Tục canh đồng ở làng Gạ - Phú Gia

09/06/2017 10:44

Xù Gạ thì giỏi chăn tằm Làng La canh cửu làng Đăm bơi thuyền (Ca dao)

Xù (Phú Xá), Gạ (Phú Gia) nay thuộc Phú Thượng, quận Tây Hồ, Hà Nội. Làng có 500 mẫu (Bắc Bộ) ruộng trong đồng và 200 mẫu đất bãi ngoài đê.
          Giữa đời Lê Trung Hưng (thế kỷ XVI), dân gian kể có sáu cụ văn võ song toàn đã dẫn dắt dân chúng phục hóa khai hoang, mở mang ruộng đồng bờ bãi. Các cụ dùng mưu trí “cõng” chuyển hai tảng đá từ vùng núi về để lát đường làm cầu cho dân làng có thể đi lại dễ dàng. Hai cầu đá là hai tảng đá to mài nhẵn. Mùa thu hoạch thuyền chở lúa đi lại ở đìa ngược, đìa xuôi dưới cầu đá tại cánh đồng Bản Trang và Ngoại Viên.

Đến thời nhà Mạc, triều đình ra nhiều thứ thuế, nhiều nhà nghèo nộp thuế không đủ. Quan lại cho lính về vây bắt trai đinh. Sáu cụ đã cho dân làng vào dùng võ gậy để chống lại quân triều đình. Các cụ đã hy sinhh vào ngày 26 tháng Sáu âm lịch. Dân làng lập miếu thờ bên ao đình. Trong miếu có bài vị với duệ hiệu là “Lục Tôn Ông hiệu thuần trí tự sự”. Sáu cây gậy sơn màu đỏ, đầu gậy chạm khắc hình rồng phần đuôi dưới sơn trắng đặt nằm trên giá đỡ.

Hàng năm vào vụ gặt, khoảng ngày mồng Một tháng Mười âm lịch làng có tục làm lễ canh đồng. Việc sắp lễ rất long trọng, hương án được bầy ở sân đình có thủ lợn, xôi nếp, hương hoa, oản quả, bát dập. Trai làng áo the khăn xếp rước sáu cụ (sáu chiếc gậy) ra miếu cây đa Cầu Chợ ở rìa đồng, tuần đinh ngủ ở cầu chợ để canh hoa màu, thóc lúa người dân không cần phải vất vả trong việc đi tuần khắp cánh đồng. Nhờ oai linh của sáu cụ nên suốt vụ gặt không xảy ra trộm cướp hỏa hoạn, đánh lộn. Xong vụ gặt lại rước sáu cụ trở vê miếu bên ao đình.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • “Đánh thức” những mạch ngầm di sản Hà Nội
    Song song với nhịp sống hiện đại của Hà Nội, nhiều giá trị di sản vẫn lặng lẽ ẩn mình sau những cổng, ngõ rêu phong, âm thầm gìn giữ lịch sử, niềm tin và bản sắc tinh thần của cộng đồng cư dân đô thị qua nhiều thế kỷ. Bằng sự kết hợp giữa công nghệ số và tâm huyết của những người làm văn hóa, các di sản ấy đang dần được kết nối và kể lại theo cách sinh động, gần gũi và giàu sức lan tỏa hơn trong đời sống đương đại.
  • Ra mắt tập truyện ngắn “Tình yêu và tuổi trẻ”
    Tri Thức Trẻ Books vừa liên kết với Nhà xuất bản Văn học ấn hành cuốn sách “Tình yêu và tuổi trẻ” của tác giả Văn. Cuốn sách như một lời tự sự nhẹ nhàng về hành trình trưởng thành của tuổi trẻ.
  • Khơi dậy khát vọng làm chủ và tinh thần xung kích của thế hệ trẻ
    Nhân kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách “Tiền đồ rực rỡ của Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa nằm trong tay thế hệ trẻ”. Cuốn sách giúp người đọc hiểu rõ hơn về tư tưởng của Tổng Bí thư Lê Duẩn, đồng thời đúc kết những bài học thực tiễn quý báu cho thế hệ trẻ Việt Nam trong kỷ nguyên mới, qua đó khơi dậy khát vọng cống hiến, bản lĩnh và ý chí tự lực, tự cường.
  • Ra mắt giao diện mới đoàn tàu “Hành trình kết nối di sản miền Trung”
    Giao diện mới của đoàn tàu “Hành trình kết nối di sản miền Trung” với ngoại thất nổi bật màu tím đặc trưng của Huế kết hợp hài hòa với sắc ghi sáng trẻ trung, năng động của TP Đà Nẵng.
  • Phối hợp tổ chức Cuộc đua xe đạp toàn quốc tranh Cúp Truyền hình thành phố Hồ Chí Minh lần thứ 38 - năm 2026 tại Hà Nội
    Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà vừa ký ban hành Công văn 1150/UBND-KGVX về việc phối hợp tổ chức Cuộc đua xe đạp toàn quốc tranh Cúp Truyền hình thành phố Hồ Chí Minh lần thứ 38 - năm 2026 tại Hà Nội.
Đừng bỏ lỡ
Tục canh đồng ở làng Gạ - Phú Gia
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO