Hạt gạo và  những lời hứa

Như thường lệ, trước khi đăng đà n với những lời hứa mới, các vị tư lệnh lĩnh vực đã trả lời chất vấn tại kử³ họp trước sẽ gử­i đến Quốc hội kết quả thực hiện những điửu đã hứa trước đó.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và  Phát triển nông thôn - cũng là  một đại biểu Quốc hội -  là  một trong những người gử­i báo cáo kết quả thực hiện trả lời chất vấn đến Quốc hội sớm hơn cả.

Tại văn bản dà i 14 trang nà y, những lời hứa của kử³ họp trước đửu được bộ trưởng nhắc lại nguyên văn trước khi trình bà y những việc đã là m để thực hiện lời hứa đó.

Nội dung đầu tiên được Bộ trưởng Cao Аức Phát kiểm điểm là  tiêu thụ sản phẩm cho nông dân, chủ trương ngừng xuất khẩu gạo.

Tại kử³ họp Quốc hội thứ tư và o cuối năm 2008, những bức xúc từ hạt gạo đã là m nóng bửng không khí của nhiửu phiên họp. Gay gắt nhất trong gần 300 câu hửi chất vấn là  thân phận nổi chìm của hạt gạo, từ sản xuất đến tiêu thụ. Hơn 1/3 trong tổng số 42 chất vấn trực tiếp Thủ tướng liên quan đến điửu hà nh xuất khẩu  gạo. Truy đến cùng tại một số phiên chất vấn vẫn liên quan đến câu hửi: Sẽ trả lời cử­ tri thế nà o nếu không rõ trách nhiệm để người trồng lúa phải điêu đứng?.

Rồi, Bộ trưởng Cao Аức Phát xin chịu trách nhiệm trước Quốc hội và  xin  chịu mọi hình thức kỷ luật. Bộ trưởng Vũ Huy Hoà ng xin nhận một phần trách nhiệm. Thủ tướng cũng dà nh nhiửu thời gian nói vử các giải pháp đảm bảo đời sống cho người trồng lúa.

Nhiửu vị  đại diện của dân tâm tư,  để bớt khổ cho người là m ra hạt lúa  thì cần giải quyết căn cơ hai vấn đử: dự báo sản lượng và  điửu hà nh xuất khẩu.

Vử công tác dự báo sai sản lượng, bộ đã nghiêm túc kiểm điểm rút kinh nghiệm và  triển khai tổ chức lại bộ máy, cơ quan trực thuộc. Bộ đã thà nh lập bộ phận giám sát mùa mà ng tại Trung tâm Tin học và  Thống kê, có sự tham gia chặt chẽ của các cục, vụ chuyên ngà nh, báo cáo kiểm điểm lời hứa của Bộ Nông nghiệp và  Phát triển nông thôn nêu.

Tuy nhiên, cũng theo báo cáo nà y, công tác dự báo cũng chưa thể đạt được kết quả tối ưu, vì thời gian ngắn, có nhiửu vấn đử phát sinh đột xuất, và  dự báo giám sát là  cả một quá trình tích lũy. Bộ phận nà y đang được tăng cường năng lực để thực hiện nhiệm vụ dự báo sản lượng một số sản phẩm chính từng tháng, quý, 6 tháng và  cả năm.

Dự báo như vậy, còn điửu hà nh thế nà o? Ngay từ những ngà y là m việc đầu tiên của kử³ họp đang diễn ra, đại biểu Danh àšt đã kết tội Hiệp hội lương thực Việt Nam khiến doanh nghiệp và  nông dân lỡ mất cơ hội thu bạc tỷ từ xuất khẩu gạo do cách điửu hà nh được giá thì cấm, mất giá thì buông.

Theo ông thì trách nhiệm điửu hà nh xuất khẩu lúa gạo thuộc vử hai bộ Công Thương, Nông nghiệp và  Phát triển nông thôn, còn để hiệp hội là m như hiện nay là  sai luật.

à”ng cũng băn khoăn không biết Bộ trưởng Hoà ng đã thực hiện lời hứa kử³ trước thế nà o, vì đến hôm nay (5/6) vẫn chưa nhận được báo cáo kết quả thực hiện của Bộ trưởng.

Аể có một con đường bớt lênh đênh cho hạt gạo, cử­ tri đòi hửi đại biểu, đại biểu chất vấn các bộ, các bộ lại hứa.  Nhưng trong khi đại biểu Danh àšt đang than giữa nghị trường vử thiệt hại trong điửu hà nh xuất khẩu gạo, thì tại hội nghị trực tuyến vử vấn đử nà y diễn ra ngà y 4/6, các bên liên quan cũng chưa thống nhất cao vử cách thức.

Аịa phương kiến nghị nên giao chỉ tiêu xuất khẩu cho các tỉnh, đưa lãnh đạo ủy ban nhân dân các tỉnh và o tổ điửu hà nh. à kiến khác đử nghị Bộ Công thương nên đảm nhận việc điửu hà nh xuất khẩu gạo. Nhưng lãnh đạo bộ nà y cho rằng, vẫn nên giao cho hiệp hội vì cơ quan Nhà  nước không có quyửn can thiệp và o hoạt động của doanh nghiệp.

Cà ng thêm thông cảm với sự sốt ruột của Phó chủ tịch tỉnh Kiên Giang, ông Văn Hà  Phong, khi ông lo ngại nếu để xảy ra tình trạng như năm ngoái sẽ rất khó khăn, rối ren, dân sẽ mất lòng tin với Chính phủ vử điửu hà nh xuất khẩu gạo".

Tuy nhiên, cũng không ít ý kiến cho rằng, điửu hà nh là  việc của liên bộ. Chính phủ và  Thủ tướng còn phải lo vấn đử lớn hơn, cải thiện đời sống người trồng lúa nhưng cũng cần đảm bảo an ninh lương thực. Trả lời chất vấn tại kử³ họp trước, Thủ tướng cũng nói: Chính phủ đang xây dựng đử án bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, cố gắng là m sớm trong 2009 để là m căn cơ lâu dà i: sản xuất vùng nà o, xuất khẩu bao nhiêu, thu hoạch, bảo quản ra sao, vừa đảm bảo đời sống người trồng lúa, vừa đảm bảo an ninh lương thực quốc gia.

Thông tin từ báo cáo của Bộ trưởng Cao Аức Phát cho biết, đử án an ninh lương thực quốc gia đã được Bộ trình Chính phủ, Chính phủ hiện đang chỉnh sử­a để trình Bộ Chính trị ra nghị quyết. Trọng  tâm của đử án nà y là  bảo vệ đất lúa và  quản lý, khuyến khích sản xuất lúa gạo để đảm bảo an ninh lương thực.

Và , Quốc hội đang chử, cử­ tri cả nước đang hy vọng, những "lời hứa" vử hạt gạo sẽ thôi không còn là  vấn đử nóng bửng trên nghị trường, mà  chỉ là  chuyện cũ.