Tri thức nấu cỗ Bát Tràng là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Ngày 15/11, tại Trung tâm bảo tồn và phát triển nghề gốm, di sản quốc gia và du lịch Bát Tràng, Đảng ủy, chính quyền và nhân dân xã Bát Tràng (TP Hà Nội) long trọng tổ chức Lễ công bố quyết định "Tri thức nấu cỗ Bát Tràng” là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; đồng thời, khai mạc Tuần văn hóa du lịch - thương mại làng nghề năm 2025; kỷ niệm 20 năm Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11/2005 - 23/11/2025).

Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch UBND xã Bát Tràng Hoàng Tiến Dũng cho biết, xa Bát Tràng tự hào là vùng đất có bề dày truyền thống lịch sử, nổi tiếng với làng nghề gốm sứ truyền thống lâu đời, được hình thành từ hơn 700 năm trước; nơi lưu giữ nhiều di tích lịch sử, văn hóa có giá trị với 11 di tích cấp quốc gia; 19 di tích cấp thành phố và tri thức dân gian phong phú về văn hóa ẩm thực, nhất là trong cách nấu cỗ truyền thống.

Tri thức nấu cỗ Bát Tràng gắn liền với lịch sử hơn 500 năm của làng gốm, là biểu hiện sống động của văn hóa lễ nghi và tinh thần cộng đồng. Mâm cỗ không chỉ là món ăn, mà là nghệ thuật tổ chức ẩm thực, phản ánh thẩm mỹ, triết lý âm - dương, ngũ hành trong đời sống người Việt.

Cỗ Bát Tràng hài hòa giữa dân dã và tinh tế, hướng đến sự cân bằng, thanh đạm, vừa dưỡng sinh tốt cho sức khỏe, vừa giàu tính biểu tượng, chứa đựng tri thức ẩm thực sâu sắc.

Cỗ Bát Tràng thường được tổ chức trong các dịp lễ tết, cưới hỏi, giỗ họ, hội làng… Mỗi mâm cỗ thể hiện sự chu đáo, hiểu biết và vị thế gia chủ. Tri thức nấu cỗ được truyền từ đời này sang đời khác qua hình thức “học bằng làm”, chủ yếu trong các gia đình và đặc biệt là qua bàn tay người phụ nữ.

Với những giá trị của di sản, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi danh "Tri thức nấu cỗ Bát Tràng" vào Danh mục quốc gia về Di sản văn hóa phi vật thể tại Quyết định số 2229 ngày 27/6/2025. Dịp này, Bát Tràng khai mạc Tuần văn hóa du lịch - thương mại làng nghề năm 2025.

Lễ công bố Quyết định ghi danh “Tri thức nấu cỗ Bát Tràng” vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia cũng khởi động chuỗi hoạt động đặc sắc, gồm trình diễn nấu cỗ truyền thống, trưng bày tư liệu, hội chợ gốm sứ, triển lãm ảnh, chương trình giao lưu nghệ nhân, workshop giới thiệu kỹ thuật nấu cỗ và trải nghiệm ẩm thực./.