Kử³ tích của người mẹ không biết chữ

Dông gió cuộc đời

Xã Y Tý - nơi xa xôi nhất của huyện Bát Xát, tỉnh Là o Cai mới có ngôi nhà sà n cao ráo nằm kiêu hãnh ngay dưới chân núi Nhù Cù San. Chủ nhân của ngôi nhà trọ độc nhất nà y là một phụ nữ ở tuổi 50, nói tiếng Kinh còn chưa sõi, có cái tên giản dị Sùng Thị Si.

Chị Sùng Thị Si bên ngôi nhà trọ mới xây.

Chị Si là con cả trong gia đình có 10 anh chị em. Bố mẹ ly hôn từ khi chị còn nhử, hoà n cảnh gia đình khó khăn nên chị phải cùng mẹ nuôi 9 đứa em. "Từ bé, tôi đã phải đi là m thuê cho nhà người khác. Đi là m vất vả cả ngà y cũng chỉ được 3 bát gạo mang vử nấu cháo lẫn với rau rừng cho các em ăn. Nhiửu lúc mưa rét kéo dà i không ai thuê, tôi thương các em nên và o rừng nhặt nhạnh tất cả những thứ gì có thể ăn được mang vử cho no cái bụng"- chị kể.

Năm chị Si 17 tuổi, có người cán bộ dưới xuôi lên thấy chị nhanh nhẹn, tháo vát nên hửi chị có muốn đi TNXP không. Chị vui lắm và nhận lời ngay. Nhớ lại những tháng ngà y cũ, chị Si cười nói: "Các cô gái khác ai cũng khóc cả đêm vì công việc là m đường vất vả. Thế nhưng tôi thì thấy quá nhẹ nhà ng, đỡ khổ hơn nhiửu so với hồi đi là m thuê ở nhà ".

Có một chuyện vui là vì từ nhử đã quen với đói khổ, ăn toà n rau rừng với nước lã, không biết miếng thịt, miếng cá ra sao, nên khi được ăn cơm trắng với thịt, mì chính, mắm, muối thì chị Si không ăn được. Phải 3 - 4 tháng sau chị mới quen với khẩu vị mới.

Sau 4 năm đi TNXP, năm 1983, đơn vị điửu chuyển chị lên Y Tý là m thông dịch viên tiếng Mông cho các cán bộ miửn xuôi lên công tác. Đến năm 1986, chị được cử đi học Trung cấp Thương nghiệp tại Yên Bái.

Một chuyện khó tin nhưng có thật là thời điểm nà y chị Si mới chỉ có thể nói ngọng nghịu tiếng Kinh, còn viết và đọc chữ quốc ngữ thì mù tịt, vậy mà cũng được cấp bằng như ai. Ra trường, chị được phân vử là m tại Trường nội trú số 2 của xã. Vì không giửi chữ nên chị nhận là m tất cả các việc như quét dọn, trông coi, giữ đồ, pha trà , nấu nước phục vụ học sinh và các thầy cô giáo.

Một mình nuôi 2 con học đại học

"Ngà y tôi vử trường công tác thì cũng đã 30 tuổi, nhưng vẫn chưa được người đà n ông nà o hửi là m vợ. Đà n ông dân tộc Mông thì bảo tôi đi theo người Kinh, học theo người Kinh, không còn là người Mông nữa nên không lấy. Đà n ông người Kinh thì toà n cán bộ nên tôi cũng không được tiếp xúc nhiửu. Tôi bèn đi "xin" con và sinh liửn 2 đứa con gái đặt tên là Thương - Tâm".

Năm cô con gái lớn đến tuổi đi học, cán bộ xã bảo con chị là con ngoà i giá thú nên không cho đến trường nội trú. Chị lại lặn lội xuống tận tỉnh hửi cán bộ để cho con được đi học. Bù lại sự vất vả của mẹ, 2 cô con gái đửu học rất giửi và chăm ngoan.

Cô con gái lớn Sùng Thị Huyửn Thương từng đoạt giải 3 môn văn và môn sử cấp tỉnh, được nhận học bổng Vừ A Dính và được tuyển tháº³ng và o đại học. Hiện nay, Thương đang là sinh viên năm thứ 3 Trường Đại học Kinh tế Thái Nguyên. Cô con gái thứ 2 Sùng Thị Tâm đang là sinh viên năm thứ nhất Trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên.

Sống khổ cả đời, nhưng giử chị Sùng Thị Si có thể ngẩng cao đầu vì đã là m nên một kử³ tích chưa từng có nơi vùng rừng núi heo hút nà y. à”m khát vọng cho các con học bao giử hết chữ mới thôi, chị đã dồn toà n bộ mấy chục triệu tích cóp cả đời để dựng lên ngôi nhà gỗ 2 tầng khang trang là m dịch vụ cho thuê nghỉ trọ phục vụ khách du lịch.