Du lịch biển Việt Nam: Loay hoay tìm thương hiệu

Khách du lịch quốc tế tham quan Vịnh Hạ Long bằng thuyửn Kayak. Ảnh: Yến Ngọc

Vẫn là tiửm năng

Sở hữu bử biển dà i 3.260km với 125 bãi biển đẹp, hơn 3.000 đảo lớn nhử, nước ta có nhiửu điửu kiện thuận lợi để phát triển du lịch biển. à”ng Phan Đình Huê, Giám đốc Công ty Du lịch Vòng Tròn Việt nhận định, biển Việt Nam hội tụ đủ "3S" mà bất cứ khách nước ngoà i nà o cũng thích, đó là "sun" (ánh nắng mặt trời), "sea" (biển trong xanh) và "sand" (bãi cát đẹp). Vì thế, phần lớn các công ty du lịch, các hãng lữ hà nh trong nước đửu đưa khách nước ngoà i đến biển. Với lợi thế đó, ông Trần Văn Long, Giám đốc Công ty Du lịch Việt cho rằng: "Không ít bãi biển của Việt Nam có thể xây dựng thương hiệu mang tầm quốc tế tương tự như Bali của Indonesia, Phuket của Thái Lan hay Lankawi của Malaysia, song vì phát triển tự phát, riêng lẻ, thiếu không gian kiến trúc tổng thể, đặc trưng nên chưa thực sự hấp dẫn du khách.

Các khu nghỉ dườ¡ng ven biển có giá dịch vụ quá cao, không phù hợp với mức thu nhập của người dân trong nước nên một bộ phận không nhử khách nội địa đã lựa chọn các tour du lịch biển nước ngoà i thay cho tour trong nước". Các điểm du lịch biển cũng là đích đến của khách quốc tế đến Việt Nam bằng đường biển. Trong khi nhóm khách hà ng cao cấp nà y đến Việt Nam ngà y một tăng thì cơ sở hạ tầng lại chưa đáp ứng được nhu cầu. Là người trực tiếp khai thác nhiửu tour bằng đường biển, bà Đoà n Thị Thanh Trà , cán bộ tiếp thị của Công ty Saigontourist cho biết, dọc hơn 3.260km bử biển nước ta chưa có cảng chuyên biệt nà o dà nh cho tà u du lịch, tà u biển chở khách và o Việt Nam phải neo đậu nhử các cảng hà ng hóa.

Cảng hà ng hóa không phải dùng để phục vụ du lịch nên thường thiếu từ chỗ nghỉ ngơi, nhà vệ sinh, nơi bán hà ng lưu niệm, đến dịch vụ vui chơi, giải trí... Ngay tại thà nh phố Hồ Chí Minh, tà u du lịch biển cỡ lớn không thể và o Cảng Nhà Rồng, phải đậu ở các cảng xa khiến khách mất rất nhiửu thời gian di chuyển và o thà nh phố. Đáng lo ngại hơn, nhiửu bãi biển đang phải đối mặt với nguy cơ "thủy triửu đử" hoặc "chết" do rác đô thị và sinh hoạt, chất thải từ hoạt động đánh bắt, nuôi trồng thủy sản, từ giao thông vận tải trên biển, khai thác dầu khí...

Là m gì để hấp dẫn?

Thống kê cho thấy, khách quốc tế đến Việt Nam bằng đường biển tăng liên tục trong 3 năm trở lại đây. Bảy tháng đầu năm nay, Việt Nam đón 38.612 lượt khách, tăng 54,9% so với cùng kử³ năm 2011. Ngà nh du lịch đặt ra mục tiêu đến năm 2015 sẽ đón khoảng 1 triệu lượt khách đến bằng đường biển, doanh thu từ du lịch tà u biển sẽ chiếm 10% tổng số doanh thu toà n ngà nh (hiện nay là 3-4%). Viện Nghiên cứu phát triển du lịch Việt Nam cũng dự báo, du lịch biển sẽ phát triển mạnh trong thời gian tới. Như vậy, du lịch biển không những giữ vai trò kết nối các tour, tuyến du lịch của Việt Nam mà còn là hướng phát triển tất yếu. Đón đầu hướng phát triển nà y, nhiửu chuyên gia cho rằng, ngay từ bây giử ngà nh du lịch nói chung, các điểm đến du lịch biển nói riêng phải xây dựng được thương hiệu từ chính nội lực.

Theo ý kiến của ông Nguyễn Huyên, Phó Tổng giám đốc Công ty Saigontourist thì ở góc độ doanh nghiệp, phải quan tâm xây dựng thương hiệu du lịch. Đó là việc tạo ra sản phẩm du lịch biển đảo gắn với văn hóa đặc thù của các địa phương; đồng thời đà o tạo đội ngũ hướng dẫn viên du lịch biển vừa có sức khửe, nghiệp vụ, kử¹ năng, vừa thông thạo ngoại ngữ, yêu nghử. Ở góc độ rộng hơn, các doanh nghiệp mong muốn Nhà nước giảm tiửn thuê đất, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, ưu đãi tín dụng... cho các doanh nghiệp tham gia đầu tư hạ tầng, cơ sở lưu trú, cơ sở dịch vụ phục vụ khách du lịch biển, đảo.

Với kinh nghiệm xây dựng khá thà nh công thương hiệu du lịch Mũi Né, ông Ngô Minh Chính, Giám đốc Sở VH,TT&DL Bình Thuận chia sẻ: Cộng đồng dân cư, doanh nghiệp du lịch và du khách là những yếu tố cơ bản tạo nên thương hiệu du lịch biển. Vì thế, xây dựng thương hiệu cho các điểm du lịch biển phải bắt đầu từ việc xây dựng cơ sở hạ tầng tốt, sản phẩm du lịch tốt, ý thức người dân tốt... Tìm hướng phát triển, nhóm các nhà khoa học của Liên hiệp Khoa học phát triển du lịch bửn vững (STDe) đưa ra ý tưởng xây dựng sản phẩm du lịch biển Việt Nam từ nguyên liệu sẵn có hoặc bử đi (cát, muối và rác). Cát có thể dùng để phơi nắng, trượt cát, xây lâu đà i cát, xây dựng khu nghỉ dườ¡ng chữa bệnh vử cơ và da, spa...

Khai thác muối để là m ma trận muối, hang động, bảo tà ng, khách sạn, biệt thự muối... như nhiửu nước đã là m. Tận dụng rác thải để xây dựng công viên trên biển. Độc đáo, khả thi nhưng sau hơn một năm công bố, ý tưởng nà y vẫn chưa thể triển khai do chưa tìm được nhà đầu tư. Xu hướng phát triển, tăng trưởng mạnh mẽ của du lịch biển đã rõ, chỉ cần sự quan tâm đầu tư xứng tầm thì vẻ đẹp của biển có thể mang lại giá trị kinh tế, văn hóa, xã hội tương xứng.