Đời sống văn hóa

Những việc nên làm và kiêng kị trong ngày mùng 1 Tết

Đình Vũ 10/02/2024 07:56

Trong văn hóa dân gian Việt Nam, ngày mùng 1 Tết có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Do đó, người Việt có những điều nên làm và kiêng kị trong ngày đầu tiên của năm mới để tránh xui rủi, đón may mắn, tài lộc.

z5151222188969_210f57118f9bed6f47e4c70f07d9ce47.jpg
Đi lễ chùa là nét văn hóa truyền thống được người Việt ưu tiên trong ngày mùng 1 Tết.

Những việc nên làm trong ngày mùng 1 Tết.

Đi lễ chùa đầu năm: Người Việt Nam vốn coi trọng văn hóa truyền thống và tâm linh, vì vậy việc đi lễ chùa được xem như hoạt động không thể thiếu trong ngày mùng 1 Tết.

Nhiều người tin rằng đi lễ chùa ngày đầu năm mới mang lại may mắn, bình an. Hơn nữa, trong thời điểm Tết đến Xuân về, việc tìm đến cửa Phật chẳng những để cầu mong mọi điều thuận lợi, hanh thông mà chúng ta còn có những giây phút du xuân thư thái, bình yên sau một năm vất vả, bôn ba ngược xuôi.

Chúc Tết đầu năm: Ngày đầu năm mới, con người có xu hướng nghĩ đến những điều tích cực, tốt đẹp. Vào ngày mùng 1 Tết hãy dành những lời chúc tốt đẹp đến mọi người để năm mới tất cả gặp nhiều điều may mắn, như ý.

Lì xì cho mọi người: Những phong bao lì xì đỏ được quan niệm mang đến may mắn cho cả người nhận và người trao đi. Vì thế, người Việt vẫn quan niệm mừng tuổi, lì xì cho nhau trong ngày đầu năm mới để cầu vận may, vận đỏ sẽ đến.

Không chỉ mừng tuổi, chúc sức khỏe ông bà cha mẹ, hay lì xì cho các em nhỏ hay ăn chóng lớn, bạn còn có thể mừng tuổi bạn bè, những người xung quanh mình cùng lời chúc tốt đẹp trong năm mới.

Mặc đồ sáng màu: Ngày đầu tiên của năm mới, người Việt thường kiêng mặc đồ đen, trắng. Ngược lại, mọi người ưu tiên lựa chọn những trang phục sáng màu, rực rỡ như đỏ, xanh, vàng… với mong muốn cả năm tươi vui, may mắn.

Ăn những món may mắn ngày Tết: Theo quan niệm dân gian, bánh chưng, bánh dày, trái cây tròn trịa ngọt ngào… là ngụ ý cho năm mới vạn sự như ý, mọi chuyện đều được viên mãn, vuông tròn. Vì vậy, trong mâm cơm ngày đầu năm mới cũng được lựa chọn kỹ càng để cả năm gặp nhiều may mắn.

Đầu năm mua muối: Dân gian có câu “Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi”. Theo quan niệm của người xưa, muối là thứ mặn, chống xú uế, có thể xua đuổi tà ma và đem lại nhiều may mắn trong gia đình. Bởi thế, người ta thường rắc muối ra đường và xung quanh nhà với mong muốn bình yên.

Cũng xuất phát từ câu tục ngữ “gừng cay muối mặn”, muối được xem là biểu tượng của tình cảm thắm thiết, mặn nồng, gắn kết, no đủ. Vì vậy, mua muối đầu năm với mong muốn gia đình hòa thuận, anh em keo sơn gắn bó.

Vào ngày đầu tiên của năm mới, thậm chí ngay sau khoảnh khắc Giao thừa, nhiều người có thói quen mua muối mang về nhà để lấy may cho cả năm, mong muốn có cuộc sống ấm no.

Thêm một ý nghĩa nữa của việc mua muối đó là chúng ta tự răn mình tiết kiệm trong ăn uống chi tiêu để để dành tiền “cuối năm mua vôi” xây nhà.

Những điều kiêng kị trong ngày mùng 1 Tết.

Kiêng mai táng: Vào ngày mùng 1, gia đình nào có tang cũng sẽ cất khăn tang 3 ngày để tránh xui xẻo và đón năm mới trọn vẹn niềm vui. Nếu không may có người nhà mất vào ngày mùng 1, gia chủ sẽ đợi đến sáng mùng 2 mới phát tang và mai táng.

Ngoài ra, nếu gia đình người nào có tang trong vòng 3 năm trở lại thì tuyệt đối không nên xông nhà người khác. Theo tục lệ dân gian, người đầu tiên bước vào nhà ngày mùng 1 sẽ quyết định sự may mắn hoặc xui xẻo của gia đình đó trong một năm. Vì vậy, điều này có thể thu hút những xui xẻo cho gia đình đó.

Kiêng quét nhà: Kiêng quét nhà ngày Tết chính là một trong những tục lệ đã được lưu truyền lâu đời. Từ những điển tích xưa, người dân quan niệm, quét nhà 3 ngày Tết là quét hết đi tiền tài, may mắn và vận đỏ trong năm mới. Vì thế, trong ngày 30 Tết, dù cho có bận rộn đến đâu đi nữa mọi người cũng sẽ cố gắng dọn dẹp, quét nhà cửa sạch sẽ trước Giao thừa. Nếu nhà bẩn mọi người chỉ nhặt rác chứ không động đến chổi quét nhà.

Ở Nam Bộ, nhiều người còn cho rằng khi đã quét sạch nhà cửa sẽ cất chổi. Nếu như gia đình nào mất chổi trong những ngày Tết, cả năm đó sẽ bị trộm vào nhà trộm của cải.

Kiêng cho nước, cho lửa: Theo quan niệm dân gian, nước và lửa tượng trưng cho tài lộc, may mắn. Vì vậy, trong ngày mùng 1 tránh việc đi xin nước, xin lửa và đặc biệt kiêng cho nước, cho lửa. Nếu phạm phải điều này, tức là mất lộc trong cả năm, tiền bạc làm ra cũng không giữ được. Thậm chí, gặp phải điều xui xẻo, tai hoạ.

Trong tục xưa còn có lệ thuê người gánh nước vào sáng mùng 1 Tết. Những người gánh nước cũng được mừng tuổi, cả chủ nhà lẫn người gánh thuê cả năm sẽ gặp may mắn.

Kiêng cãi vã, va chạm ngày đầu năm: Vào những ngày Tết, mọi người thường cố giữ hòa khí, không tranh cãi, gắt gỏng để cả năm vui vẻ, hòa thuận và đoàn kết. Những ngày này dù trẻ nhỏ có nghịch ngợm, phạm lỗi, người lớn cũng chỉ cười xòa bỏ qua, tránh quát mắng, lớn tiếng.

Đặc biệt, những người có mâu thuẫn, xích mích từ trước cũng tránh va chạm, gây bất hòa trong những ngày đầu năm.

Ngoài ra, quan niệm dân gian khuyên nên tránh những cảm xúc tiêu cực như khóc lóc, buồn tủi, bực tức vào ngày đầu năm. Nếu bất đắc dĩ phải rơi vào hoàn cảnh không vui, chúng ta nên cố gắng kiềm chế để hưởng thụ một năm mới trọn vẹn niềm vui bên người thân, bạn bè, gia đình.

Kiêng vay mượn tiền bạc: Nhiều người cho rằng không nên vay mượn tiền bạc vào những ngày đầu xuân năm mới. Bởi việc vay mượn báo hiệu điềm xấu, sự túng thiếu sẽ đến với người đó trong cả năm tới. Bên cạnh đó, mọi người tránh nhắc nợ nhau vào ngày đầu năm.

Kiêng đóng cửa nhà: Nếu đóng cửa nhà trong ngày mùng 1 Tết sẽ ngăn chặn những may mắn, vận khí vào gia đình của bạn. Theo quan niệm của người Việt, mùng 1 là ngày đầu tiên khai lộc của cả năm. Do đó, gia chủ nên mở cửa ra đón những điều may mắn, sinh khí, tài lộc vào nhà.

Kiêng giặt quần áo vào mùng 1, mùng 2: Theo quan niệm dân gian, hai ngày đầu năm là ngày sinh thủy thần, do đó kiêng giặt quần áo sẽ giúp tránh mạo phạm thần thánh, dẫn đến xui xẻo. Ngoài ra nên tránh mặc quần áo màu đen - trắng bởi hai màu này tượng trưng cho sự tang tóc, điều xui xẻo. Do đó, vào ngày Tết mọi người thường mặc những bộ quần áo mới với nhiều màu sắc sặc sỡ như đỏ, vàng, mong muốn một năm mới gặp nhiều may mắn, vui vẻ.

Kiêng làm đổ, vỡ đồ đạc: Người Việt quan niệm đổ vỡ đồ dùng trong nhà như bát đĩa, ấm chén, gương… trong ngày đầu năm báo hiệu cho sự chia lìa, tan tác nên rất kiêng kị.

Ngoài ra, người xưa cũng kiêng sử dụng kim chỉ trong ngày đầu năm với quan niệm việc may vá khiến gia chủ vất vả, khổ sở, chịu cảnh thiếu trước hụt sau. Nhiều người còn cho rằng phụ nữ có thai đụng tới kim chỉ trong ngày mùng 1 Tết sẽ gặp xui cho con.

Theo: "Văn hóa phong tục, tập quán Việt Nam".

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Khám phá Đại nội Huế về đêm miễn phí với “Hoàng cung Huyền ảo”
    Nhiều hoạt động đặc sắc sẽ diễn ra trong Đại nội Huế để du khách trải nghiệm di sản văn hóa với chương trình “Hoàng cung Huyền ảo” từ ngày 25 – 28/4.
  • Khai mạc lễ hội truyền thống Thái Lan tại Hoàng thành Thăng Long
    Tối 27/3 tại Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội), Đại sứ quán Vương quốc Thái Lan tại Hà Nội đã tổ chức Lễ khai mạc "Thai festival 2026 - Nhịp đập Thái Lan tại Hà Nội 2026".
  • Trải nghiệm văn hóa Thái Lan tại Hoàng thành Thăng Long
    Từ ngày 27 đến 29/3/2026, Đại sứ quán Thái Lan tại Hà Nội tổ chức sự kiện Kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Thái Lan - Việt Nam tại Hoàng thành Thăng Long. Sự kiện diễn ra miễn phí cho công chúng từ 10h00 đến 21h00 mỗi ngày.
  • Trải nghiệm tranh dân gian trong chuỗi hoạt động nghệ thuật "Dòng chảy bản sắc - Hành trình sáng tạo 2026"
    Gần 200 tác phẩm của học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội, trải dài ở nhiều lĩnh vực mỹ thuật ứng dụng như thiết kế đồ họa, minh họa, tạo hình và thử nghiệm chất liệu mới được giới thiệu trong chuỗi hoạt động nghệ thuật “Dòng chảy bản sắc - Hành trình sáng tạo năm 2026” tại Văn Miếu- Quốc Tử Giám, Hà Nội từ ngày 21-30/3/2026.
  • Động lực mới cho phát triển văn hóa Thủ đô
    Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, ban hành ngày 7/1/2026 là văn kiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thể hiện bước phát triển mới trong tư duy lý luận của Đảng về vai trò, vị trí của văn hóa trong phát triển đất nước. Với tầm nhìn dài hạn và tư duy đổi mới sâu sắc, Nghị quyết số 80-NQ/TW đã trở thành “kim chỉ nam” cho phát triển văn hóa của mỗi địa phương. Với riêng Thủ đô Hà Nội - trung tâm chính trị văn hóa kinh tế văn hóa của cả nước, Nghị quyết đã tạo động lực mới để Thủ đô phát huy vai trò trung tâm, dẫn dắt trong phát triển văn hóa.
  • Phường Tây Hồ phát huy dân chủ, xây dựng đời sống văn hóa từ cơ sở
    Chiều 24/3, UBND và Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Tây Hồ tổ chức Hội nghị đại biểu nhân dân bàn việc xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở năm 2026, với sự tham gia của đông đảo đại biểu đại diện các TDP, khu dân cư trên địa bàn.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Live Concert “Hà Nội bình yên”: Chạm tới chiều sâu cảm xúc
    Tối 28/3, tại Nhà Bát Giác bên Hồ Hoàn Kiếm, Live Concert “Hà Nội bình yên” đã mang đến một không gian nghệ thuật cộng đồng giàu cảm xúc, nơi âm nhạc trở thành nhịp cầu kết nối hàng nghìn khán giả.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Hy vọng (Kỳ 2)
    Ngày tôi được sinh ra đã định sẵn cuộc sống sẽ gắn liền với một khu vườn ươm chật hẹp. Mỗi ngày, tôi đều nhìn thấy các bạn xung quanh rời đi. Đúng vậy, họ thường nói với nhau rằng: “Nó chẳng nở hoa được, mang về làm gì cho chật nhà!”...
  • Dự án Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi): “Chắp cánh” để văn hóa Hà Nội thành một trụ cột trong nền kinh tế
    Trong nền kinh tế thị trường, câu hỏi: “Làm thế nào để vừa bảo tồn bản sắc, vừa biến các giá trị văn hóa thành nguồn lực nội sinh phát triển kinh tế?” đang là một bài toán không dễ hóa giải. Đối với Hà Nội, Dự thảo Luật Thủ đô 2024 (sửa đổi) đang có các điều khoản tạo hành lang pháp lý, cơ chế đặc thù, vượt trội để văn hóa trở thành một trụ cột của nền kinh tế.
  • Nâng cao đời sống người cao tuổi qua các hoạt động có ý nghĩa tại phường Tây Hồ
    Chiều ngày 28/3, tại khu vực tượng đài Anh hùng Lý Tự Trọng (số 2 phố Thụy Khuê), Hội Người Cao tuổi phường Tây Hồ đã long trọng tổ chức Lễ ra mắt Câu lạc bộ Văn nghệ - Dân vũ, CLB Thơ và Chương trình văn nghệ chào mừng thành công cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và ĐB HĐND các cấp, nhiệm kỳ 2026 – 2031.
  • Hội thảo “Nghiên cứu các giải pháp ưu tiên nguồn lực phát triển thể dục thể thao thành phố Hà Nội trong giai đoạn mới”
    Chiều 28/3/2026 tại Bảo tàng Hà Nội đã diễn ra Hội thảo “Nghiên cứu các giải pháp ưu tiên nguồn lực phát triển thể dục thể thao thành phố Hà Nội trong giai đoạn mới”. Hội thảo được tổ chức nhằm đánh giá toàn diện thực trạng phát triển thể dục thể thao Thủ đô Hà Nội; phân tích những kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế; đồng thời đề xuất các giải pháp trọng tâm, mang tính chiến lược nhằm ưu tiên nguồn lực phát triển thể dục thể thao trong bối cảnh đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.
Đừng bỏ lỡ
Những việc nên làm và kiêng kị trong ngày mùng 1 Tết
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO