Mùa xuân và  lễ hội dân gian ở thà nh Thăng Long

Trần Quốc Vượng| 05/01/2009 09:36

NHN - Thà nh Thăng Long xưa, nổi tiếng với những lễ hội xuân như: Hội pháo Аồng Kửµ ở ngoại vi Hà  Nội, trong nội đô có hội gò Аống Аa. Ngà y mồng sáu tháng Giêng thì có tới ba lễ hội lớn cùng diễn ra một ngà y và  cùng có ý nghĩa tưởng niệm lịch sử­ lớn lao: Hội đửn Hạ ở Mê Linh, nơi thử Hai Bà  Trưng và  Thi Sách, Hội đửn Sóc ở Sóc Sơn, nơi ông Gióng trở thà nh Phù Аổng Thiên Vương, Hội đửn Cổ Loa, nơi thử Thục Phán và  Mửµ Châu.

Người ta nhận ra Thu nhử hơi gió heo may cũng như người ta nhận ra Xuân nhử ngọn gió Аông ấm áp còn ba trăm ngà y mỗi năm là  những cơn gió mùa, Nồm, Bắc, Hè, Аông, từ những nẻo xa xôi Nam Bắc đến ngự trị. Xuân Diệu rất tinh ý khi nhận xét rằng thơ hè Việt Nam rất hay từ thời Hồng Аức (thế kỷ 15) còn thu Việt Nam thì phải chử đến cụ Tam Nguyên Yên Аổ thì mới đạt mức cực thịnh, cực tả. Cho hay nhà  thơ cũng bị rà ng buộc bởi hệ sinh thái tự nhiên.

Mùa xuân và  lễ hội dân gian ở thà nh Thăng Long

Khai mạc Lễ hội Gò Аống Аa

Аây là  mùa xuân của đất trời và  nhà  khí tượng học khăng khăng cho rằng cái Tết ta không phải là  một sự kiện đầu năm mà  xảy đến giữa mùa đông lạnh. Thì cũng đúng thôi!

Nhưng nếu văn hóa là  cái tự nhiên được thích nghi và  biến đổi với con người thì, đã từ lâu, nhân dân ta còn có mùa xuân khác, ta cứ gọi là  Xuân văn hóa “ được mở đầu bằng lễ Tết, gọi nôm na là  Tết cả (vì còn nhiửu Tết con, Tết nhử trong năm, như Tết Аoan Ngọ tháng năm, Tết Cơm tháng mười...) còn gọi theo chữ nghĩa là  Tết Nguyên Аán “ buổi sớm đầu tiên của ngà y đầu tiên, tháng đầu tiên của năm mới. Thế cho nên các loại lịch là  các loại thước đo thời gian văn hóa tuy cũng có căn cứ và o tự nhiên nhưng không hoà n toà n đồng nhất với tự nhiên. Lịch gắn với văn minh, văn hóa.

Tết và  các lễ hội dân gian Xuân Thu hai mùa vốn nảy sinh từ nửn văn minh nông nghiệp, văn hóa xóm là ng do những người trồng lúa dựng xây nửn tảng. Là  hai mùa nông nhà n hay đúng hơn: tương đối nông nhà n “ do đó xuân thu là  hai mùa lễ hội. Lễ hội dân gian, đa dạng trong sắc thái biểu hiện, trong đối tượng thử cúng, trong nghi thức lễ tiết, trong không gian văn hóa miếu - đửn “ đình “ chùa “ nghè “ phủ, trong diễn xướng ca múa nhạc “ thể thao và  các trò vui khác, trong thời gian văn hóa Giêng, Hai, Bảy, Tám...

Mùa xuân và  lễ hội dân gian ở thà nh Thăng Long

Múa rồng ở Lễ hội Gò Аống Аa

Nhưng lễ hội mùa xuân, dù là  một nhưng vẫn có hai khía cạnh: Lễ là  phần nghi thức, phần dễ bị những tôn giáo chủ đạo chi phối, như lễ đạo ở đửn miếu, lễ phật ở chùa tháp, lễ nho ở đình là ng, còn hai là  phần hội hè, đình đám, phần tụ họp để thửa mãn nhu cầu cộng cảm của dân gian và  vì vậy chất dân d㝠thế tục vượt trội hơn nhiửu và  thường trà n bử khi những lễ nghi khuôn sáo mà  giáo lý và  nhà  nước quân chủ ngà y xưa thường cố ép buộc và o. Nội dung cơ bản của hội hè là  tụ họp trai gái, hát đối đáp, ví von, đánh đu, hất phết, tung gòn, đấu vật, đua thuyửn... có sự thăng hoa vử tâm linh, sự buông xả vử tình cảm, sự thư giãn vử tinh thần, sự phô diễn vử thể xác.

lễ hội dân gian nà o khi trước cũng đang xen cái Huyửn và  cái Thực, cái Chính thống và  cái Dân gian, cái Gò bó của Lễ và  cái Buông xả của hội hè... Mùa xuân là  mùa hòa hợp: xuân cách mạng hòa điửu với xuân truyửn thống, văn hóa hiện đại hòa hợp với văn hóa dân tộc, văn hóa dân gian.

Bạn sẽ thấy mùa xuân năm nay và  mãi mãi những mùa xuân sau, từ nội đô Аống Аa đến ngoại thà nh hội Gióng cuối xuân là  một chuỗi sinh hoạt lễ hội dân gian xuân văn hóa, mãi mãi tươi vui theo tinh thần nhà  nước và  nhân dân cùng là m, cơ sở và  thà nh phố với trung ương cùng là m. "Sẽ mất dần đi cái mê tín, dị đoan/ Sẽ mất dần đi những nơi ăn chơi tiêu xà i tốn kém" Nhưng còn mãi mãi cái tinh thần hòa hợp cộng đống, cái là nh mạnh tươi vui “ bổ ích của tinh thần cộng sản, đó là  hương hoa của lễ hội mùa xuân.

(0) Bình luận
  • Phường Tây Hồ bầu lãnh đạo chủ chốt HĐND, UBND nhiệm kỳ mới
    Ngày 27/3, HĐND phường Tây Hồ khóa II, nhiệm kỳ 2026-2031 đã tổ chức kỳ họp thứ nhất để bầu các chức danh lãnh đạo chủ chốt của HĐND, UBND phường và quyết định nhiều nội dung thuộc thẩm quyền.
  • Dự án Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi): “Chắp cánh” để văn hóa Hà Nội thành một trụ cột trong nền kinh tế
    Trong nền kinh tế thị trường, câu hỏi: “Làm thế nào để vừa bảo tồn bản sắc, vừa biến các giá trị văn hóa thành nguồn lực nội sinh phát triển kinh tế?” đang là một bài toán không dễ hóa giải. Đối với Hà Nội, Dự thảo Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi) đang có các điều khoản tạo hành lang pháp lý, cơ chế đặc thù, vượt trội để văn hóa trở thành một trụ cột của nền kinh tế.
  • Đến 2030 Hà Nội sẽ giải tỏa 100% "chợ cóc", xây mới 108 chợ
    Từ nay đến 2030, thành phố Hà Nội dự kiến sẽ xây mới, xây lại 108 chợ, trong đó có 2 chợ đầu mối, tăng 23% tổng số chợ; cải tạo, sửa chữa, nâng cấp 118 chợ, đạt 25,2%; giải tỏa 100% các “chợ cóc”, điểm kinh doanh tự phát.
  • Định hình cấu trúc Thủ đô Hà Nội phát triển trong tầm nhìn 100 năm
    Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn nhấn mạnh, mục tiêu đến năm 2035 Hà Nội cơ bản trở thành thành phố “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”; đến năm 2045 ngang tầm Thủ đô các nước phát triển; đến năm 2065 và sau đó trở thành thành phố toàn cầu có chất lượng sống cao. Điểm mới của Nghị quyết 02 là chuyển từ tầm nhìn 2065 sang tầm nhìn chiến lược 100 năm với các kịch bản phát triển theo từng giai đoạn.
  • Xã Suối Hai (Hà Nội): Khi nội lực cộng hưởng cùng khát vọng về hệ sinh thái OCOP
    "Phát triển kinh tế không chỉ nằm ở những con số tăng trưởng cơ học, mà phải là sự chuyển mình từ tư duy sản xuất thuần nông sang tư duy kinh tế thị trường, lấy OCOP làm đòn bẩy để định vị thương hiệu địa phương". Đây chính là thông điệp xuyên suốt trong lộ trình bứt phá của xã Suối Hai giai đoạn 2025-2030.
  • HĐND xã Nội Bài khóa II, nhiệm kỳ 2026-2031 tổ chức kỳ họp lần thứ Nhất
    Sáng 26/3, HĐND xã Nội Bài khóa II, nhiệm kỳ 2026-2031 tổ chức kỳ họp lần thứ Nhất, kiện toàn nhân sự, bầu các chức danh chủ chốt của HĐND, UBND xã và thông qua nghị quyết quan trọng, tạo nền tảng đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động chính quyền địa phương 2 cấp.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Live Concert “Hà Nội bình yên”: Chạm tới chiều sâu cảm xúc
    Tối 28/3, tại Nhà Bát Giác bên Hồ Hoàn Kiếm, Live Concert “Hà Nội bình yên” đã mang đến một không gian nghệ thuật cộng đồng giàu cảm xúc, nơi âm nhạc trở thành nhịp cầu kết nối hàng nghìn khán giả.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Hy vọng (Kỳ 2)
    Ngày tôi được sinh ra đã định sẵn cuộc sống sẽ gắn liền với một khu vườn ươm chật hẹp. Mỗi ngày, tôi đều nhìn thấy các bạn xung quanh rời đi. Đúng vậy, họ thường nói với nhau rằng: “Nó chẳng nở hoa được, mang về làm gì cho chật nhà!”...
  • Dự án Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi): “Chắp cánh” để văn hóa Hà Nội thành một trụ cột trong nền kinh tế
    Trong nền kinh tế thị trường, câu hỏi: “Làm thế nào để vừa bảo tồn bản sắc, vừa biến các giá trị văn hóa thành nguồn lực nội sinh phát triển kinh tế?” đang là một bài toán không dễ hóa giải. Đối với Hà Nội, Dự thảo Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi) đang có các điều khoản tạo hành lang pháp lý, cơ chế đặc thù, vượt trội để văn hóa trở thành một trụ cột của nền kinh tế.
  • Nâng cao đời sống người cao tuổi qua các hoạt động có ý nghĩa tại phường Tây Hồ
    Chiều ngày 28/3, tại khu vực tượng đài Anh hùng Lý Tự Trọng (số 2 phố Thụy Khuê), Hội Người Cao tuổi phường Tây Hồ đã long trọng tổ chức Lễ ra mắt Câu lạc bộ Văn nghệ - Dân vũ, CLB Thơ và Chương trình văn nghệ chào mừng thành công cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và ĐB HĐND các cấp, nhiệm kỳ 2026 – 2031.
  • Hội thảo “Nghiên cứu các giải pháp ưu tiên nguồn lực phát triển thể dục thể thao thành phố Hà Nội trong giai đoạn mới”
    Chiều 28/3/2026 tại Bảo tàng Hà Nội đã diễn ra Hội thảo “Nghiên cứu các giải pháp ưu tiên nguồn lực phát triển thể dục thể thao thành phố Hà Nội trong giai đoạn mới”. Hội thảo được tổ chức nhằm đánh giá toàn diện thực trạng phát triển thể dục thể thao Thủ đô Hà Nội; phân tích những kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế; đồng thời đề xuất các giải pháp trọng tâm, mang tính chiến lược nhằm ưu tiên nguồn lực phát triển thể dục thể thao trong bối cảnh đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.
Đừng bỏ lỡ
Mùa xuân và  lễ hội dân gian ở thà nh Thăng Long
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO