Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì hội nghị

Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 37 và các hội nghị cấp cao liên quan là một trong những hoạt động quan trọng nhất nhiệm kỳ Chủ tịch ASEAN của Việt Nam, bao gồm: Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 37, các Hội nghị cấp cao ASEAN+1 với Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, Mỹ, Australia, Liên Hợp quốc, Hội nghị cấp cao của các nhà lãnh đạo ASEAN-New Zealand kỷ niệm 45 năm quan hệ đối tác; Hội nghị cấp cao ASEAN+3 lần thứ 23, Hội nghị cấp cao Đông Á lần thứ 15, Hội nghị cấp cao các nước tham gia Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện khu vực (RCEP)…

Ngoài ra, các hoạt động bên lề gồm có: Hội nghị Thượng đỉnh lần đầu tiên của các nhà lãnh đạo nữ ASEAN, Hội nghị Thượng đỉnh Kinh doanh và Đầu tư ASEAN (ABIS) và Hội đồng kinh doanh Đông Á (EABC).

Theo Bộ Ngoại giao Việt Nam, tại Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 37 và các Hội nghị cấp cao liên quan, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cùng lãnh đạo các nước ASEAN và các đối tác sẽ thảo luận về quá trình xây dựng cộng đồng ASEAN, hoàn tất các ưu tiên sáng kiến năm ASEAN 2020, thúc đẩy quan hệ đối ngoại của ASEAN. Ngoài ra theo thông lệ, các lãnh đạo sẽ trao đổi tình hình khu vực và thế giới cùng quan tâm; định vị và phát huy vai trò trung tâm của ASEAN, đặc biệt trong thế giới hậu dịch Covid-19.

Trước đó, ngày 5/11 tại cuộc họp để nghe các bộ, ngành, cơ quan báo cáo tình hình chuẩn bị cho Hội nghị cấp cao (ASEAN lần thứ 37, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc nêu rõ, Hội nghị cấp cao lần này tuy tổ chức theo hình thức trực tuyến nhưng Việt Nam phải làm tròn trách nhiệm của Năm Chủ tịch ASEAN, tổ chức hội nghị trang trọng, đoàn kết và tiết kiệm. Phải nâng cao hơn nữa uy tín Việt Nam trên trường quốc tế và ASEAN, không được để xảy ra trục trặc. Dự kiến, hội nghị sẽ có sự tham dự của lãnh đạo các nước ASEAN, các nước đối tác ASEAN, các nước quan tâm. "Thành phần quyết định chất lượng", Thủ tướng nhấn mạnh một tinh thần hợp tác, đoàn kết, thuyết phục. Đối với Hội nghị cấp cao Kinh doanh ASEAN, Thủ tướng lưu ý cần thu hút, kêu gọi sự hợp tác kinh doanh của doanh nghiệp; chuẩn bị nội dung thật tốt, thảo luận kỹ càng. Thủ tướng sẽ dự các sự kiện quan trọng về đầu tư, kinh doanh để kêu gọi, thuyết phục cũng như hỗ trợ, thúc đẩy hợp tác làm ăn trong ASEAN. Cần mở rộng đón tiếp nhà đầu tư, doanh nghiệp nhân dịp này, nhất là trong bối cảnh Việt Nam kiểm soát thành công dịch Covid-19.

Ngày 9/11, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng, Trưởng đoàn Quan chức cao cấp (SOM) ASEAN-Việt Nam đã chủ trì Hội nghị Quan chức cao cấp ASEAN trù bị. Trưởng SOM các nước thành viên ASEAN và Phó Tổng Thư ký ASEAN cùng tham dự hoạt động này.

Tại hội nghị, các đại biểu đã rà soát công tác chuẩn bị cho Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 37 và các hội nghị liên quan sẽ diễn ra từ 12-15/11. Theo đó, các nước đánh giá cao Việt Nam, Chủ tịch ASEAN 2020, đã có những bước chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ cho các sự kiện quan trọng của ASEAN trong năm 2020. Hội nghị đã cơ bản nhất trí với chương trình hoạt động, nghị sự và các văn kiện dự kiến trình các lãnh đạo thông qua tại các Hội nghị cấp cao.

Trao đổi về các bước triển khai các sáng kiến, ưu tiên trong năm 2020, các nước bày tỏ hài lòng với việc các sáng kiến, ưu tiên được triển khai đúng tiến độ, đạt kết quả bất chấp những khó khăn do Covid-19 gây ra cho khu vực. Trong số các sáng kiến được đề xuất, nổi bật là sáng kiến Đánh giá giữa kỳ triển khai các Kế hoạch tổng thể Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2025; xây dựng Tuyên bố Hà Nội về Tầm nhìn ASEAN sau 2025; đánh giá thực hiện Hiến chương ASEAN; thúc đẩy hợp tác tiểu vùng vì mục tiêu thu hẹp khoảng cách phát triển và phát triển bền vững; khuyến khích treo cờ ASEAN; và sử dụng ASEAN ca trong khu vực…

Liên quan đến quan hệ đối ngoại của ASEAN, các đại biểu đánh giá cao những đóng góp của các đối tác trong năm 2020 nói riêng, quá trình xây dựng cộng đồng ASEAN nói chung. Các nước cho rằng các nguyên tắc, tiêu chí, do ASEAN đề ra trong các văn kiện cơ bản như Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC), Quan điểm chung của ASEAN về Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương (AOIP)… cần được tiếp tục phát huy, áp dụng rộng rãi. Trên cơ sở đó, các nước nhất trí với đề xuất của Cuba, Columbia và Nam Phi tham gia TAC.

Phát biểu chủ trì hội nghị trong vai trò Chủ tịch ASEAN, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng cảm ơn các nước đã phối hợp tích cực trong chuẩn bị cho Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 37 và các hội nghị liên quan, đồng thời đánh giá cao những đóng góp của các nước ASEAN trong thúc đẩy ưu tiên, sáng kiến năm ASEAN 2020.

Thứ trưởng nhấn mạnh, những sáng kiến này đã thực sự trở thành sản phẩm chung của ASEAN, là những điểm sáng, khẳng định tinh thần gắn kết và hợp tác của ASEAN. Thứ trưởng khẳng định, là Chủ tịch ASEAN năm 2020, Việt Nam sẽ nỗ lực cao nhất tổ chức thành công Hội nghị cấp cao ASEAN-37 và các hội nghị cấp cao liên quan, sự kiện quan trọng nhất của năm ASEAN 2020.