Bộ Tài chính mới đây đã có văn bản báo cáo Thủ tướng liên quan đến việc tiếp thu, giải trình ý kiến của các thành viên Chính phủ về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 108.

Theo đó, Bộ Tài chính đã có giải trình liên quan tới việc giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) với các linh kiện, phụ tùng sản xuất trong nước cho xe ôtô nội địa.

Cụ thể, Bộ này cho biết Luật số 106/2016 sửa đổi và bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT, Luật Thuế TTĐB và Luật Quản lý thuế hiện nay quy định về giá tính thuế TTĐB với hàng hóa sản xuất trong nước. Trong đó, giá tính thuế TTĐB đối với hàng hóa sản xuất trong nước thuộc diện chịu thuế TTĐB (trong đó có ôtô) là giá do cơ sở sản xuất bán ra.

Vì vậy, Bộ Tài chính cho biết nếu sửa đổi quy định giá tính thuế TTĐB với ôtô theo hướng không tính thuế đối với linh kiện phụ tùng tạo ra trong nước thì phải sửa quy định tại khoản 1 điều 6 Luật Thuế TTĐB này.

Và để khuyến khích doanh nghiệp nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, hạ giá thành sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh giữa ôtô trong nước và ôtô nhập khẩu, tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế TTĐB, Bộ Tài chính đã nghiên cứu và đề xuất phương án giá tính thuế TTĐB đối với ôtô dưới 9 chỗ ngồi sản xuất trong nước là giá do cơ sở sản xuất bán ra trừ đi giá trị linh kiện, phụ tùng sản xuất trong nước.

Giá xe ôtô dưới 9 chỗ ngồi sản xuất trong nước có thể sẽ giảm nếu đề xuất giá tính thuế TTĐB với loại phương tiện này của Bộ Tài chính được phê duyệt. Ảnh minh họa: Lê Quân.

Bộ này cũng cho biết thêm, theo các quy tắc đối xử quốc gia nêu tại khoản 1 và 5 của Điều III, Hiệp định GATT của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) thì trường hợp giá tính thuế TTĐB được trừ đi giá trị linh kiện sản xuất trong nước có thể sẽ vi phạm cam kết về phân biệt giữa hàng nhập khẩu và hàng sản xuất trong nước.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính cho rằng hiện nay một số nước cũng áp dụng quy định cho trừ giá trị linh kiện nhập khẩu hoặc ưu đãi thuế TTĐB đối với ôtô sản xuất trong nước trong một thời gian ngắn 3-5 năm. Điều này nhằm mục đích trường hợp bị kiện thì quy định ưu đãi cũng đã hết hiệu lực như Thái Lan hay Indonesia.

Vì vậy, Bộ Tài chính cho biết vẫn đang tiếp tục nghiên cứu để trình Chính phủ, trình Quốc hội xem xét, quyết định khi sửa Luật Thuế TTĐB.

Đề xuất này từng nhận nhiều ý kiến trái chiều từ các tổ chức liên quan, như Hiệp hội các nhà sản xuất lắp ráp ôtô Việt Nam (VAMA) cho rằng chính sách này sẽ tạo ra một sân chơi không bình đẳng đối với các nhà sản xuất ôtô nói chung và không tuân thủ những cam kết của Việt Nam với WTO.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư thừa nhận rằng việc xác định giá tính thuế như trên sẽ khuyến khích sản xuất lắp ráp, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa ôtô trong nước.

Tuy nhiên, Bộ này đề nghị cần nghiên cứu quy định trên để không vi phạm nguyên tắc không phân biệt đối xử WTO và các Hiệp định thương mại mà Việt Nam đã ký kết, nhất là những Hiệp định có hiệu lực liên quan đến lĩnh vực ôtô.

Trước đó, Bộ Công Thương cũng đã có đề xuất thay đổi cách tính thuế này đối với xe sản xuất trong nước theo tỷ lệ nội địa hóa.