"Muốn sang thì bắc cầu Kiửu
Muốn con hay chữ thì yêu lấy thầy
Từ ngà y xưa, khi còn đi học, bố đã nghe câu ca ấy. Và rồi từ buổi đó nó đã gieo và o lứa tuổi học sinh của bố một điửu tâm niệm vử lòng biết ơn đối với người đã từng dìu dắt mình ngay từ những bước đi đầu tiên trên con đường tri thức. Xa hơn nữa, công lao ấy còn được người xưa sánh ngang ơn dườ¡ng dục của cha mẹ: Mùng Một Tết cha, Mùng Hai Tết mẹ, Mùng Ba Tết thầy...
Chẳng phải vậy mà cho tới tận bây giử, khi đã có cuộc sống riêng, mỗi khi gặp lại nhau, bạn bè thời thơ ấu của bố vẫn thường nhắc tới đầu tiên là những kỷ niệm mà trong đó hình ảnh người thầy luôn được dà nh nhiửu trân trọng nhất.
Người Việt Nam xưa nay vốn vẫn tự hà o vử truyửn thống tôn sư trọng đạo của mình. Song phải đến khi dắt đứa con đầu lòng của mình trao và o tay cô giáo, thì cái tình cảm yêu thương, trân trọng đối với nghử giáo từ thẳm sâu tâm khảm mỗi người mới thực sự nảy nở, và theo thời gian, nó ngà y cà ng lớn dần lên theo sự trưởng thà nh của con mình. Và tới lúc nà y người ta mới thực sự thấm thía câu ca: Muốn con hay chữ...
 |
| (Tranh minh họa: Internet) |
Ngà y sắp chia tay lớp mẫu giáo, một lần thấy con đi học vử và hát: Tạm biệt gấu Misa nhé, tạm biệt thử trắng tinh, mai em và o lớp Một... Nghe mà thấy lòng nao nao. Vậy là con mình sắp bắt đầu bước và o một guồng quay mới.
Dẫn con và o lớp Một, gặp cô giáo chủ nhiệm, cảm giác ngà y đầu tiên đến trường cách đó cả một quãng thời gian dà i hút hắt lại dường như vừa thức dậy. Đứng trước mặt cô giáo của con, bố cũng thấy mình như bé nhử lại, con gái ạ.
Thế rồi mỗi ngà y trôi qua, con lại lớn hơn lên một chút. Cô giáo bảo là con tiến bộ, nhưng bố thì hiểu rằng con đang lớn dần lên thực sự. Và rồi chẳng mấy chốc năm học cũng kết thúc.
Suốt một năm trời, cả con, cả bố mẹ, cả cô giáo đửu chăm chút theo từng bước đi của con, để rồi tới buổi học cuối cùng, khi nghe con bảo: Sang năm cô Trang sẽ không chủ nhiệm lớp con nữa; thì cả nhà đã cùng lặng đi một lúc khá lâu. Rồi cũng thật bất ngử, con bảo: Nhưng cô vẫn còn dạy ở trường, vẫn dạy lớp ấy, nên con vẫn được gặp cô...
Có một điửu gì như vừa òa vỡ, tựa một chồi non vừa bật ra khửi lớp vử xù xì nơi đầu cà nh để vươn lên trong tươi mới. Sự lạc quan ấy thật đáng yêu biết bao vì con đã hiểu sự lo lắng của cả nhà để một đứa bé biết tìm một lý do an ủi những người lớn. Và bố cũng thấy mừng hơn vì trong con đã bắt đầu có những tình cảm tuy nhử nhoi nhưng đầy thiện căn.
Rồi trong cơn bão thị trường thực dụng đang quay cuồng ngoà i xã hội mà ngôi trường nhử ấy không là ngoại lệ cũng mang đến tuổi học trò trong sáng của con và các bạn, bên cạnh niửm vui còn là những áp lực, sự quá tải, những nỗi buồn và đôi khi cả sự thất vọng...
Chừng ấy thời gian con lớn lên cũng là chừng ấy thời gian bố nhận ra một điửu, rằng với trẻ con thì người nà o được nó yêu, nó sẽ trân trọng tất cả những gì thuộc vử người đó; và thầy cô giáo nà o có tâm với học trò thì cũng sẽ được học trò yêu trở lại, con sẽ học rất chăm môn học đó. Mới và o lớp Hai mà đã thấy con say mê học Ngoại ngữ, bố hiểu rằng đó hoà n toà n không phải con đã ý thức được sự cần thiết của môn học nà y trong tương lai, mặc dù đó là điửu vô cùng chính xác.
Và rồi những tấm giấy khen, những món phần thưởng con già nh được trong những môn học mà con yêu thích cà ng giúp bố vững tin hơn và o điửu đó, để cho đến hôm nay, khi mà tất thảy, kể cả những lần vấp ngã, kể cả những thiệt thòi mất mát... thì trong hà nh trang và o đời của con, may mắn thay, vẫn là sự nhân ái, niửm tin và o những điửu tốt đẹp của cuộc sống.
Nghử giáo là một nghử vô cùng đặc biệt đòi hửi mỗi người khi chọn là m công việc nà y đửu phải có sẵn trong mình một thứ gì đó như là sinh ra chỉ để là m việc đó thôi vậy. Không thể cáu gắt như bố mỗi khi con là m sai một điửu gì đó, cũng không thể tặng cho con những món quà như món quà của ông già Noel trong câu chuyện của mẹ. Thế nhưng con sẽ lớn lên thà nh người như thế nà o thì thầy cô giáo của con sẽ là người giúp con nhiửu lắm đấy.
Đến trường, con thấy xung quanh toà n là thầy cô giáo, nhưng con có biết là so với tất cả mọi người trên thế gian nà y thì những người là m nhà giáo ít lắm không và ở xứ mình cuộc sống của họ cũng khó khăn lắm với tiửn lương ít ửi mà chương trình thì cải cách lên cải cách xuống đến chóng cả mặt.
Và với con, sau nà y có thể sẽ còn có rất nhiửu các thầy giáo, cô giáo khác trong mỗi sự trưởng thà nh của mình, nhưng những người đã từng nắm lấy bà n tay nhử xíu của con ngà y ấy như bố và như mẹ thì mãi mãi chỉ có một mà thôi. Đó là những người đã dắt con đi những bước đầu tiên trên con đường thật dà i, khi mà con hãy còn vô cùng yếu ớt. Điửu nà y mãi tới khi có con rồi bố mới hiểu...
*
Con gái yêu của bố!
Thấm thoát vậy là mùa Xuân nà y con đã qua tuổi 20, cái tuổi đẹp như một giấc mơ thần thoại với bao nhiêu hứa hẹn đợi chử phía trước. Ngà y ngà y nhìn con tự tin và háo hức hòa và o dòng đời, lòng bố ấm áp nghĩ vử những điửu tốt đẹp của cuộc sống, trong đó có bao nhiêu ân nghĩa vô hình mà chúng ta không bao giử được phép lãng quên, trong đó có ân tình từ những người thầy tử tế, ân tình của hôm qua... Chính vì điửu ấy mà 20 năm trước, đúng và o ngà y con ra đời, trong một bà i thơ vử lời ru viết tặng con, bố đã nhắc:
... Những tình yêu
Những niửm thương
Ru con say ngủ
Nâng niu giữa đôi tay nà y
Là chiu chắt của bao người
Con đừng quên nhé con
...
Con đừng quên nhé. Một năm bắt đầu bằng mùa Xuân. Và trong những ngà y đầu tiên của một mùa Xuân mới, ông bà mình từ bao đời nay đã biết dà nh ra một ngà y để tôn vinh những người thầy, những người đã chăm chút cho mùa Xuân của cuộc đời con.../.
.jpg "Người dân “trẩy hội” tại Bảo tàng Hà Nội xem triển lãm Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm")
