Niửm tự hà o Ngô Bảo Châu cần được nhân lên mạnh mẽ

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng: GS Ngô Bảo Châu là niửm tự hà o của dân tộc Việt Nam. (Ảnh: TTX)

Tại buổi lễ, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng thay mặt lãnh đạo Đảng và Nhà nước chúc mừng GS Ngô Bảo Châu và gia đình cùng các nhà khoa học, các thầy cô giáo, các trường, các viện nghiên cứu của Việt Nam cũng như nước ngoà i đã có công giáo dục đà o tạo GS Ngô Bảo Châu.

Thủ tướng đã nhắc lại sự kiện ngà y 19/8 vừa qua tại Đại hội Toán học thế giới tổ chức áº¤n Độ, GS Ngô Bảo Châu - người con ưu tú của dân tộc Việt Nam, Tổ quốc Việt Nam đã vinh dự được nhận huy chương Fields, giải thưởng cao quý nhất của toán học thế giới, đưa Việt Nam ta trở thà nh một nước phát triển nhận giải thưởng danh giá nà y...

Sự kiện nà y, cà ng nhân thêm niửm vui của đất nước ta khi toà n Đảng, toà n dân, toà n quân đang vui mừng kỷ niệm ngà y Cách mạng Tháng tám thà nh công và Quốc khánh 2/9, hướng tới Đại lễ 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Giáo sư Ngô Bảo Châu. (Ảnh: TTXVN)

Ca ngợi thà nh tích học tập của GS Ngô Bảo Châu, Thủ tướng kháº³ng định: Với giải thưởng cao quý nà y, GS Ngô Bảo Châu đã là m rạng danh đất nước, rạng danh con người và trí tuệ Việt Nam, góp phần là m cho thế giới biết đến Việt Nam không chỉ như một tấm gương đấu tranh anh dũng dà nh độc lập dân tộc thống nhất đất nước mà một Việt Nam hội nhập và phát triển thà nh công, một Việt Nam có khả năng chinh phục đỉnh cao của khoa học.

Mặc dù phải đến 20 giử ngà y 29/8 thì lễ vinh danh GS Ngô Bảo Châu tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội mới chính thức bắt đầu, nhưng trước đó hơn 2 giử đồng hồ, không khí xung quanh Trung tâm Hội nghị Quốc gia đã nóng lên. Hà ng trăm học sinh, sinh viên đã tập trung rất đông trước cửa với hy vọng được trực tiếp diện kiến GS Ngô Bảo Châu.

Em Nguyễn Văn Hưng, HS Trường phổ thông trung học Chuyên ĐH Sư phạm Hà Nội phấn khởi cho hay: Em đến từ 6 rườ¡i để mong có được chỗ gần sân khấu để nhìn giáo sư thật rõ.

Em Ngô Văn Sở, SV Trường ĐH Quốc gia Hà Nội sốt ruột đứng đợi ở đầu đường Phạm Hùng cùng nhóm bạn. Tối nay em muốn được tận mắt nhìn thấy thiên tà i toán học của nước ta và nghe những chia sẻ của giáo sư, Sở hồ hởi.

Mặc dù đến sớm như vậy, nhưng nhiửu người vẫn phải đứng ngoà i do lượng ghế trong trung tâm có hạn. Cho đến khoảng 19 giử 15 phút, ban tổ chức buộc phải hạn chế khách mời. Rất nhiửu người không thể và o được bên trong đã buồn bã ra vử.

Bên trong, toà n bộ hội trường cũng đã được "phủ kín" bởi gần 4.000 SV, HS và khách mời. (Theo TTXVN)

Thủ tướng đã bà y tử lời cảm ơn chân thà nh tới gia đình GS Ngô Bảo Châu, những thầy cô giáo đã trải qua bao khó khăn, gian khổ, cống hiến cả cuộc đời cho giáo dục, khơi dậy và nuôi dườ¡ng lòng say mê học tập nghiên cứu khoa học, rèn luyện nhân cách phát triển tà i năng cho các thế hệ trẻ, các thế hệ học trò, trong đó có GS Ngô Bảo Châu. Và , lời cảm ơn tới Chính phủ Pháp, các GS nhà khoa học Pháp, Hoa Kử³ và bạn bè quốc tế sự giúp đỡ có hiệu quả trong sự phát triển giáo dục và đã có công lớn, tiếp tục bồi dườ¡ng và đà o tạo phát triển tà i năng GS Ngô Bảo Châu để có được huy chương cao quý ngà y hôm nay.

Chính phủ đánh giá cao thời gian qua, mặc dù phải tập trung việc nghiên cứu giảng dạy ở nước ngoà i nhưng GS Ngô Bảo Châu vẫn dà nh nhiửu thời gian tham gia giảng dạy toán học tại Việt Nam, là m cầu nối giao lưu học hửi giữa các nhà toán học Việt Nam, nghiên cứu trẻ Việt Nam với các nhà toán học thế giới. Chính phủ sẽ tạo mọi điửu kiện thuận lợi nhất cho GS Ngô Bảo Châu thực hiện ý nguyện của mình và đóng góp nhiửu hơn nữa cho sự nghiệp phát triển nửn toán học nước nhà .

Thủ tướng mong muốn, Việt Nam cần có nhiửu GS Ngô Bảo Châu và nước ta cần có xã hội học tập. Tất cả mọi người đửu có cơ hội vươn lên tri thức hiện đại và phát huy tối đa năng lực sáng tạo của mình. Chúng ta còn cần một nửn kinh tế với nguồn nhân lực chất lượng ngà y cà ng được nâng cao với cơ chế trọng dụng nhân tà i được tôn trọng và thực thi đầy đủ. Niửm tự hà o Ngô Bảo Châu cần được nhân lên mạnh mẽ trong thế hệ trẻ Việt Nam ở mỗi người Việt Nam trong công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc đưa đất nước phát triển nhanh và bửn vững trở thà nh quốc gia công nghiệp theo hướng hiện đại.

Thủ tướng nhấn mạnh, chúng ta sẽ tiến hà nh nghiêm túc có hiệu quả, trong công cuộc cải cách giáo dục đà o tạo, thực hiện thà nh công chiến lược phát triển nguồn nhân lực.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chúc mừng GS Ngô Bảo Châu. (Ảnh: Bích Ngọc)

Thủ tướng mong thế hệ trẻ Việt Nam noi gương GS Ngô Bảo Châu tự tin, dấn thân và o khoa học, dũng cảm đương đầu với những thách thức khó khăn để học tập nghiên cứu, sáng tạo với kết quả cao nhất. Chính phủ sẽ tạo điửu kiện ngà y cà ng thuận lợi cho thế hệ trẻ, cho các nhà khoa học phát huy khả năng và trí tuệ của mình, vươn tới đỉnh cao mới của khoa học.

Tại buổi lễ, Thủ tướng cho biết: "Tôi thực sự xúc động khi được Phó Thủ Tướng Nguyễn Thiện Nhân báo cáo, trong trưa nay gia đình GS Ngô Bảo Châu đã đến kính viếng và thắp hương Chủ tịch Hồ Chí Minh. Vừa qua, Chính phủ đã giao cơ quan chức năng khẩn trương hoà n tất các thủ tục để có bằng khen cao quý của nhà nước cho GS Ngô Bảo Châu".

Thay mặt trường học nơi GS Ngô Bảo Châu đã học như Trường THCS Trưng Vương, khối chuyên Toán - ĐH Khoa học Tự nhiên - ĐH Quốc gia Hà Nội, sinh viên Hà Khương Duy (đoạt huy chương và ng Olympic Toán quốc tế 2009) đã bà y tử niửm vui, sự ngườ¡ng mộ đối với GS Ngô Bảo Châu: Em rất tự hà o đã từng đạt Olympic quốc tế khi còn học dưới mái trường chuyên Toán A0, là nôi đà o tạo nhân tà i cũng là ngôi trường giáo sư đã từng học trước đây. Niửm khao khát vươn lên đạt kết quả cao nhất của giáo sư với 2 huy chương và ng Olympic quốc tế, với những khó khăn của thời kử³ bao cấp do các thầy các cô kể lại cho chúng em, để nhắc nhở chúng em rằng, dù trong hoà n cảnh nà o, nếu cố gắng sẽ vươn đỉnh cao chói lọi.

Chúng em muốn được đứng trên vai giáo sư... Biết rằng leo vai người khổng lồ là quá trình chông gai nhưng chúng em không ngại, vì chúng em biết có một người đã học mái trường chúng em đang học, đã từng sống và ra đi từ đất nước chúng em đang sống và đã vươn lên đỉnh cao chói lọi. Đó là Ngô Bảo Châu. Chúng em tin ở đỉnh cao, anh sẽ giúp chúng em thực hiện ước mơ, hy vọng tương lai không xa, trên thế giới sẽ nhắc thêm một Ngô Bảo Châu mới.

GS Ngô Bảo Châu nhận bó hoa chúc mừng từ học sinh. (Ảnh: Bích Ngọc)

Trước những tình cảm và lòng ngườ¡ng mộ của mọi người dà nh cho mình, GS Ngô Bảo Châu xúc động và bà y tử lòng cảm kích tới Chính phủ và Nhà nước đã tổ chức buổi lễ ngà y hôm nay với tấm lòng trân trọng và chân thà nh. GS Châu nói: Tôi cảm động và tự hà o vì lần đầu tiên được chia sẻ với đồng bà o cả nước và gặp những nét mặt hân hoan chà o đón của học sinh, sinh viên. Niửm hân hoan và tự hà o của cá nhân tôi được nhân lên nhiửu lần. Phần lớn bà i phát biểu của mình GS Ngô Bảo Châu đã tâm sự vử thà nh công của mình ngà y hôm nay với các thầy giáo trong nước và các giáo sư nước ngoà i đã giúp đỡ anh.

"Tôi sinh ra trong kháng chiến chống Mử¹, lớn lên trong thời kử³ bao cấp, tuy không ai thích ôn nghèo kể khổ, nhưng từ khi còn nhử tôi đã hiểu, bố mẹ đã phải nhịn ăn nhịn mặc nuôi tôi khôn lớn.

Tiếp xúc với cuộc sống bên ngoà i, tôi hiểu rằng, tuổi thơ của tôi, các bạn của tôi có thể thiệt thòi vử cái ăn cái chơi, nhưng việc học tập thì chưa chắc. Tôi sinh ra trong gia đình trí thức, được bố mẹ đầu tư và dà nh mọi điửu kiện tốt nhất vử học tập, có lẽ bố mẹ hiểu được giá trị đích thực của đỉnh cao khoa học nên nghiên cứu khoa học đã ngấm sâu và o tôi từ lúc nà o cũng không biết. Trong hầu hết các gia đình ở Việt Nam việc học hà nh được coi là quan trọng nhất nhưng tình yêu trí thức và tình yêu khoa học theo ý kiến chủ quan của tôi vẫn hiếm hoi.

Vử điửu kiện học hà nh của tôi, đã được cộng đồng toán học Việt Nam nuôi dườ¡ng. Tôi hiểu cộng đồng toán học Việt Nam theo nghĩa rộng là từ thầy Tôn Thân ở Trường Trưng Vương và thầy Phạm Hùng khối chuyên toán Ao... các thầy đã dạy tôi bằng tất cả tâm huyết của mình, bằng tấm lòng vô tư trong khi hoà n cảnh kinh tế thời đó vô cùng khó khăn như thầy Phạm Hùng khối chuyên toán, tôi đã học thầy trong căn phòng 8m vuông, lúc nà o cũng nghi ngút khói thuốc bắc. Thứ duy nhất thầy nhận thù lao từ bố mẹ tôi, đôi khi chỉ là cân đường hay vỉ thuốc bổ.

Trong toán học việc người đi trước nắm tay người đi sau là việc tự nhiên. Gần đây sau khi có sự cọ xát với các nửn khoa học khác, tôi nhận thấy tinh thần đoà n kết, yêu thương của cộng đồng toán học Việt Nam rất hiếm hoi và đáng quý. Khoa học Việt Nam sẽ chưa có vị thế xuất sắc trên thế giới, nếu không có sự đoà n kết cùng với sự nghiêm khắc không bao che yếu kém.

GS Ngô Bảo Châu trong vòng vây của người ngườ¡ng mộ. (Ảnh: Bích Ngọc)

Cái may mắn tiếp theo của tôi là được Chính phủ Pháp cấp học bổng. Là một sinh viên người nước ngoà i nhưng trong học tập tại Pháp tôi chưa một lần nà o tôi cảm thấy mình kém ưu tiên so với các sinh viên nước ngoà i. GS Châu cho biết, chính GS Gérard Laumon đã giúp anh từ một người thích học toán trở thà nh một nhà toán học chuyên nghiệp. à”ng là người thầy tuyệt vời vì trong 7 người học trò của ông, tính đến nay đã có 2 người đoạt giải thưởng Fields và gần đây nhất cô học trò trẻ nhất của ông đã được phong hà m Giáo sư tại ĐH Havard khi chưa tròn 28 tuổi..."Tôi thật sự hạnh phúc khi giải thưởng Fields trao cho cá nhân tôi và đem lại niửm vinh dự, hạnh phúc cho cộng đồng toán học Pháp và cộng đồng toán học Việt Nam".

Nói vử thà nh công khi nghiên cứu Bổ đử cơ bản, GS Ngô Bảo Châu cho biết: "Từ hơn 3 năm nay tôi có hiếm hoi được là m việc ở Viện nghiên cứu cơ bản, viện được thà nh lập từ những năm 30. Viện là nơi Albert Einstein đã là m việc hơn 40 năm. Ngoà i một số nhử những giáo sư cơ hữu ở viện, hầu hết các nhà vật lý, nhà toán học hà ng đầu thế giới và thường xuyên có những nhà toán học trẻ đến là m việc từ 1- 2 năm. Ngoà i nguồn hỗ trợ tà i chính rất lớn từ Chính phủ Mử¹, các tổ chức tư nhân, cách tổ chức công việc ở viện Princeton thật sự đáng để học tập, viện là lá cử đầu vử toán học và hiện là số 1 của Mử¹.

Khi là m việc ở Viện nà y thì Bổ đử cơ bản của tôi mới được hoà n thà nh và với sự tiếp xúc với các nhà toán học thiên tà i trên thế giới như Langlands, tôi xác định rõ rà ng được công việc tiếp theo của mình khi Bổ đử cơ bản đã được hoà n thà nh.

GS Ngô Bảo Châu: "Tôi đã được cộng đồng toán học Việt Nam nuôi dườ¡ng". (Ảnh: Bích Ngọc)

Từ trải nghiệm ở Pháp và Mử¹, tôi hiểu được rằng môi trường học thuật là nh mạnh là điửu kiện tiên quyết cho sự trưởng thà nh của các nhà khoa học trẻ, môi trường khoa học là nh mạnh chính là nơi học thuật và đạo đức trong học thuật luôn được xếp trong vị trí đầu tiên, cùng với sự bình đáº³ng của các nhà khoa học, không phân biệt già trẻ cũng như sự tự do tuyệt đối trong nghiên cứu khoa học".

GS Châu cũng đã nhắc đến một người bạn cũng là người bạn lớn của Việt Nam là ông Henry Rogemorter, người tham gia phong trà o đấu tranh của sinh viên Pháp, phản đối chiến tranh ở Đông Dương. "à”ng đã qua Việt Nam nhiửu lần thà nh người bạn thân thiết của Thủ tướng Phạm Văn Đồng và Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Tôi có được may mắn sống trong ngôi nhà ông nhiửu năm và học được rất nhiửu ở ông.

Qua những việc ông đã là m, tôi hiểu rằng được nhiệm vụ của nhà khoa học không đơn thuần là chuyên môn, mà còn bao gồm là việc đem đến cho những người trẻ tuổi, không kể xuất xứ, hay người thân, cơ hội để tiửm năng họ phát triển, trong khoa học và rộng hơn là trong cuộc sống. Đây là điửu tôi muốn nói với các nhà khoa học Việt Nam, nhà quản lý và tất cả những người là m cha là m mẹ.

Hiện trạng khoa học và giáo dục của chúng ta chưa được như mong đợi, nhưng ý thức của mỗi người, sự số gắng của Chính phủ qua những quyết sách đứng đắn dũng cảm cũng như tiửn đử cho sự chuyển biển tích cực. Chúc các bạn trẻ giữ được niửm tin, niửm say mê đi tiếp con đường mà mình đã chọn".

Buổi lễ chà o mừng GS Ngô Bảo Châu diễn ra ngắn gọn và ấm cúng trong sự ngườ¡ng mộ và tự hà o của hà ng nghìn người trong khán phòng và hà ng triệu người xem qua truyửn hình.