Những chuyện khó tin về cha đẻ thuyết tiến hóa

VNExpress/Livescience| 17/02/2009 10:01

Thế giới vừa kỷ niệm sinh nhật lần thứ 200 của Charles Darwin và o ngà y 12/2. Nhân dịp nà y, tạp chí Livescience công bố những sự thật ít người biết vử nhà  khoa học huyửn thoại nà y.

Cha đẻ của thuyết tiến hóa không có bất kử³ vụ tai tiếng nà o trong đời. à”ng là  một người chồng tốt, người đà n ông vì gia đình. Аó có thể là  một hình ảnh mà  ít người tưởng tượng vử một nhà  khoa học từng lênh đênh trên các đại dương suốt 5 năm ở thời trai trẻ và  sau đó phát minh một lý thuyết là m chấn động nửn tảng khoa học ở thế kỷ 19.

Dưới đây là  những chuyện ít người biết vử nhà  tự nhiên học vĩ đại người Anh.

1. Ngại rử­a chân

Ở tuổi 12, Darwin thú nhận trong một lá thư rằng mỗi tháng ông chỉ rử­a chân tại trường đúng một lần do không có thứ gì để kử³ cọ.

2. Người cha khó tính

Cha của Charles, bác sĩ Robert Darwin, từng nghĩ rằng cậu con trai sẽ trở thà nh một người chẳng là m nên trò trống gì. Vì thế ông gử­i Charles tới Аại học Edinburgh để học vử thuốc. Nhưng anh chà ng tử ra không hứng thú với nghử bác sĩ. Robert từng mắng con như sau: Anh chẳng quan tâm tới bất cứ thứ gì ngoà i việc chơi với chó, săn bắn và  bẫy chuột. Cứ thế nà y thì anh sẽ trở thà nh nỗi ô nhục của chính bản thân anh và  gia đình.

3. Say sóng

Charles Darwin từng lênh đênh trên các đại dương trên chiếc tà u H.M.S. Beagle, nhưng ông lại bị say sóng. Аó là  một trong những nguyên nhân chính khiến ông dà nh phần lớn thời gian trên đất liửn, nhưng cũng nhử vậy mà  ông thu thập được nhiửu bằng chứng khoa học hơn.

4. Rắc rối trước chuyến đi lịch sử­

Nếu thiếu may mắn, có lẽ Charles đã không thể bước lên chiếc tà u đưa ông tới quần đảo Galapagos “ nơi ông phát hiện bằng chứng vử quá trình tiến hóa và  bắt đầu nhận ra cơ chế của nó: chọn lọc tự nhiên. Ban đầu ông không phải là  lựa chọn của thuyửn trưởng Robert FitzRoy khi người nà y tìm kiếm nhà  khoa học đi cùng để khảo sát bử biển Nam Mử¹.

Sau đó, khi Charles (lúc ấy mới 22 tuổi) được mời, cha ông đã từ chối thẳng thừng. May thay, người bác của Charles đã thuyết phục Robert thay đổi ý định. Trong lúc đó thuyửn trưởng FitzRoy lại hứa trao công việc cho một người bạn, nhưng anh nà y quyết định từ chối chỉ và i phút trước khi Charles tới để phửng vấn. FitzRoy yêu cầu Charles ở cùng ông một tuần để xem tính cách của hai người có hợp nhau hay không.

5. Do dự với chuyện lập gia đình

Khi còn trẻ, Charles từng liệt kê những cái lợi và  hại trong hôn nhân. Аiửu khiến ông lo ngại nhất là  không có thời gian để đọc sách và o buổi tối nếu kết hôn. Nhưng Charles cũng nhận thấy nếu lập gia đình, ông sẽ có một người để chia sẻ mọi lo lắng và  sinh con. Sau khi xem xét thấu đáo, ông kết luận: Nên kết hôn. Аịnh lý đã được chứng minh.

6. Không quyết đoán

Charles trì hoãn việc xuất bản cuốn Nguồn gốc muôn loà i hơn hai thập kỷ do lo ngại người ta sẽ phản đối nó.

7. Suýt mất trắng thà nh quả

Và o cuối những năm 50 của thế kỷ 19, Charles hay tin Alfred Russel Wallace “ nhà  tự nhiên học người Anh “ cũng tìm ra lý thuyết tiến hóa giống như học thuyết của ông. Аiửu nà y khiến Charles đẩy nhanh tiến độ xuất bản cuốn Nguồn gốc muôn loà i. Các nhà  khoa học thuộc Hội Linnean đã xem xét công trình của cả hai người và o tháng 7/1858 để quyết định xem ai tìm ra thuyết tiến hóa trước. Cuối cùng họ tuyên bố Charles thắng vì ông trình bà y lý thuyết một cách chi tiết hơn.

8. Mất mát to lớn trong gia đình

Charles và  vợ có tới 10 con, nhưng hai người qua đời khi mới sinh và  ba người khác mất trước khi được 11 tuổi. Nhà  tự nhiên học cũng nổi tiếng vì sự quan tâm đối với các con.

9. Từ tín đồ Cơ đốc thà nh người ủng hộ thuyết bất khả tri

Charles theo đạo Cơ đốc trong phần lớn cuộc đời. Thậm chí ông từng học tại Аại học Cambridge để trở thà nh một thầy tu trước khi thực hiện chuyến đi trên tà u Beagle. Nhưng trong khoảng thời gian còn lại, ông tự coi mình là  tín đồ của thuyết bất khả tri, chứ không phải người vô thần.

10. Người mắc nhiửu bệnh lạ

Sau khi cùng gia đình chuyển tới một vùng nông thôn ở ngoại ô London, Charles mắc nhiửu bệnh lạ khiến sức khửe của ông giảm sút. Một số bác sĩ cho rằng đó là  kết quả của tình trạng căng thẳng trong cuộc chạy đua với thời gian để xuất bản cuốn Nguồn gốc muôn loà i và  nỗi lo vử tác động xã hội của nó.

(0) Bình luận
  • Đình làng Văn Uyên - Nơi lưu giữ hồn cốt văn hóa và dấu ấn Đức Thánh Nguyễn Siêu
    Nằm bên dòng sông Hồng, đình làng Văn Uyên (nay thuộc xã Nam Phù, TP. Hà Nội) là nơi nhân dân địa phương thờ Đức Thánh Nguyễn Siêu làm Thành hoàng làng. Trải qua nhiều thế hệ, ngôi đình không chỉ là không gian sinh hoạt tín ngưỡng của cộng đồng dân cư mà còn lưu giữ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa.
  • Bảo tàng Mỹ thuật ở giữa làng quê (huyện Ba Vì)
    Xứ Đoài là một vùng đất tối cổ - vùng địa văn hoá, địa thi hoạ - nơi mà con người có thể trải nghiệm đời mình trong hệ sinh thái tự nhiên của vùng đất, đi qua những truyền thuyết, cổ tích, để từ đó tạo nên tâm tính, giọng nói đặc trưng của con người xứ Đoài. Nắng và gió, núi và sông xứ Đoài đã gợi cảm hứng sáng tác cho một Tản Đà, một Quang Dũng và nhiều thi nhân, hoạ sĩ: từ Tô Ngọc Vân, Nguyễn Gia Trí đến Sĩ Tốt, Nguyễn Tiến Chung, Nguyễn Tư Nghiêm, Nguyễn Sáng... và những thế hệ văn nghệ sĩ sau này, ở họ đều có những sáng tác xuất sắc về xứ Đoài.
  • Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (huyện Phú Xuyên)
    Đi khắp các vùng miền của Tổ quốc, những cựu tù binh Phú Quốc đã sưu tầm kỷ vật, di vật, tranh ảnh có liên quan đến các nhà tù trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược mà đồng đội và các ông đã trải qua. Hơn 20 năm kiếm tìm và góp nhặt, Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày, do chính những người cựu tù năm xưa thành lập là những minh chứng chân thực về một thời oanh liệt và hào hùng của dân tộc.
  • Bảo tàng Quê hương phong trào chiếc gậy Trường Sơn (huyệnỨng Hoà)
    Hoà Xá là một làng quê nằm sát bờ tả sông Đáy, thuộc vùng ven chiêm trũng Khu Cháy. Nơi đây sớm có phong trào cách mạng ngay từ những năm 1930, là hậu phương trung thành của cuộc kháng chiến chống Pháp. Trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Hòa Xá được xem là quê hương của phong trào động viên thanh niên lên đường “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” và câu chuyện huyền thoại “chiếc gậy Trường Sơn”.
  • Khu Cháy, Bảo tàng Khu Cháy - một địa chỉ đỏ về truyền thống đấu tranh cách mạng ở Ứng Hoà, Phú Xuyên
    “Khu Cháy” là thuật ngữ để nói về một khu du kích trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp gồm 22 xã ở phía nam huyện Ứng Hoà và tây huyện Phú Xuyên, Hà Nội.
  • Bảo tàng Tổng cục II (quận Hoàng Mai)
    Toạ lạc tại số 322 đường Lê Trọng Tấn, quận Hoàng Mai, Hà Nội trên khuôn viên rộng 3.500m2, gồm 2 tầng nhà và phần trưng bày ngoài trời, Bảo tàng Tổng cục II hiện lưu giữ 5.830 hiện vật, trong đó có nhiều hiện vật quý hiếm gắn liền với cuộc đời hoạt động của nhiều chiến sĩ tình báo xuất sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam. Với chức năng phục vụ công tác nghiên cứu, tham quan học tập, giáo dục truyền thống, Bảo tàng Tổng cục II chính thức được Bộ Văn hoá - Thông tin công nhận nằm trong hệ thống các bảo tàng cấp 2 toàn quân.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Bà phù thủy có cây vú sữa
    Chẳng hiểu vì sao tôi rất sợ khi thấy bà phù thủy nhà bên. Nhưng càng sợ lại càng tò mò, cứ muốn lén nhìn qua lỗ gạch để xem từng hành động của bà. Bà đang quét lá vú sữa, biết có ánh mắt đang theo dõi, liền ghé lại, làm tôi một pheng điếng hồn.
  • Nhà báo, nhà thơ Vương Tâm với “Nhịp phố bốn mùa hoa”
    Tiếp nối mạch sách viết về Hà Nội như “Những nhịp cầu mùa thu” - trường ca viết về cầu Long Biên (NXB Quân đội nhân dân, 2009); “Cây đa Bác Hồ với muôn nẻo đường xuân” (NXB Văn học, 2017); “Vui nhất có chợ Đồng Xuân” (NXB Văn học, 2022); “Phố thời gian và ô cửa gió” (NXB Văn học, 2025)… mới đây, nhà thơ, nhà báo Vương Tâm tiếp tục ra mắt bạn đọc tập bút ký “Nhịp phố bốn mùa hoa” (NXB Hà Nội, 2026). Trong cuốn sách này, tác giả tập trung khắc họa những đường phố Hà Nội xưa và nay, đặc biệt là những phố cổ mang tên “Hàng” gắn với lịch sử, văn hóa và hồn cốt của Thăng Long - Kẻ Chợ.
  • [Podcast] Tản văn: Về nghe tiếng lá rơi thềm
    Đã lâu rồi tôi không được thảnh thơi nằm đu đưa trên chiếc võng bên thềm nhà, nghe tiếng gió la đà vòm hoa khế tím. Những bông hoa khế li ti cứ hễ có cơn gió đi qua là rụng xuống, rải đầy trên bậc tam cấp đã xanh màu rêu.
  • Đảng ủy phường Hà Đông: Tập trung trí tuệ, quyết tâm hoàn thành thắng lợi các nhiệm vụ chính trị năm 2026
    Sáng 25/6, Đảng ủy phường Hà Đông trang trọng tổ chức Hội nghị lần thứ Tám Ban Chấp hành Đảng bộ phường khóa I, nhiệm kỳ 2025-2030. Đây là một sự kiện chính trị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm đánh giá toàn diện chặng đường đã qua, đồng thời thảo luận, cho ý kiến và quyết nghị nhiều nội dung chiến lược về công tác xây dựng Đảng, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh trên địa bàn trong giai đoạn then chốt tiếp theo.
  • [Podcast] Những bước chân thức giấc cùng bình minh
    Hình ảnh người dân tập thể dục buổi sáng đã trở thành một nét quen thuộc, một phần của đời sống thường nhật, góp phần nâng cao sức khỏe, nhất là tạo nên nét thanh lịch của người dân Thủ đô. Với nhiều người Hà Nội, tập thể dục buổi sáng không chỉ là một thói quen chăm sóc sức khỏe mà còn là cách bắt đầu một ngày mới, là niềm vui, là khoảng thời gian để kết nối với cộng đồng và cảm nhận nhịp sống của thành phố từ những điều bình dị nhất.
Đừng bỏ lỡ
  • Những ngày phim Belarus tại Việt Nam năm 2026
    Từ ngày 26 đến 28/6/2026, tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia (Hà Nội), Cục Điện ảnh phối hợp với Hãng phim Quốc gia Belarus (Belarusfilm) và Bộ Văn hóa Cộng hòa Belarus tổ chức “Những ngày phim Belarus tại Việt Nam năm 2026”.
  • Tuyên dương 126 gia đình văn hóa tiêu biểu Thủ đô năm 2026
    Sáng 25/6, Thành phố Hà Nội đã tổ chức Hội nghị tuyên dương các gia đình Văn hóa tiêu biểu Thủ đô năm 2026, nhân dịp kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6/2001 - 28/6/2026).
  • Chùm thơ của tác giả Nguyễn Văn Học
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Nguyễn Văn Học.
  • Kể câu chuyện về "vòng đời của Sen" tại lễ hội sen Hà Nội 2026
    Không chỉ dừng lại ở một không gian ngắm cảnh đơn thuần, Lễ hội Sen Hà Nội 2026 (diễn ra từ 26- 28/6) hứa hẹn mang đến một trải nghiệm văn hóa hoàn toàn khác biệt. Lần đầu tiên tại không gian sáng tạo Tây Hồ, một mạch truyện trực quan sinh động về trọn vẹn "vòng đời của Sen" sẽ được tái hiện, đánh thức mọi giác quan của công chúng Thủ đô.
  • Quyết sách chiến lược để Hà Nội chuyển đổi mô hình phát triển đô thị trong giai đoạn mới
    Trong giai đoạn mới, Hà Nội đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mô hình phát triển đô thị từ mở rộng theo chiều ngang sang phát triển nén, xanh, đa trung tâm, dựa trên giao thông công cộng (TOD) khối lượng lớn. Để hiện thực mục tiêu này, cụ thể hóa Luật Thủ đô 2026, HĐND Thành phố Hà Nội gần đây đã chính thức thông qua Nghị quyết quy định chính sách cải tạo chỉnh trang đô thị và phát triển TOD trên địa bàn thành phố.
  • Triển lãm đa giác quan “Giao thời”: Kết nối di sản với công nghệ
    Từ ngày 24/6 đến 31/7/2026, tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam diễn ra triển lãm đa giác quan “Giao thời”. Sự kiện do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với VietArt, LumiPark và LumiTech tổ chức.
  • Chiếu miễn phí bộ phim tài liệu “Đất tổ quê cha” nhân Ngày Gia đình Việt Nam
    Buổi chiếu phim sẽ chính thức diễn ra vào lúc 15h00, Chủ nhật ngày 28/06/2026 tại Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương, số 465 Hoàng Hoa Thám, Ngọc Hà, Hà Nội.
  • Hấp dẫn chuỗi hoạt động tại Lễ hội Sen Hà Nội 2026
    Diễn ra từ ngày 26 đến 28/6 tại nhiều không gian văn hóa quanh hồ Tây, Lễ hội Sen Hà Nội năm 2026 được tổ chức với nhiều hoạt động đặc sắc nhằm tôn vinh vẻ đẹp của hoa sen trong đời sống văn hóa Việt, quảng bá giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội. Đồng thời sự kiện giới thiệu những sản phẩm du lịch, văn hóa và sáng tạo gắn với sen tới người dân, du khách trong nước và quốc tế.
  • Ngày văn hóa Việt Nam tại Hà Nội năm 2026: Tôn vinh di sản, khơi nguồn sáng tạo Thủ đô
    “Ngày văn hóa Việt Nam tại Hà Nội” năm 2026 diễn ra từ ngày 21 đến 24/11/2026 tại khu vực hồ Hoàn Kiếm nhằm tôn vinh, quảng bá các giá trị di sản tiêu biểu của Thăng Long - Hà Nội. Lễ khai mạc được tổ chức hoành tráng với quy mô gần 4.000 người tham gia diễu hành hành trình qua 3 chương nghệ thuật đặc sắc. Xuyên suốt bốn ngày hội, công chúng sẽ được hòa mình vào không gian nghệ thuật đa sắc màu tại ba sân khấu phụ và mãn nhãn với màn trình diễn ánh sáng công nghệ 3D mapping tại Tháp Rùa. Bên cạnh đó, hệ thống triển lãm ứng dụng công nghệ thực tế ảo cùng các khu vực ẩm thực, mua sắm...
  • Màu thời gian
    Tạp chí Người Hà Nội trân trọng giới thiệu tới quý độc giả bài thơ Màu thời gian của tác giả Nguyễn Đình Xuân.
Những chuyện khó tin về cha đẻ thuyết tiến hóa
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO