Khúc hát thơ khép lại miền ký ức...

Nguyễn Hòa | 10/05/2018 22:49

“Khúc hát của cha, lời hát ru của bà nội, những giai điệu lời ca: Thiên thai, Suối mơ… vang lên và hòa quyện vào tâm hồn tôi ngay từ khi còn là một đứa bé. Nó chính là nguồn năng lượng thôi thúc tôi cất lên tiếng ca, viết nên một điều gì đấy để lại cho cuộc đời và cho chính những đứa con của mình…” - đó là những trải lòng về nghiệp thơ ca của Trần Nhật Minh - bút danh Khánh Văn.

Ngày 2/3 vừa qua, đúng vào rằm tháng Giêng, tập thơ đầu tay của Trần Nhật Minh mang tên “Khúc hát cánh đồng” đã ra mắt độc giả tại Ngày thơ Việt Nam lần thứ 16, diễn ra ở sân thơ Trẻ Văn Miếu. Đây là một dấu mốc quan trọng trong sự nghiệp thơ văn của Trần Nhật Minh. Tập thơ đánh dấu một bước ngoặt trong bút pháp của Khánh Văn "chuyển từ tài hoa sang mê sảng" - như lời nhà ngôn ngữ học Đỗ Anh Vũ. 

Khúc hát thơ khép lại miền ký ức...
Nhà thơ, nhà báo Trần Nhật Minh 

Ban đầu, tập thơ có tên là “Cánh chim Mặt Trời”, tên một vở ba lê mà năm xưa mẹ của anh đã biểu diễn.Tập thơ gồm gần 50 bài thơ được anh ấp ủ trong suốt 10 năm. Những bài thơ đầu tiên anh viết sau khi cha anh mất được vài tháng. Trong suốt 10 năm cho đến nay, số lượng bài thơ anh sáng tác lên tới cả nghìn bài nhưng anh chọn lọc và đưa vào tập “Khúc hát đồng xanh” chỉ 5 bài thơ một năm.

Khúc hát thơ khép lại miền ký ức...
Nhà thơ, nhà báo Trần Nhật Minh đọc thơ tại Sân thơ trẻ - Ngày thơ Việt Nam 

Tập thơ được nhận sự quan tâm của các nhà thơ, nhà phê bình văn học với lời tựa của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều và lời bạn của nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên. Hầu hết những bài có trong tập này được viết theo thể tự do, ngôn ngữ hiện đại nhưng cũng rất truyền thống. Một đặc điểm chung nữa khi nói đến những bài thơ trong đây đều không dễ thuộc và không dễ cảm nhận ngay nhưng lại dội vào và ám ảnh vào tâm trí người đọc. Nội dung tập thơ gồm 3 phần: phần thứ nhất là ký ức về tuổi thơ gắn với cha và mẹ; phần thứ hai chính là những suy tưởng, linh cảm của nhà thơ; phần kết là cái tôi, cái nhìn về cuộc đời. Anh tâm sự về tác phẩm đầu tay này của mình “ “Khúc hát đồng quê” là chọn lọc một tiếng thơ riêng biệt.”


Nhà phê thơ Nguyễn Quang Thiều chia sẻ rằng “Những câu thơ đã làm tan biến mọi biên giới của không gian địa lý và mọi biên giới của cảm xúc thông thường. Những câu thơ làm tôi thực sự thấy lạnh người. Tâm hồn và trí tưởng tượng của tác giả đã vụt mở ra vô tận”. 

Khúc hát thơ khép lại miền ký ức...
Nhà thơ, nhà báo Trần Nhật Minh cùng một số bạn bè trong ngày ra mắt tập sách 


Với nhà phê bình văn học Phạm Xuân Nguyên thì “Đọc tập thơ này của anh, tôi hiểu thêm hai chữ “thơ” và “ca”. Thơ Minh là những tiếng ca, lời ca vì tính nhạc phát ra trước hết từ trong lòng tràn vào câu chữ, hình ảnh, âm thanh. Thơ Minh nhiều cảm xúc, dòng tình cảm lan chảy trong những câu thơ có khi thừa thãi, tràn trề”


Chất thơ trong Trần Nhật Minh lấy nguồn cảm hứng để sáng tác chính là vùng đất xứ Đoài quê anh.Hình ảnh về con người, vùng đất Hà Tây hiện hữu trong tâm trí anh luôn đẹp đẽ và nên thơ. Đó là những triền đê ven sông Đáy, sông Nhuệ, chùa Hương linh thiêng, những làng nghề truyền thống và đặc biệt là những cánh đồng. Cánh đồng chính là tuổi thơ của Trần Nhật Minh. Tất cả những hình ảnh diễn ra trên một cánh đồng là những miền ký ức tuyệt đẹp. Ấy là những đứa trẻ đi theo chân cha ra đồng, những đứa bé đi mót lúa, tát cá, mùa gieo mạ, mùa lúa đòng đòng, mùa gặt thơm nức mùi rơm. Có lẽ chính tất cả những ký ức đẹp đẽ về làng quê theo anh và luôn thường trực trong anh, để bất chợt một lúc nào đó nó đã vang lên trong thơ Trần Nhật Minh. 


Sinh ra ở miền quê Hà Sơn Bình cũ, nay là ngoại thành Hà Nội, nhà văn, nhà báo Trần Nhật Minh luôn da diết với cảnh vật, con người và cuộc sống nơi miền thôn quê. Gia đình có truyền thống làm nghệ thuật nên có lẽ  Khánh Văn được hưởng những tố chất nghệ sĩ từcha và mẹ anh. Những năm tháng tuổi thơ đẹp đẽ được gắn liền với cánh đồng lúa, với con sông Đáy, sông Nhuệ đã bồi đắp cho anh một tình yêu quê hương sâu sắc. Trong thơ của anh, người ta dễ dàng nhận ra một chất thơ rất Nhật Minh. Ấy là những ngôn từ hết sức bình dị, mộc mạc và hào sảng  như chính con người anh hay như nhà ngôn ngữ học Anh Vũ đã nhận xét về thơ và con người anh “Người hào sảng và thơ mê sảng”.

Ấp ủ đứa con tinh thần của mình trong suốt 10 năm trời, Trần Nhật Minh cũng như bao người nghệ sĩ khác mong tác phẩm của mình sẽ đến với tay công chúng nhiều hơn và được những những người yêu thơ đón nhận, chia sẻ. Với bản thân anh, tập thơ “Khúc hát cánh đồng” chính là lời cảm ơn với quê hương nơi mình đã sinh ra và cho anh vốn liếng ký ức đẹp đẽ, trong trẻo và tuyệt diệu. Qua “Khúc hát cánh đồng", anh cũng muốn khép lại cho mình một miền ký ức trong tuổi thơ có cả buồn vui, có cả mất mát, có cả những tin yêu và hy vọng. Những điều này với anh ở thời điểm cận kề “tứ tuần” chính là món quà vô giá mà ký ức đã ban tặng cho mình. “ “Khúc hát cánh đồng”, tên của bài thơ về miền quê, về tuổi thơ Minh, lấy làm tên tập thơ đầu tay, đã hàm chứa khá đầy đủ thơ Minh – thơ như một bản năng sống”, nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên nhận xét.


Khúc hát thơ khép lại miền ký ức...
Bìa sách Khúc hát cánh đồng 


Mỗi một chuyến đi công tác trong nghề báo của anh tới các vùng đất khác nhau chính là một “tín hiệu” khám phá, là một điều bí mật khiến anh tò mò tìm hiểu. Đó cũng chính là những dữ liệu anh cóp nhặt “trao” vào trong thơ. Trải lòng của một nhà báo về niềm đam mê thơ, Trần Nhật Minh chia sẻ “Có chuyến công tác dài tới nửa tháng trời nhưng nửa tháng đó cũng chính là dành cho những chuyến đi để được gặp những mảnh đất, những con người và thơ nằm ở trong những chuyến đi đó.”


Cuối mùa thu năm nay, tập thơ “Gần hết mùa thu”sẽ là một đứa con mới tiếp theo mà anh mang đến với độc giả.  Tập thơ mới sẽ mang một giọng điệu trong trẻo, một nỗi buồn man mác và đẹp cả về ngôn ngữ thể hiện cũng như tình cảm trong thơ.

(0) Bình luận
  • Lời hẹn mùa xuân
    Mùa đông năm nay đến sớm. Bầy chim én sửa soạn bay về phương Nam tránh rét khi hơi sương giá bắt đầu vương trên từng nhành lá. Én Nhỏ quàng lên cổ chiếc khăn cỏ mềm ấm áp, bịn rịn chia tay một mầm xanh bé xíu đang nép mình trên cành khẳng khiu. "Hẹn gặp lại cậu khi mùa xuân đến", Én Nhỏ vẫy vẫy đôi cánh.
  • Lời thì thầm mùa xuân
    Chiều muộn, Vân bước ra cầu thang dẫn xuống tầng một, thấy căn phòng nhỏ của nhà thơ Phan Đạt nằm phía cuối hàng lang vẫn còn sáng đèn. Trong phòng ông đang có khách, Vân chỉ định ghé vào chào ông trước khi về nhưng ông đã nhanh nhẹn lấy thêm một chiếc chén, rót nước mời: “Chị vào uống trà đã”.
  • Chuyện lạ đêm giao thừa
    Bố của Duy là một nhà sáng chế. Ông rất tài giỏi và thông minh. Duy cũng thông minh nhưng lại rất ham chơi.
  • Nhà phố
    Mắt nhắm mắt mở, Thao còn nằm trên giường đã nghe tiếng cãi vã nhau oang oang. Rõ ràng Thao đóng cửa kính mà âm thanh chát chúa từ dãy nhà phía sau vẫn giội vào rát cả tai. Cái xóm phố toàn nhà bốn tầng, ô tô hạng sang vây kín khoảng đất trống, ấy thế lời tuôn ra chả kém cạnh mấy kẻ côn đồ khi xô xát. Tiếng đồ đạc vung ra sân loảng xoảng.
  • Tiếng hát trong vỏ ốc
    Đêm. Run rủi thế nào hai người phụ nữ ấy lại gặp nhau ngay trên bãi cát. Biển về khuya vắng lặng. Những cặp tình nhân thậm chí cũng đã rời đi vì gió trời bắt đầu trở lạnh. Cô đang giẫm lên dấu chân xiêu vẹo của người phụ nữ đi trước mình. Người đàn bà ấy chậm rãi từng bước, dáng đi có phần nghiêng ngả như một kẻ say.
  • Quà trung thu của ba
    Khoa đang rất vui vì lần đầu tiên được cùng ba tự tay làm đồ chơi Trung thu. Những năm trước, cậu cũng có đèn lồng, đầu lân nhưng đều là quà mẹ mua sẵn vì ba phải đi công tác. Năm nay, ba được nghỉ phép, liền rủ Khoa cùng làm đầu lân bằng tre và giấy báo cũ.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Truyện ngắn: Bóng làng nơi đáy ao (Kỳ 2)
    Ở làng Chiện này, cách đây năm mươi cái tết, người đàn ông nào vào tuổi ngũ tuần, thì được làng tặng con cá chép ao Sen. Ao Sen là ao chung của cả làng, có ý nghĩa quan trọng với cả cộng đồng. Ông Nền giờ đã ngoài sáu mươi, sau khi rời quân ngũ về đã làm liền hai khóa chủ tịch xã. Còn hơn nửa năm nữa, ông chỉ mong kết thúc nhiệm kì để được nghỉ ngơi.
  • Triển lãm 80 năm Ngày Bác Hồ ra Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến
    Trong khuôn khổ Lễ hội Làng Sen năm 2026, Triển lãm chuyên đề “80 năm Bác Hồ ra Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến” (19/12/1946 - 19/12/2026) sẽ diễn ra từ ngày 19/5 đến 23/5/2026 tại Bảo tàng Nghệ An - Xô Viết Nghệ Tĩnh. Lễ khai mạc được tổ chức lúc 8h ngày 19/5/2026.
  • [Podcast] Đêm Hà Nội và những thanh âm của thành phố
    Hà Nội thường được nhớ đến với vẻ đẹp cổ kính của ba mươi sáu phố phường, với những mái ngói rêu phong, hồ nước xanh trong và nhịp sống mang dáng vẻ thanh lịch của người Tràng An. Nhưng khi màn đêm buông xuống, thành phố lại khoác lên mình một diện mạo khác: vừa sâu lắng mà cũng vừa sống động hơn...
  • Thúc đẩy giao lưu văn hóa, du lịch giữa Việt Nam – Trung Quốc
    Ngày 14/5, tại Hà Nội, Sở Văn hóa và Du lịch Khu tự trị dân tộc Choang (Quảng Tây, Trung Quốc) phối hợp Trung tâm Văn hóa Trung Quốc tại Hà Nội tổ chức chương trình “Trà hài hòa Thế giới - Nhã tập 2026” và giới thiệu văn hóa, du lịch với chủ đề “Gặp gỡ Quảng Tây (Bách Sắc)”.
  • Quyết định nhiều nội dung về kinh tế - xã hội để đất nước phát triển nhanh, bền vững
    Trong trong công tác lập pháp, tại kỳ họp thứ nhất vừa qua, Quốc hội khóa XVI đã xem xét, thông qua nhiều nội dung về kinh tế - xã hội cùng các nội dung quan trọng khác, từ đó kịp thời thể chế hóa Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV và các kết luận của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Đừng bỏ lỡ
Khúc hát thơ khép lại miền ký ức...
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO