Phê duyệt Chương trình "Phát triển các môn thể thao trọng điểm tham dự các kỳ Olympic và ASIAD giai đoạn 2026-2046"

Chương trình "Phát triển các môn thể thao trọng điểm tham dự các kỳ Olympic và ASIAD giai đoạn 2026-2046" với mục tiêu là xây dựng một thế hệ vận động viên xuất sắc, có đủ năng lực cạnh tranh ở những đấu trường danh giá nhất, chương trình không chỉ đặt ra những chỉ tiêu thành tích cụ thể mà còn định hình những giải pháp mang tính đột phá, dựa trên nền tảng khoa học, công nghệ và sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, các ngành.

Tầm nhìn chiến lược và lộ trình thực hiện hướng tới đỉnh cao

Chương trình "Phát triển các môn thể thao trọng điểm tham dự các kỳ Olympic và ASIAD giai đoạn 2026-2046" được khởi xướng nhằm kiến tạo một nền tảng vững chắc cho sự phát triển của thể thao Việt Nam trong nhiều thập kỷ tới. Các môn thể thao trọng điểm được lựa chọn trên cơ sở bảo đảm phát huy tối đa đặc điểm thể chất, thế mạnh của con người Việt Nam, phù hợp với điều kiện trong nước và bám sát xu thế của thể thao thế giới. Tập trung nguồn lực đầu tư có trọng tâm, trọng điểm cho các môn thể thao: Bắn súng, Bắn cung, Cử tạ, Xe đạp, Đua thuyền, Điền kinh, Bơi, Karate và Cầu mây để chuẩn bị lực lượng vận động viên có khả năng cạnh tranh huy chương tại ASIAD và Olympic giai đoạn 2026 2045. Đồng thời đảo đảm kế thừa, ổn định và phát triển bền vững lực lượng vận động viên trong suốt các giai đoạn của Chương trình, trong đó thực hiện liên tục, có lộ trình dài hạn cho công tác tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, phù hợp với mục tiêu từng giai đoạn, từng kỳ Đại hội thể thao quốc tế...

Mục tiêu của chương trình được chia làm 3 giai đoạn cụ thể. Trong đó, giai đoạn 2026 - 2030, phấn đấu đạt thành tích thi đấu trong tốp 20 tại các kỳ ASIAD; trong đó phấn đấu giành 05 huy chương vàng tại ASIAD 2026 và 06 huy chương vàng tại ASIAD 2030 trong nhóm các môn thể thao trọng điểm; Phấn đấu giành huy chương tại Olympic 2028 trong nhóm các môn thể thao trọng điểm.

Duy trì ổn định các môn thể thao trọng điểm được đầu tư, đào tạo trong giai đoạn 2026 - 2030; đồng thời rà soát và bổ sung kịp thời khoảng 35-40 vận động viên, nội dung thi đấu có tiềm năng thuộc các môn thể thao nhằm phát hiện và phát triển các nhân tố có khả năng cạnh tranh huy chương tại ASIAD và Olympic.

Giai đoạn 2031 - 3035, phấn đấu đạt thành tích thi đấu trong tốp 20 tại các kỳ ASIAD; trong đó phấn đấu giành 07 huy chương vàng tại ASIAD 2034 trong nhóm các môn thể thao trọng điểm; Phấn đấu giành huy chương bạc tại Olympic 2032 trong nhóm các môn thể thao trọng điểm.

Hình thành hệ thống đồng bộ, thống nhất trong rà soát, phát hiện, tuyển chọn, đầu tư, đào tạo, bồi dưỡng và phát triển ổn định các môn thể thao trọng điểm đã được đầu tư trong cả giai đoạn 2026 - 2035 và tiếp tục bổ sung kịp thời khoảng 75-80 vận động viên, nội dung thi đấu có tiềm năng thuộc các môn thể thao khác nhằm đẩy mạnh khả năng cạnh tranh huy chương tại ASIAD và Olympic.

Đỉnh cao của lộ trình là giai đoạn 2036-2045, khi thể thao Việt Nam kỳ vọng sẽ vươn lên mạnh mẽ, lọt vào tốp 15 các cường quốc tại ASIAD và tốp 50 tại Olympic. Mục tiêu giành tới 10 huy chương vàng tại một kỳ ASIAD và vượt qua mốc 01 huy chương vàng tại một kỳ Olympic là minh chứng cho tham vọng và sự chuẩn bị kỹ lưỡng.

Trong giai đoạn này, ngành thể thao sẽ hoàn thiện và vận hành một cách hiệu quả hệ thống quy trình, cơ chế mang tính khoa học và thực tiễn cao, nhằm phục vụ tối ưu cho sự phát triển của các môn thể thao trọng điểm. Khả năng cạnh tranh huy chương tại ASIAD và Olympic được kỳ vọng sẽ đạt tới tốp đầu khu vực, thậm chí tiệm cận với mặt bằng châu lục ở một số môn thi đấu. Đặc biệt, đây cũng là giai đoạn Việt Nam hướng tới việc đăng cai tổ chức ASIAD năm 2038, một sự kiện trọng đại khẳng định vị thế và năng lực tổ chức của quốc gia.

Các giải pháp đột phá và nền tảng khoa học

Để hiện thực hóa những mục tiêu đầy tham vọng, chương trình "Phát triển các môn thể thao trọng điểm tham dự các kỳ Olympic và ASIAD giai đoạn 2026-2046" không chỉ dựa vào ý chí và nỗ lực của các vận động viên, huấn luyện viên mà còn tập trung vào việc triển khai một loạt các nhiệm vụ và giải pháp mang tính đột phá, có nền tảng khoa học vững chắc.

Một trong những trụ cột chính là công tác tuyển chọn, đào tạo và huấn luyện vận động viên. Chương trình đề cao việc ứng dụng các tiến bộ khoa học công nghệ, y học thể thao, đặc biệt là các mô hình huấn luyện hiện đại và chuyên biệt trên thế giới như "Trại huấn luyện tinh hoa" (Elite Training Camp), "Huấn luyện phân kỳ" (Periodization Training Model) hay "Đào tạo vận động viên theo hướng cá nhân hóa". Việc kết hợp hài hòa giữa huấn luyện trong nước và quốc tế, với sự chú trọng vào các đợt tập huấn dài hạn tại các quốc gia có thế mạnh về từng môn thể thao, sẽ giúp vận động viên tiếp cận với những phương pháp tiên tiến và môi trường cạnh tranh chất lượng cao.

Bên cạnh đó là tập trung xây dựng đội ngũ chuyên gia hỗ trợ đa ngành (y sinh học, tâm lý thể thao, phân tích dữ liệu, dinh dưỡng thể thao) bổ sung vào hệ thống huấn luyện; tổ chức các khóa học quốc tế cho huấn luyện viên trong nước, hướng tới đạt chứng chỉ huấn luyện quốc tế; mời chuyên gia nước ngoài có thành tích huấn luyện, đào tạo tại ASIAD, Olympic trực tiếp huấn luyện và chuyển giao công nghệ huấn luyện cho huấn luyện viên Việt Nam.

Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch chịu trách nhiệm toàn diện về nội dung báo cáo, đề xuất và kiến nghị tại các tờ trình: Sô 557/TTr-BVHTTDL ngày 08 tháng 12 năm 2025, số 129/TTr-B VHTTDL ngày 31 tháng 3 năm 2026; chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, cơ quan, tổ chức có liên quan chịu trách nhiệm tổ chức triển khai thực hiện Chương trình, trong đó xây dựng kế hoạch tổng thể, từng giai đoạn và hằng năm. Là cơ quan đầu mối, chịu trách nhiệm lựa chọn các cơ sở huấn luyện, đào tạo của quốc gia đối với các môn thể thao trọng điểm ở một số nước có nền thể thao phát triển; hằng năm rà soát, đánh giá và điều chỉnh, bổ sung danh sách các cơ sở huấn luyện, đào tạo, bảo đảm đáp ứng yêu cầu phát triển lâu dài.

Đặc biệt, vai trò của Bộ Công an và Bộ Quốc phòng là không thể phủ nhận. Hai bộ này sẽ chịu trách nhiệm tuyển chọn, đào tạo và huấn luyện các vận động viên thuộc ngành mình, bám sát định hướng chung của quốc gia. Việc rà soát, quy hoạch lại các trung tâm thể thao, cơ sở thể thao trực thuộc để ưu tiên cho các môn trọng điểm, cũng như phối hợp trong kiểm tra, tuyển chọn vận động viên xuất sắc, tài năng là những nhiệm vụ quan trọng. Bên cạnh đó, việc đầu tư có chọn lọc vào các trung tâm thể thao có thế mạnh, hỗ trợ hệ thống huấn luyện quốc gia và chủ động bố trí ngân sách, trang thiết bị cần thiết sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các đội tuyển thể thao. Ngoài ra, việc phối hợp nghiên cứu khoa học thể thao, phục hồi chức năng, phát triển đội ngũ bác sĩ thể thao và huấn luyện viên quốc tế cũng được chú trọng.

Chương trình còn đề cao việc xây dựng cơ chế, chính sách phù hợp để hỗ trợ, thu hút vận động viên ngành công an, quân đội tham gia, cũng như chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp cho vận động viên sau khi giải nghệ. Chính sách đãi ngộ, đặc cách trong tuyển dụng đối với các vận động viên đạt thành tích xuất sắc tại ASIAD và Olympic cũng sẽ được nghiên cứu.

Sự phối hợp đồng bộ và tận dụng nguồn lực địa phương

Thành công của chương trình phát triển thể thao trọng điểm không chỉ phụ thuộc vào nỗ lực của các cơ quan trung ương mà còn đòi hỏi sự vào cuộc mạnh mẽ và đồng bộ của các địa phương, các liên đoàn, hội, hiệp hội thể thao quốc gia.

Các Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đóng một vai trò vô cùng quan trọng trong việc hiện thực hóa chương trình ở cấp cơ sở. Các địa phương được giao nhiệm vụ xây dựng kế hoạch và chỉ đạo tổ chức thực hiện chương trình một cách phù hợp với định hướng, kế hoạch của trung ương, đồng thời phải dựa trên điều kiện, thế mạnh đặc thù của địa phương mình. Việc chủ động bố trí ngân sách, huy động các nguồn lực xã hội hóa theo đúng quy định pháp luật, đảm bảo sử dụng hiệu quả, đúng mục đích nguồn kinh phí hỗ trợ từ ngân sách trung ương (nếu có) là một yêu cầu bắt buộc.

Quan trọng hơn, các địa phương cần chỉ đạo triển khai hiệu quả các hoạt động tuyển chọn, đào tạo, huấn luyện và thi đấu của lực lượng vận động viên các môn thể thao trọng điểm. Việc đẩy mạnh ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ, y sinh thể thao và dinh dưỡng, hỗ trợ phát triển hệ thống câu lạc bộ thể thao thành tích cao, các trường năng khiếu thể thao, gắn liền với việc phát hiện và đào tạo vận động viên tài năng, đặc biệt là ở các môn thể thao trọng điểm, sẽ tạo ra một nguồn lực dồi dào cho thể thao quốc gia. Định kỳ đánh giá, báo cáo kết quả triển khai về Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để tổng hợp và báo cáo cấp có thẩm quyền là một bước quan trọng để theo dõi và điều chỉnh kịp thời.

Các liên đoàn, hội, hiệp hội thể thao quốc gia cũng đóng vai trò là những "cánh tay nối dài" quan trọng. Họ sẽ phối hợp chặt chẽ với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trong việc tuyển chọn những vận động viên xuất sắc, có tài năng ở các môn thể thao trọng điểm để đào tạo dài hạn ở nước ngoài theo kế hoạch đã được phê duyệt. Việc theo dõi, đánh giá trình độ của các vận động viên thuộc đối tượng của chương trình và đóng vai trò là đầu mối huy động các nguồn lực trong xã hội để hỗ trợ, phối hợp triển khai chương trình là những nhiệm vụ thiết yếu./.

Kim Thoa