Vi phạm vử môi trường tại Nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân “ Thanh Hóa: Ai đang tiếp tay cho sai phạm?

Thực tế một đằng... báo cáo một nẻo

Sau khi báo Người Hà  Nội đăng bà i: Nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân “ Thanh Hóa: Аầu độc môi trường bằng chất thải độc hại, ngà y 5/12/2015, Sở Tà i nguyên và  Môi trường Thanh Hóa đã thà nh lập đoà n kiểm tra. Biên bản kiểm tra cho biết: Nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân, vụ sản xuất năm 2015-2016 đi và o hoạt động từ ngà y 21/10/2015 dự kiến kết thúc vụ và o 15/4/2016. Công suất hiện nay là  600 tấn sắn tươi/ngà y, số lượng công nhân 200 người.

Nước thải sản xuất có lưu lượng khoảng 600m3/ngà y đêm, được xử­ lý sơ bộ qua bể trung hòa, được đưa và o xử­ lý trong 6 hồ sinh học. Trong quá trình hoạt động, Công ty đã thực hiện tương đối đầy đủ các biện pháp thu gom, xử­ lý chất thải rắn, xử­ lý khí thải, bụi và  xử­ lý nước thải theo nội dung báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được phê duyệt. Tại thời điểm kiểm tra, nước thải sản xuất đang được lưu giữ trong các hồ sinh học, không thải ra môi trường. Chất thải rắn sản xuất, bã sắn được thu gom vử hồ chứa, bán cho cơ sở sản xuất thức ăn chăn nuôi gia súc...

Còn trong báo cáo giám sát môi trường lần 2 vụ sản xuất năm 2014-2015 của Nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân thì kết quả đo đạc, phân tích lấy mẫu định kử³ và  các thông số môi trường vử không khí, bụi, độ ồn; môi trường nước mặt; môi trường nước ngầm; môi trường nước thải; môi trường đất đửu nhận xét: Khi so sánh với các tiêu chuẩn cho thấy giá trị phân tích của các chỉ tiêu đửu thấp hơn tiêu chuẩn cho phép (QCVN)?.

Như vậy, nếu chỉ nhìn và o biên bản kiểm tra ngà y 5/12/2015 của Sở Tà i nguyên và  Môi trường Thanh Hóa và  báo cáo giám sát môi trường thì không ít người tin rằng, đây chính là  nhà  máy chế biến tinh bột sắn sạch nhất Việt Nam?. Tuy nhiên, thực tế lại phũ phà ng và  không như trong báo cáo cũng như biên bản kiểm tra có kết luận đẹp không tì vết vử công tác môi trường nêu trên. Ghi nhận của PV (ngà y 11/12/2015) tại nhà  máy Như Xuân cho thấy hiện trạng đối lập hoà n toà n.

Ghi nhận của PV tại khu vực sản xuất của nhà  máy sắn có nhiửu lớp bùn đen, đông đặc. Bã sắn đọng thà nh từng lớp dà y, bốc mùi hôi thối nồng nặc. Quan sát và  đánh giá bằng cảm quan tại thời điểm ghi nhận cho thấy khu vực công trình xử­ lý nước thải Nhà  máy có mùi hôi khó chịu; các hồ sinh học nước thải có mầu đen, trắng đục. Tại khu vực sản xuất chất thải nguy hại (dầu mỡ máy, bao bì, thanh sắt...) để ngổn ngang, hoen rỉ. Thậm chí, dầu mỡ máy móc với nước thải sản xuất lênh láng, tạo thà nh những vũng nước đen kịt, bốc mùi, ruồi muỗi bu xung quanh...

Những hình ảnh PV ghi nhận tại Nhà  máy sắn Như Xuân ngà y 11/12/2015, đối lập hoà n toà n với biên bản kiểm tra ngà y 5/12/2015 của Sở TN&MT Thanh Hóa.

Không những vậy, bằng mắt thường PV thấy tổng thể có 8 hồ sinh học, chứ không phải 6 hồ như biên bản kiểm tra cho biết. Vậy 2 hồ nà y ở đâu ra, liệu có phải Nhà  máy tự ý đà o thêm để chứa bã sắn và  các cơ quan chức năng có biết vử sự tồn tại của 2 hồ nà y không?. Thêm và o đó, bên ngoà i khu vực Nhà  máy, hà ng dà i những chiếc xe chở sắn quá khổ, quá tải đậu đỗ là m bụi mù mịt, ách tắc giao thông.

Аặc biệt, việc bã sắn không được để đúng vị trí quy định cụ thể mà  được xả thải trực tiếp xuống hồ sinh học và  đang được lưu giữ trong hồ (là m việc với báo chí, ông Lê Văn Bình “ Chi Cục trưởng Chi cục Bảo vệ Môi trường thuộc Sở TN&MT Thanh Hóa cũng đã xác nhận việc bã sắn đang được lưu giữ trong hồ). Hơn nữa, việc nhà  máy cam kết bán ngay bã sắn cho công ty thu mua thức ăn gia súc có lẽ cũng không được thực hiện đầy đủ và  nghiêm túc, nên bã sắn sản xuất ra bị dồn ứ lâu ngà y trong các hồ khiến mùi hôi thối nồng nặc bốc lên. Tuy nhiên Chi cục Bảo vệ Môi trường Thanh Hóa vẫn cho rằng, bã sắn được sản xuất ra không có mà  bán là m thức ăn chăn nuôi gia súc?.

Аối chiếu những cam kết trong báo cáo đánh giá tác động môi trường với hiện trạng đang diễn ra tại vụ sản xuất 2015-2016 của nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân, thì việc áp dụng những biện pháp khắc phục môi trường là  chưa thực hiện đúng. Thậm chí, việc để bã sắn chảy trực tiếp xuống hồ chứa nước thải sản xuất là  sai hoà n toà n so với báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được cơ quan chức năng phê duyệt.

Аâu là  sự thật?

Liên quan đến nội dung bà i báo mà  báo Người Hà  Nội đã phản ánh, ngà y 4/12/2015, Sở TN&MT Thanh Hóa có Giấy mời số 941/GM-STNMT, vử việc kiểm tra thực tế việc thực hiện các quy định của pháp luật vử bảo vệ môi trường và  công tác thu gom, xử­ lý chất thải tại Nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân. Аáng nói, ngoà i các cơ quan chức năng, thật vinh dự là  thà nh phần trong giấy mời ghi đích danh tên PV. Nhưng cũng trớ trêu khi giấy mời ký ngà y 4/12/2015, nhưng lại đử nghị các thà nh phần tham gia có mặt đúng 8h30 sáng 5/12/2015 (Báo có trụ sở tại Hà  Nội) và  bi hà i hơn nữa là  đến hơn 9h sáng ngà y 5/12/2015, PV mới nhận được giấy mời qua... địa chỉ Email?. Không biết Sở TN&MT gử­i giấy mời cho PV như vậy là  nhằm mục đích gì?.

Sau đó, tại văn bản số 156/BVMT-KSON ngà y 10/12/2015 gử­i đích danh PV do ông Lê Văn Bình “ Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ Môi trường thuộc Sở TN&MT Thanh Hóa ký. Ngoà i việc đưa ra kết luận đẹp như tranh vử công tác môi trường (như chúng tôi đã nêu trên) tại Nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân ngà y 5/12/2015, tổ công tác còn nhiệt tình là m công việc có vẻ như ngoà i chức năng, thẩm quyửn của mình và  không khách quan (PV không thể có mặt do sự sắp xếp tà i tình của đơn vị chủ trì, dù cũng được đử trong giấy mời là  thà nh phần của tổ công tác) khi trích dẫn buổi là m việc của tổ công tác với một số nhân vật mà  tổ công tác cho rằng đã được PV phửng vấn, cũng như lấy biên bản xác minh ngà y 4/12/2015 của Phòng Cảnh sát Môi trường “ Công an tỉnh Thanh Hóa với UBND xã Hóa Quử³, khẳng định nội dung phản ánh của bà i báo là  không đúng sự thật. Liên quan đến sự việc nà y. Có lẽ với chức năng quản lý nhà  nước, việc là m chính của Chi cục Bảo vệ Môi trường là  xác minh một số nội dung báo chí phản ánh, chứ không phải đưa kết luận vử việc đúng, sai của một bà i báo.

Cần phải nói thêm rằng, liên quan đến biên bản xác minh ngà y 4/12/2015 của Phòng Cảnh sát Môi trường “ Công an tỉnh Thanh Hóa với UBND xã Hóa Quử³. Аại diện Phòng Cảnh sát Môi trường cho biết, hiện chưa có kết luận chính thức vử vi phạm của Nhà  máy nà y để báo cáo Giám đốc Công an tỉnh Thanh Hóa, nên việc Chi cục Bảo vệ Môi trường lấy biên bản xác minh đó là m căn cứ để khẳng định nội dung phản ánh của bà i báo không đúng sự thật là  việc là m chưa đúng, bởi cơ quan điửu tra còn xác minh bằng nhiửu nguồn tà i liệu khác trước khi đưa ra kết luận chính thức, cũng như mỗi bên có cách xác minh riêng và  thẩm quyửn là m việc, trả lời báo chí cũng khác nhau.

Có thể nói, những tồn tại vử công tác bảo vệ môi trường của nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân đã rõ như ban ngà y. Không biết tới đây, lượng bã sắn hà ng trăm tấn mỗi ngà y đang được đưa xuống hồ chứa nước thải sẽ được Nhà  máy nà y xử­ lý như thế nà o? Khi lượng bã sắn lấp đầy hồ thì nước thải sẽ được chứa ở đâu và  xử­ lý ra sao?. Số bã tồn dư sẽ được đưa đi đâu? và  dù có sấy khô số bã trên thì chưa chắc đã có đơn vị nà o dám mua, do hồ nà y mục đích là  để chứa nước thải. Thiết nghĩ, các cơ quan chức năng tỉnh Thanh Hóa cần nhanh chóng xử­ lý cương quyết và  dứt điểm những tồn tại trên, để dư luận không phải đặt ra câu hửi: Có hay không nhà  máy chế biến tinh bột sắn Như Xuân đang mua báo cáo và  đã được thông báo trước mỗi đợt kiểm tra, cũng như được sự bao che của cơ quan chức năng nên mới vô tư vi phạm như vậy?. Liệu sai phạm tại nhà  máy nà y có được phớt lử khiến môi trường tiếp tục bị ô nhiễm hay không sẽ được Báo Người Hà  Nội tiếp tục thông tin đến bạn đọc.