Tản văn

Mùa ngô nếp đến

Tản văn của Trần Thủy 02/12/2023 16:39

Mùa ngô nếp, chẳng còn ai bảo chính xác nó đến vào mùa nào. Vì bây giờ quanh năm đều có ngô. Nhưng trong tâm trí tôi, một kẻ tha hương thì khác. Khi cơn gió heo may lùa vào da thịt đã biết tê biết cóng; khi những vạt nắng vàng, sớm nhạt màu lúc bóng chiều buông, đích thực mùa ngô nếp sẽ đến.

Đã có lần, một mình dạo bước trong đêm đầu đông Hà Nội, hít hà hương hoa sữa còn chút nồng nàn. Bất chợt, tôi vương phải mùi ngô nếp nướng đang lan tỏa trong không gian thơm lừng, khiến bước chân dừng lại. Trong vùng sáng vàng nhạt của ánh đèn đường, những ô cửa sổ trên cao dường như đã khép hờ đi ngủ. Người đàn bà bận rộn với chậu than hoa, bên cạnh là tải ngô cùng dăm ba cái ghế đẩu. Bếp than đỏ lửa lách tách. Những đốm sáng nhảy nhót như mời gọi tôi sà đến. Chìa tay ra mà hơ, mà xoa xoa vào nhau cho tan đi lớp giá. Ba bốn bắp ngô óng ánh nâu vàng, tí tách nổ lép bép. Khi mắt ngô đã trong và sậm màu, ấy là lúc ngô chín. Tôi cẩn thận lấy lớp bẹ mà bọc cho khỏi bỏng, rồi từ từ thưởng thức. Từng hạt ấm mềm đưa lên miệng. Hạt hơi cứng phần ngoài do hơ lửa, nhưng nhanh chóng dẻo thơm khi chạm đến phần thịt và thấm ngọt lúc sữa ngô ứa ra, túa vào chân răng quá đã.

ngo-1.jpg

Tôi ăn mà không biết miệng mình đã lem nhem. Chỉ biết chẳng thể đừng khi chưa tách đến hạt cuối cùng. Cái mùi thơm ấm áp cứ vấn vít đôi tay,đưa lên hít hà vẫn thòm thèm tiếc nuối. Ngô nướng là một trong những món quà vặt đêm đông luôn cuốn hút bất cứ ai. Người ta không nỡ dửng dưng khi đi qua một bếp ngô đang đỏ đượm, thơm nồng. Dưới ánh lửa hồng, những nụ cười giòn tan, những khuôn mặt sáng bừng. Sương khuya như ngừng rơi, lạnh giá đâu dám lại gần. Bởi ở đó, mùa đông không có chỗ. Chỉ có ngọt bùi đang sưởi ấm những trái tim cô đơn, xích lại gần nhau ấm áp.

ngo-2.jpeg

Người Hà Nội thích ăn ngô trẩy từ bãi giữa sông Hồng, nơi con sông thẫm đỏ phù sa, cuồn cuộn trở trong mình bao dưỡng chất tuyệt vời. Xưa kia, những người dân ngụ cư coi bãi giữa là nơi đất trời cho. Họ lập xóm làm nhà. Có khi, nhà chỉ là cái chòi chui ra chui vào. Họ chăm chỉ cần mẫn canh tác trên khoảng đất màu mỡ. Ngô khoai và các loại hoa màu cứ thế tốt tươi. Đến bãi giữa là thấy ngăn ngắt một màu xanh trải dài mướt mắt. Mà thứ cây gì trồng ở đây cũng mỡ màng, ngọt lịm. Chẳng thế, ngô bãi giữa luôn cuốn hút những người dân xung quanh đó. Đến mùa, phải nhớ mà mua.

Nhà tôi không ở gần bãi giữa, nhưng hồi nhỏ, tôi vẫn cùng bọn trẻ con trong khu tập thể đạp xe lên cầu Long Biên. Cây cầu cổ kính nổi bật giữa ráng chiều đỏ lựng. Màu xanh mươn mướt của các thửa ngô làm nền phía dưới. Hai nhánh sông Hồng dịu dàng bao bọc xung quanh, khiến tôi liên tưởng đến một bức tranh thủy mặc vô cùng ấn tượng. Chúng tôi xuống bãi bằng chiếc thang nhỏ ở giữa cầu. Đi trong bạt ngàn ngô là ngô, tĩnh tâm để hít hà mùi hương từ lá, từ thân, từ những bắp ngô đang hé mình, quện cùng mùi đất phù sa nồng nàn… như được trở về một vùng quê thanh bình yên ả. Trái ngược với phía bên kia khi rời cầu, là hối hả bon chen, là ồn ào phố thị. Thật quý giá biết bao chút hồn quê còn sót lại ở nơi này.

Ngay trước chòi canh ngô, tôi đã thấy một cái nồi to đang bốc khói nghi ngút. Ngô đấy, ngô tươi vừa trẩy đem luộc luôn đấy. Bác nông dân hồ hởi nói với chúng tôi, rồi chẳng đắn đo, bác mời mấy khách hàng nhí mỗi đứa một bắp nóng hôi hổi. Lần lượt bóc từng lớp bẹ tươi ra là những hạt ngô đều tăm tắp, tròn trịa, lẫn những sợi râu mịn màng. Ngô nếp luộc thường được chọn là ngô bánh tẻ. Lúc bắp ngô chuyển màu vàng nhạt, hạt mẩy đều căng mọng, ấn vào có sữa non, ấy là ngô đã đủ độ. Mùi ngô thơm ngọt, thịt dẻo quánh, nhai dù dính răng mà ngon khó cưỡng. Chúng tôi ăn đến tận lõi, để tận hưởng thứ nước tinh túy, ngọt lịm tận bên trong mà mẹ thiên nhiên ban tặng. Khi về, đứa nào đứa nấy khệ nệ hai túi to đùng.

Số ngô đó sẽ được mẹ chia làm mấy phần. Túm râu ngô màu hung sẫm, mẹ gom lại, đun nước cho chị em tôi uống chống tiểu dắt. Một phần mẹ đem luộc cho các con thưởng thức luôn. Phần còn lại, vào cuối tuần rảnh, mẹ tôi sẽ đồ một nồi xôi ngô thơm phức. Những hạt ngô vàng nhạt bóng bẩy, kết cùng những hạt nếp căng tròn. Rồi mẹ tôi rưới chút mỡ gà, rắc tý hành khô, thái vài dao đậu xanh giã nhuyễn. Tôi ăn và đã mang cả nồi xôi ngô của mẹ theo suốt cuộc đời. Nhưng, có lẽ nhớ nhất là những mẻ ngô mẹ phơi se se để dành cho hôm mưa phùn. Căn nhà hun hút gió lùa, mặc bao nhiêu áo cũng thấy rét. Mấy mẹ con tôi lại tí tách bên bếp lửa. Ánh lửa soi rọi những đôi má đỏ lựng vì nẻ. Tôi chăm chú nhìn vào mẻ ngô đang đều đặn chuyển mình dưới đôi tay khéo léo của mẹ. Khi những hạt ngô đã thực sự óng giòn, thơm tho mùi lửa, mẹ sẽ đổ vào giấy báo ủ ấm, kéo cả lũ tôi chui tọt vào chăn. Chân mấy mẹ con quấn lấy nhau cho đỡ lạnh. Và cứ thế chúng tôi vừa trò chuyện râm ran vừa nhẩn nha thưởng thức những hạt ngô béo bùi ấm nóng, bỏ mặc ngoài kia, mùa đông đang vỗ về qua song cửa.

Tôi đã đi qua bao mùa tuyết trắng xa nhà. Mỗi lần trở về, có dịp qua cầu Long Biên - cây cầu chứng nhân lịch sử của Hà Nội, lòng tôi lại bùi ngùi bao cảm xúc pha chút tiếc nuối. Bãi giữa giờ không còn xanh mướt như xưa, ngô cũng chẳng còn nhiều. Chỉ còn đất hoang và cỏ lau chen nhau mọc. Có lẽ, cuộc sống hiện đại đã khiến người dân ở đây phải tìm đến những công việc khác.

Và mỗi khi gió heo may tràn về, tôi lại nhớ quay quắt hương vị mùa xưa. Những ấm áp đêm đông, những yêu thương thơm thảo, ngọt bùi...

Ôi… mùa ngô nếp trong tôi!

Bài liên quan
  • Ký ức mùa quả chín
    Mấy bữa nữa là giỗ bà ngoại rồi. Mẹ đã vội vàng từ Hà Nội về quê. Sáng, mẹ gọi điện báo: “Con à, xoài và vải đã chín cả rồi, mai Hoàn nghỉ về quê hái xoài và vải cho mẹ nhé!”... Vậy là một mùa quả chín lại về.
(0) Bình luận
  • Mùa xuân trên dòng sông quê
    Có lẽ trong đời mình, tôi đã không thể nhớ nổi bao nhiêu lần qua sông Hồng. Thuở thơ bé, đó là những chuyến đò khua nước, sóng lăn tăn dưới ánh chiều. Lớn hơn một chút là những chuyến phà chở cả nhịp sống hai bờ sang nhau.
  • Lối đi đầy mùi khói cuối năm
    Một cảm xúc lan nhẹ trong lòng tôi. Ôi cái mùi khói đống rấm lâu lắm rồi tôi không còn được thấy. Đã gần bốn chục năm rồi, kể từ khi mẹ tôi theo mấy chị em chúng tôi ra thành phố sống, rồi bệnh già mà khuất núi, tôi không được ăn Tết ở quê.
  • Hà Nội trong nỗi nhớ
    Tôi chỉ ghé lại Hà Nội chơi trong một quãng ngắn của năm tháng thanh xuân mình đã đi qua. Ừ, chỉ là một quãng dừng chân ghé lại.
  • “Xứ của Hiền” - cuốn tản văn như một album ảnh màu sepia
    Tựa như một cuốn album màu sepia, 43 tản văn trong “Xứ của Hiền” không chứa đựng những xung đột gay gắt hay triết lý cao siêu. Ở đó chỉ có những rung động khẽ khàng, những nỗi buồn đẹp đẽ và lòng biết ơn sâu sắc với quá khứ. Đọc văn Diệu Hiền, tôi ngỡ mình đang ngồi bên tách trà nóng, nghe người bạn cũ thủ thỉ chuyện đời bằng chất giọng xứ Quảng ân tình và giàu nhạc điệu.
  • Hạ giới tròn trăng
    Ấu thơ tôi đã bao lần cuộn tròn say giấc bên chiếc chiếu cói in hoa trải giữa sân nhà vằng vặc màu trăng chín. Khoảnh khắc êm đềm ấy mang theo lời cha kể về muôn chuyện huyền bí của nhân gian, có lời giải mã vô tận, mênh mang cho câu thách hỏi tôi vẫn thường háo hức: “Con đố cha đoán được, mặt trăng có tự bao giờ!”. Nhiều năm ròng, tôi vẫn thổn thức khi nhớ về những giấc mơ, về những ngả rừng đêm thâm u, những miền biển miền sông thắt lại rồi phình ra một màu đen sẫm, những vùng đất đá lởm chởm và hỗn độn buổi sơ khai…
  • Quà mùa thu
    Mùa thu là món quà dành cho những nhớ mong, món quà ngọt ngào, thấm đượm nắng gió và hương vị ký ức.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Truyện ngắn: Hy vọng (Kỳ 2)
    Ngày tôi được sinh ra đã định sẵn cuộc sống sẽ gắn liền với một khu vườn ươm chật hẹp. Mỗi ngày, tôi đều nhìn thấy các bạn xung quanh rời đi. Đúng vậy, họ thường nói với nhau rằng: “Nó chẳng nở hoa được, mang về làm gì cho chật nhà!”...
  • Dự án Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi): “Chắp cánh” để văn hóa Hà Nội thành một trụ cột trong nền kinh tế
    Trong nền kinh tế thị trường, câu hỏi: “Làm thế nào để vừa bảo tồn bản sắc, vừa biến các giá trị văn hóa thành nguồn lực nội sinh phát triển kinh tế?” đang là một bài toán không dễ hóa giải. Đối với Hà Nội, Dự thảo Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi) đang có các điều khoản tạo hành lang pháp lý, cơ chế đặc thù, vượt trội để văn hóa trở thành một trụ cột của nền kinh tế.
  • Giới thiệu các tác phẩm hội họa tiêu biểu của vua Hàm Nghi tại Thủ đô Hà Nội
    Tiếp nối thành công của lần trưng bày tại Huế, từ ngày 24/4 đến 10/5/2026, Art Nation phối hợp cùng Viện Pháp tại Việt Nam và Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức trưng bày “Trời, Non, Nước | Allusive Panorama” giới thiệu các tác phẩm hội họa tiêu biểu của vua Hàm Nghi tại Thủ đô Hà Nội.
  • Xác lập mô hình phát triển dựa trên khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo
    Trong bối cảnh thế giới đang trải qua những biến động nhanh chóng và sâu sắc, việc xác lập một mô hình phát triển dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là một sự lựa chọn chiến lược mà đã trở thành yêu cầu tự thân, mang tính tất yếu để Việt Nam hiện thực hóa khát vọng hùng cường...
  • Vịnh Bái Tử Long lọt Top 7 kỳ quan bậc nhất Đông Nam Á
    Được xướng danh ở vị trí thứ 3 trong danh sách 7 kỳ quan bậc nhất Đông Nam Á, vịnh Bái Tử Long được ví như “viên ngọc ẩn” của vùng Đông Bắc Việt Nam. Nơi đây ghi điểm tuyệt đối nhờ lưu giữ trọn vẹn vẻ đẹp hoang sơ, không gian thanh bình và bầu không khí trong lành.
Đừng bỏ lỡ
Mùa ngô nếp đến
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO