ngay sau khi thuốc này được Nga cho phép sử dụng điều trị Covid-19, dù giá của loại thuốc này không hề rẻ. Theo khảo sát của phóng viên, trên mạng không ít người bán rao sẵn sàng phân phối theo dạng sỉ lẻ. Tài khoản có tên L.H.P. rao bán thuốc Areplivir với nội dung: “Mua dư nên em share lại cho mọi người - thuốc trị covid. Thuốc Areplivir điều trị bị dương tính Virut covid chống đông máu của Nga. Hộp màu xanh 40 viên/1 hộp (chỉ dùng điều trị khi bị dương tính không uống phòng bệnh)… Giá em mua 1.700/hộp”.

Trong khi đó, tài khoản có tên A.B. giới thiệu: “PHÁ GIÁ THỊ TRƯỜNG, ĐỐ AI BÁN SỈ LẺ RẺ NHƯ NHÀ E  . Bao  giá cả HÀ Nội này. Ship 24/24h. THUỐC ĐẶC  Đặc trị areplivir nga #2500k - 2h x #2470k. THUỐC ĐỎ ABIDOL #370k; 2 hộp x #350k/1. Giấy tờ đầy đủ đc bô y tế cấp phép, ko bán hàng trôi nổi hàng nhái.  Mọi người cần giấy tờ ib e gửi, có xuất VAT cho khách yêu cầu ( hàng e k chuẩn thì k xuất đc VAT đâu , nên mọi người yên tâm)”.

Ngoài Areplivir, còn có 3 loại thuốc điều trị và dự phòng Covid-19 có xuất xứ từ Nga. Đó là thuốc Arbidol nhưng có màu khác nhau, trong đó, hộp màu xanh dành cho người muốn phòng bệnh và trẻ em có giá 380.000 đồng/hộp/10 viên. Màu đỏ dành cho các F0, F1, F2 có giá 480.000 đồng/hộp/10 viên. Còn màu xanh đậm dành cho người bị F0 nặng có giá 4,2 triệu đồng/hộp/40 viên. Arbidol là thuốc kháng virus được sử dụng để điều trị bệnh cảm cúm ở Nga và Trung Quốc, tuy nhiên chưa được cấp phép ở Việt Nam.

Lợi dụng tâm lý lo lắng của người dân, gần đây, thị trường thuốc xuất hiện nhiều mặt hàng “xách tay” từ Ấn Độ, Nga, Trung Quốc… được quảng cáo có khả năng dự phòng và điều trị Covid-19. Điều đáng nói, một số cửa hàng thuốc, một số tài khoản trên mạng xã hội lại rao bán thuốc với giá khác nhau, từ vài trăm nghìn đến vài triệu đồng/hộp, như Favipivavir 400mg, thuốc kháng virus Molnupiravir 400mg được rao bán với giá vài triệu đồng/hộp. Để sử dụng đủ một liệu trình theo hướng dẫn của những người bán thuốc trên mạng xã hội, mỗi gia đình có thể phải bỏ hàng chục triệu đồng. Thế nhưng, điều đáng nói, chất lượng các loại thuốc này lại chưa thể kiểm chứng.

Đề cập đến vấn đề này, bác sĩ Nguyễn Hồng Hà - Phó Chủ tịch Hội Truyền nhiễm Việt Nam, nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương cho rằng, với các thuốc điều trị Covid-19 phải có sự theo dõi của bác sĩ để được chỉ định đúng lúc, đúng chỗ. Rõ ràng, nếu nước ta có nguồn cung cấp đầy đủ thì đã cung cấp cho các bệnh viện, khi đó, các bác sĩ chỉ định sẽ phù hợp và đúng hơn. Còn người dân tự ý mua, tích trữ, nếu không biết cách dùng, dùng sai thời điểm có khi còn nguy hại tới tính mạng. Nếu cần thiết, người dân liên hệ với các cơ sở y tế để có sự hỗ trợ kịp thời.

Đồng quan điểm, bác sĩ Trần Tuấn Dũng - Khoa Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai cho rằng, người dân không nên săn lùng các loại thuốc điều trị Covid-19 dẫn đến tiền mất tật mang. Mỗi người có một cơ địa, bệnh lý mức độ khác nhau, do đó, người dân cần có sự chỉ định về liều lượng của bác sĩ. Với các ca bệnh nặng (viêm phổi nặng, nhiễm trùng huyết) hoặc ca bệnh nhẹ ở người có bệnh mạn tính, người cao tuổi cần được điều trị ở buồng bệnh hồi sức tích cực. Ca bệnh nặng, nguy kịch (suy hô hấp nặng, ARDS, sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan) cần được hồi sức tích cực.

“Dịch Covid-19 không chỉ điều trị bằng thuốc là khỏi. Một số ca nặng cần can thiệp như lọc máu, đặt nội khí quản, thở máy, trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể (ECMO)… Điều trị không chỉ là dùng thuốc mà cần phải nghỉ ngơi, vệ sinh mũi họng, uống đủ nước, dinh dưỡng, vận động hợp lý, tinh thần lạc quan. Do đó, để phòng chống dịch bệnh, người dân cần tuân thủ nghiêm việc đeo khẩu trang, khử khuẩn, giữ khoảng cách, tiêm vaccine đầy đủ” - bác sĩ Dũng khuyến cáo.

Cũng theo các chuyên gia y tế, mua thuốc điều trị Covid-19 trôi nổi trên mạng, người bệnh không chỉ mất số tiền lớn, mà còn có thể đối diện với những hiểm họa khó lường.

Với thực trạng thuốc điều trị bệnh Covid-19 đang được mua bán tràn lan trên mạng, Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế cảnh báo, hiện nay, bất cứ các loại thuốc nào đang được quảng cáo và rao bán như: Molnupiravir, Favipiravir và Remdesivir đều là trái phép. Vì các thuốc này chưa được Bộ Y tế cấp giấy đăng ký lưu hành và mới chỉ được đưa vào sử dụng thí điểm có kiểm soát chặt chẽ của cơ quan chức năng. Do đó, Cục Quản lý Dược đề nghị lực lượng chức năng liên quan cần tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm hành vi vi phạm trong sản xuất, kinh doanh lưu hành thuốc điều trị Covid-19 nói chung, thuốc có dược chất Molnupiravir nói riêng.

Theo Bộ Y tế, Việt Nam đã đưa một số thuốc vào phác đồ điều trị. Trong đó có thuốc dùng trong tình huống khẩn cấp đã được công nhận trên thế giới như: Remdersivir, IL-6; thuốc Molnupiravir đưa vào điều trị có kiểm soát trong cộng đồng, cùng với các thuốc kháng đông, kháng viêm… Trong đó, có 3 thuốc kháng virus được đưa vào hướng dẫn gồm: Remdesivir dùng cho bệnh nhân có triệu chứng trung bình, nặng. Favipiravir dùng cho bệnh nhân không triệu chứng, triệu chứng nhẹ trung bình và Molnupiravir dùng cho bệnh nhân mức độ nhẹ.

“Các thuốc kháng virus này giúp giảm tải lượng virus, chứ không phải là diệt virus. Đặc biệt, thuốc Molnupiravir cũng được quy định là không dùng cho phụ nữ có thai 3 tháng đầu, phụ nữ đang có kế hoạch có thai. Với cách sử dụng các loại thuốc điều trị Covid-19 khác nhau, đều phải có sự kiểm soát của nhân viên y tế để áp dụng đúng trong các trường hợp cụ thể” - PGS.TS Lương Ngọc Khuê - Cục trưởng Cục Quản ký khám chữa bệnh, Bộ Y tế nhấn mạnh.