Vở kịch ''Lá đơn thứ 72'': Xúc động tấm lòng bao la của Bác

Kỷ niệm 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2022) và nằm trong chủ trương xây dựng những tác phẩm đề tài chính kịch chất lượng dành cho khán giả Việt, Sân khấu Lệ Ngọc mạnh dạn dàn dựng tác phẩm sân khấu mới về hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh dù đây là đề tài đã được khai thác nhiều trong văn học, nghệ thuật.

Vở kịch “Lá đơn thứ 72” dựa trên một câu chuyện có thật. Theo tác giả Hoàng Thanh Du, ông viết kịch bản từ tư liệu của luật sư Nguyễn Trọng Tỵ, nguyên là thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao - người từng giải mã nhiều vụ án oan sai.

Tác giả ấn tượng với vụ án oan về ông Đỗ Văn Chồi, một đảng viên, từng là cán bộ địa phương, bị lĩnh án về tội giết người. Trong suốt 8 năm, ông Chồi liên tục gửi hơn 70 lá đơn để kêu oan. Năm 1966, Hồ Chủ tịch cho thư ký Vũ Kỳ chuyển đến Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao một lá đơn kêu oan của ông Đỗ Văn Chồi với lời nhắn: “Bác không hài lòng với lối làm việc cứ đùn đẩy cho nhau. Người ta đã gửi tới 70 lá đơn mà không cơ quan nào đứng ra giải quyết dứt điểm. Bác yêu cầu Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao phải giải quyết việc này rồi báo cáo kết quả cho Bác biết”. Và vụ án của ông Đỗ Văn Chồi được lật lại…

Vở kịch có sự kết hợp dàn dựng của ê-kíp kỳ cựu, trong đó có 2 vị nguyên Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch là Nghệ sĩ nhân dân Lê Tiến Thọ - đạo diễn và Nghệ sĩ nhân dân Vương Duy Biên, hiện là Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam - thiết kế sân khấu, nên nhận được sự kỳ vọng cao của khán giả. 

Trong vở kịch, nguyên mẫu Đỗ Văn Chồi được đổi tên là Đỗ Minh. Phải chịu ngồi tù đầy oan ức, liên tục viết thư kêu oan và hồi âm bao giờ cũng chỉ là “Án xử đúng, nên yên tâm cải tạo”…, nhưng ông Đỗ Minh vẫn không tuyệt vọng. Ông luôn chấp hành tốt các quy định của trại giam và năm nào cũng tha thiết dành số tiền ít ỏi mà bản thân có được để đóng Đảng phí, dù lãnh đạo trại giam không tiếp nhận. Chính niềm tin tuyệt đối vào Đảng, vào chính quyền và công lý của ông đã khiến Người chú ý và bày tỏ trân trọng…

Dù là một nghệ sĩ và đạo diễn tuồng, bước sang sân khấu kịch nói, nhưng với kinh nghiệm dạn dày, Nghệ sĩ nhân dân Lê Tiến Thọ đã chọn được những lát cắt đắt để làm nổi bật hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh trong vở diễn. Đó là hình ảnh Bác trong bộ quần áo khaki quen thuộc ngồi làm việc trên chiếc ghế mây ở Phủ Chủ tịch, trăn trở việc nước, việc dân. Bác chấn chỉnh lối làm việc của cấp dưới nhẹ nhàng mà thấm thía. Bác đi thực tế ở địa phương để hiểu về cuộc sống của người dân. Hay tư tưởng, mong muốn của Người về một đất nước độc lập, tự do và mỗi người dân phải được hạnh phúc thể hiện rõ trong từng lời thoại của các nhân vật. Đặc biệt cảnh kết, khi những nút thắt đã được tháo gỡ, hình ảnh các cháu thiếu nhi quây quần bên Bác khiến khán giả xúc động và vỗ tay không ngớt… 

Cùng với tác giả và đạo diễn muốn thể hiện góc nhìn chân thực, giản dị về Bác, Nghệ sĩ nhân dân Vương Duy Biên đã chọn lối thiết kế sân khấu tối giản mà tinh tế. Những tấm pano được thiết kế linh hoạt, ghép nối để tạo các không gian như nơi làm việc của Bác, phố phường Hà Nội, viện kiểm sát, nhà giam…, đồng thời cũng là đạo cụ hỗ trợ nghệ sĩ diễn xuất.

Những nghệ sĩ quen thuộc của Sân khấu Lệ Ngọc một lần nữa cho thấy sự nỗ lực không mệt mỏi để tạo nên một tác phẩm ấn tượng nữa của đơn vị sân khấu xã hội hóa này. Trong đó, tiêu biểu là nghệ sĩ Văn Hải thể hiện hình tượng Bác Hồ, Nghệ sĩ nhân dân Lệ Ngọc trong vai vợ Đỗ Minh, Nghệ sĩ ưu tú Hoàng Tùng trong vai Vũ Kỳ, nghệ sĩ Anh Tuấn trong vai Đỗ Minh, nghệ sĩ Lâm Cương trong vai cán bộ điều tra…

“Lá đơn thứ 72” sẽ được Sân khấu Lệ Ngọc đưa tới nhiều địa phương trên cả nước, để công chúng được tiếp cận thêm một câu chuyện về Người, đồng thời thúc đẩy thế hệ hôm nay đẩy mạnh việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.